iýun 2013 –Grace & Truth Magazine
SORAG: Men ýedi sany asmanyň bardygyny eşitdim. Olardan näçesi bar we Isa haýsynda?
JOGAP: Ýedi sany asman bar diýen pikirYslamda, Ýehudilikde we Hinduizmde duş gelýär. Yslamda we Ýehudilikde ylahy tagtyň ýedinji asmanda ýa-da ondan ýokarda bolandygy aýdylýar. Hinduizmde Brahma hudaý ýedinji asmanda ýaşaýar. Emma bu pikirleriň hiç biri Mukaddes Kitapda agzalmaýar.
Ýedi sany asman bar diýen rowaýatyň gadymy astrologlardan gelip çykandygy çak edilýär, olar ýedi sany uly asman jisimini (Aý, Merkuriý, Wenera, Gün, Mars, Ýupiter we Saturn) kesgitläp bilipdirler we her biriniň ýeriň üstündäki gatlaklaryň birinde, aýratyn bir asmanda hereket edýändigini çak edipdirler. Bular asmandaky ýyldyzlara görä hereket edýän ýeke-täk jisimlerdi. Olar bize hepdäniň atlaryny berdiler: Günüň adyndan Ýekşenbe, Aýyň adyndan Duşenbe, we Sişenbeden Annadyr Çarşenbe Mars, Merkuriý, Ýupiter we Weneranyň Norse wersiýalaryndan, we Şenbe Saturnyň adyndan gelip çykdy.
Köne Ähtde Ýewreý sözisamayim(Strong’s Concordance#8064) “asman” ýa-da “asmanlar” diýlip terjime edilýär we sözüň ulanylan kontekstine görä aşakdaky manylara eýe:
- Ýeriň atmosferasy –“ýagyş asmandan ýagmagyny bes etdi” (Gel. çyk. 8:2NIV).
- Ýyldyzlar dünýäsi –“asmandaky ýyldyzlar” (Gel. çyk. 22:17).
- Hudaýyň we perişdeleriň ýaşaýan ýeri –“Asmandan, Seniň [Hudaýyň] ýaşaýan ýeriňden eşit” (2 Tar. 6:21).
Hudaýyň ýaşaýan ýerini aňladýan başga bir aňlatma “iň ýokary asman” (harplar boýunça asmanlaryň asmany): “Rebbiňize, Hudaýyňyza asmanlar, hatda iň ýokary asmanlar, ýer we ondaky ähli zatlar degişlidir” (Kan. tag. 10:14). Bu aňlatma köp asmanlary däl-de, Hudaýyň öýüniň atmosferadan we ýyldyzlardan tapawutlylygyny aňladýar.EBBiňize, Hudaýyňyza asmanlar, hatda iň ýokary asmanlar, ýer we ondaky ähli zatlar degişlidir” (Kan. tag. 10:14). Bu aňlatma köp asmanlary däl-de, Hudaýyň öýüniň atmosferadan we ýyldyzlardan tapawutlylygyny aňladýar.
Täze Ähtde Grek söziouranos(Strong’s#3772) “asman” ýa-da “asmanlar” diýlip terjime edilýär we sözüň ulanylan kontekstine görä aşakdaky manylara eýe:
- Ýeriň atmosferasy –“howanyň guşlary” (Mat. 6:26).
- Ýyldyzlar dünýäsi –“asmandaky ýyldyzlar” (Ýew. 11:12).
- Hudaýyň we perişdeleriň ýaşaýan ýeri –“Asmandaky Ata” (Mat. 6:9; 12:50).
- Hudaý –“Men asmana [Oňa salgylanyp] we saňa garşy günä etdim” (Luka 15:18).
Mesihiň ynsan bolup gelmegi we asmana galmagy şeýle beýan edilýär: “Aşak inen, ähli asmanlardan ýokary galan hem şol” (Efes. 4:10). Bu aňlatma köp asmanlary däl-de, Hudaýyň öýüniň atmosferadan we ýyldyzlardan tapawutlylygyny aňladýar.
Pawlus “üçünji asmana” ýagny “jennete” alnandygyny aýtdy (2 Kor. 12:2-4). Eger Hudaýyň ýaşaýan ýeri üçünji asman bolsa, onda beýleki iki asman ýeriň atmosferasy we ýerden daşardaky älem.
Şeýlelik bilen, Mukaddes Kitap ýedi asmana däl-de, üç dürli asmana salgylanýar. Bular “asman” sözüniň üç ulanylyşy, ýeriň üstündäki gatlaklar däl. Hudaý “iň ýokary asmanda” ýaşaýar, bu bolsa özboluşlydyr (Luka 2:14).
Ol hökman fiziki taýdan iň ýokarda ýa-da ýerden iň uzakda däl, ýöne ol beýik we iň ýokarydyr. Şonuň üçin Isa “asmanlardan ýokary göterildi”; Ol atmosferadaky we älemiň galan bölegindäki ähli zatlardan uludyr (Ýew. 7:26).
Jogap beren George Hawke
Reb ähli milletlerden ýokarydyr, Onuň şöhraty asmanlardan ýokarydyr.
Rebbimiz Hudaýymyz ýaly kim bar, Ol ýokarda ýaşaýar,
Ol özüni peseldip zatlara seredýär
Asmanlarda we ýerde bolan zatlara?
— Zebur 113:4-6 NKJV