Biz ýaş Dawudy çemenliklerde idilli durmuş süren, goýunlara aýdym aýdan we dünýäde hiç hili aladasyz durmuşdan lezzet alan biri hökmünde pikir edýäris. Emma, düýbünden başga bir ýagdaý bolup biljekdi. Köne Ähtdäki Birinji Samuel kitabyny okap, biz çaklaýşymyz ýaly aňsat bolmadyk öý durmuşynyň käbir pursatlaryny görýäris. Hawa, Dawut galla meýdanlary we goýun sürileri bolan baý we täsirli ýer eýeleri maşgalasyndan gelipdi. (Ahyrsoňy, ol köp işçisi we bol hasyly bolan Boazyň (we Rutuň) agtygynyň agtygydy.) Biziň hekaýamyz Ýessa, Dawudyň kakasy, ony goşundaky doganlaryna we olaryň serkerdesine galla, çörek we peýnir getirmäge iberende başlanýar (1 Samuel 17:17-18).
Dawudyň kyn çagalygy
Dawudyň irki durmuşyny gurşap alan negatiwler onuň ýeňip geçmeli käbir kynçylyklaryny görkezýär. Onuň pikirine täsir eden we güýçli häsiýetini emele getiren synaglary bardy, şeýle bir derejede welin, Hudaý ony şeýle häsiýetlendirerdi: “Dawut ... Meniň ýüregime laýyk adam” (Resullaryň Işleri 13:22 NIV).
Ilki bilen, Dawut sekiz doganyň iň kiçisidi, olar oňa uly hormatsyzlyk bilen garadylar we ony ähmiýetli hasaplamadylar. Samuel Ýessanyň öýüne patyşa boljak adamy mesh etmek üçin gelende, ýedi dogan onuň öňüne getirildi. Samuel sorady: “Siziň ähli ogullaryňyz bularmy?” Dawut hatda meýdanlardan çagyrmak üçin hem ähmiýetli hasaplanmandy. Ýessa aýtdy: “Ýene iň kiçisi bar ... ýöne ol goýun bakýar” (1 Samuel 16:11).
Soňra, Dawut Saulyň goşunynyň Filistimlere garşy söweşe taýýarlanýan lagerine azyk getirende, adaty ýetginjek bolany üçin hereketi görmek isledi we Golýat Ysraýyly ýekme-ýek söweşe çagyrmak üçin çykanda şol ýerde boldy. Uly doganyny diňläň we doganlarynyň Dawut hakda näme pikir edendigini bilersiňiz. Olar ony kemsitdiler, ony düýbünden ýalňyş düşündiler we ony pes bahaladylar: “Sen näme üçin bu ýere geldiň? We şol az sanly goýunlary çöldä kim bilen goýduň? Men seniň nähili tekepbirdigiňi we ýüregiňiň nähili erbetdigini bilýärin; sen diňe söweşi görmek üçin geldiň” (1 Samuel 17:28). Olar Dawudy hakykatdanam peseldip, oňa kemsitme bilen garadylar. Doganynyň bakýan sürüsiniň ululygyny kemsidende, masgaralamany eşidýärsiňizmi?
Dawut uly doganlary tarapyndan yzygiderli kemsidilip we iteklenipdi, we gaharyny pozitiw pikirlenmä we taktiki hereketlere gönükdirmegi öwrenipdi, olary ýeňmek üçin, ululygy we sany boýunça az bolsa-da. Ol kemsidilmäge öwrenişipdi. Ägirdi ýykmagy nädip planlaşdyranda, Golýata garşy hem şeýle duýgulary bardymy? Hudaýyň halkynyň bu ägirt duşmanyndan gorkmaýandygyny aýdanda, Dawut ähli zatdan iň gowy artykmaçlygyň özündedigini bilýärdi. Hudaý onuň tarapyndady!
Uly dogany Dawudyň şol ýerde bolmagynyň sebäbini soranda, Dawudyň jogaby dogan-uýa jedellerine mahsusdy: “Men indi näme etdim? ... Men hatda gürläp hem bilemokmy?” (1 Samuel 17:29). Başgaça aýdylanda, Dawut şeýle diýýärdi: “Maňa dynç beriň! Pikirli ýeke-täk adam siz däl. Siz hemişe maňa dymmagy aýdýarsyňyz, edil ähli zady diňe siz bilýän ýaly.” Kiçi doganlaryny kemsitmek Ýessanyň maşgalasynda adaty ýaly görünýärdi.
Dawut maşgalasy tarapyndan pes bahalandyryldy we bu onuň garaýşyna we duýgularyna täsir etdi. Ol elbetde maşgalanyň erbet çagasy däldi. Häzirki wagtda psihologlar bu maşgala ýagdaýyny erbet bolup çykýan näsaz ýaşlar üçin bahana hökmünde ulanardylar. Ýöne Dawut her bir adamyň öz hereketleri we garaýşy üçin jogapkärdiginiň subutnamasydyr. Kyn maşgala durmuşy psihologiki meselelere sebäp bolup we kemsidilen adamyň durmuşyna zyýanly täsir edip bilse-de, biz muny öz-özüňi dolandyrmazlygyň, ýalňyş garaýyşlaryň we şahsy şowsuzlygyň bahana hökmünde ulanmaly däldiris. Biz öz hereketlerimiz üçin jogapkärçilik almalydyrys, günälerimizi boýun almalydyrys we Reb bilen bagtly gatnaşykda bolmalydyrys. Dawut Hudaýyň ýüregine laýyk adamdy, çünki ol Hudaýyň garaýşyna we maksadyna üns berdi. Ol Hudaýyň öz durmuşyny ýaşap we gurup biljek has ýokary derejesiniň bardygyny ykrar etdi.
Dawudyň zehinleri
Doganlarynyň onuň hakda näme pikir edendigine garamazdan, Dawut aýratyn ýaş ýigitdi, ähtimal, IQ-sy gaty ýokarydy. Geliň, onuň Golýat bilen garşylaşmagyny gurşap alan aýatlarda görkezilen dört zehinine seredeliň.
Ol sazanda we aýdym ýazyjydy. Patyşa Saul ruhdan düşende, kimdir biri gowy sazyň oňa “özüni has gowy duýmaga” kömek edip biljekdigini aýtdy. Saulyň adamlaryndan biri Dawudy ýatlady: “Men Betlehemden Ýessanyň ogluny gördüm, ol arfa çalmagy bilýär. Ol batyr adam we söweşiji ... We Reb onuň bilendir” (1 Samuel 16:18). Dawut çopanlyk edende wagtyny ýitirmän. Ol şol asuda sagatlary aýdym düzmek üçin ulandy, soňra bolsa kynçylyk çeken janyna parahatçylyk getirip biljek ses bilen aýdym aýtdy. Onuň köp mezmurlary Hudaýyň onuň tebigy ýazyjylyk zehinini nädip ylhamlandyrandygyny görkezýär. Olar onuň durmuşynyň köp ýagdaýlarynda Hudaý bilen gatnaşygyny beýan edýär we häzirki wagtda hem ýürege aýdyň gürleýär.
- Ol nyşana urujydy. Ol sapançasy bilen iň kiçi nyşanalary urup bilýänçä türgenleşdi. Bu türgenleşik, Golýat bilen ýüzbe-ýüz bolanda iň uly peýdasyny berdi, Golýat bürünç sowut bilen şeýle bir örtülendi welin, diňe gözleriniň arasyndaky kiçijik bir ýer goragsyzdy. “Torbasyna elini salyp, bir daş çykardy, ony atdy we Filistimiň maňlaýyna urdy. Daş onuň maňlaýyna çümdi we ol ýüzüni ýere berip ýykyldy” (1 Samuel 17:49).
- Ol söweşiji/esgerdi. “Dawut sapança we daş bilen Filistimi ýeňdi; elinde gylyçsyz Filistimi ýykdy we öldürdi. Dawut ylgap, onuň üstünde durdy. Ol Filistimiň gylyjyny aldy we ... gylyç bilen kellesini kesdi” (1 Samuel 17:50-51). Soňra, ähli Ysraýyl ony öz gahryman esgeri hökmünde ykrar etdi: “Saul müňlerçesini öldürdi, Dawut bolsa on müňlerçesini” (1 Samuel 18:7).
- Ol Hudaýdan gorkýardy we dogry zat üçin durýardy. Dawut eýýäm öz idegindäki goýunlary goramak üçin aýy we ýolbars bilen söweşipdi. Ol Golýaty ägirt hökmünde däl-de, eýsem ynanýan Hudaýynyň duşmany hökmünde görýärdi. “Sen maňa gylyç, naýza we süňk bilen gelýärsiň, ýöne men saňa Ähli Zadyň Rebi ... Seniň masgaralan Hudaýyň adyndan gelýärin. Bu gün Reb seni meniň elime berer, we men seni ýykaryn we kellesiňi keserin” (1 Samuel 17:45-46).
- Dawudyň durmuşyndaky ägirt Dawut durmuşynyň dürli döwürlerinde başga “ägirtler” bilen ýüzbe-ýüz bolmaly boldy – mysal üçin, Batşeba bilen şehwetli isleg we goşunlary sanamakdaky buýsanç – ýöne ilkinji garşylaşan ägirdi uly, görünýän, açyk bir ägirtdi, onuň maksady we kynçylygy barada hiç hili şübhe ýokdy.
Golýat Hudaýyň halkynyň duşmanydy. Ol aýtdy: “Bu gün men Ysraýylyň hatarlaryna garşy çykýaryn! Maňa bir adam beriň we biz biri-birimiz bilen söweşeliň” (1 Samuel 17:10). Bu ägirt Ysraýylyň goşunlaryna we Hudaýyň Özüne garşy çykdy. Ýöne Dawut diňe bir päsgelçilik gördi, goýunlarynyň birini ogurlan howply aýy ýa-da ýolbarsdan tapawutly däl. Onuň jogaby “Biz muny etmelimi?” däl-de, “Men muny nädip edip bilerin?” boldy. Dawut üçin aňsat karar boldy. Kynçylyk göni boldy, Dawudyň jogaby hem şeýle boldy: “Bu Filistim sebäpli hiç kim ruhdan düşmesin; siziň guluňyz çykar we oňa garşy söweşer” (1 Samuel 17:32).
Garşydaş ägirt uly fiziki güýçli adamdy: “Gatdan bolan Golýat atly bir çempion Filistim lagerinden çykdy. Ol on futa golaý uzynlygyndady. Ol kellesine bürünç kaska we bäş müň şekel agramyndaky bürünç sowutly eşik geýipdi” (1 Samuel 17:4-5). Synagyň ululygy we fiziki görnüşi gorkunç we ruhdan düşüriji bolup biler.
Dag ýaly uly meseleler bizi basyp bilýär. Ýöne Dawut bize ýeňilmez ýaly görünýän meselelere jogap berýär: Garşylaşýan meseläniň ululygyna seretmäň, eýsem Rebe serediň we Onuň akyldarlygyna we güýjüne bil baglaň. Ol hemişe biziň üçin bardyr:
Suwlardan geçeniňde, men seniň bilen bolaryn; we derýalardan geçeniňde, olar seni süpürmezler. Otdan geçeniňde, ýanmarsyň; alawlar seni ýakmaz. Çünki men Reb, seniň Hudaýyň, Ysraýylyň Mukaddesi, seniň Halasgärin (Işaýa 43:2-3).
Hudaýyň bize berýän jogaby, Dawudyň we Işaýanyň döwürlerindäki ýaly. Her bir imanlynyň içinde Şeýtanyň, onuň jynlarynyň ýa-da dünýäniň bize zyňyp biljek hiç bir zady bilen ýeňip bolmaýan bir güýç bar. Biziň içimizde has uly Biri bar, Hudaýyň Mukaddes Ruhy, ol imanlyny duşmany garşylamaga we ýeňmäge güýçlendirýär.
Siz, eziz çagalar, Hudaýdandyr we olary ýeňdiňiz, çünki siziň içindäki dünýädäkidenden uludyr (1 Ýahýa 4:4)
Durmuşymyzda ägirtler
Biz hakyky ägirt bilen ölüm söweşinde ýüzbe-ýüz bolmaly bolmazlygymyz mümkin, ýöne hemmämiz Şeýtanyň Hudaýa wepaly bolmaga çalyşýanlary ezmek we ýeňmek üçin iberýän, o diýen açyk bolmadyk ägirtler bilen ýüzbe-ýüz bolmaly bolarys. We käbirimiz garşylyk we yzarlamalar bilen ýüzbe-ýüz bolmaly bolarys, bular gorkulary, şübheleri we ruhdan düşüriji duýgulary döredýän anyk howplardyr.
Durmuşymyzda ägirtler bilen ýüzbe-ýüz bolanymyzda, synag we synag otlaryndan geçenemizde Hudaýyň bize berýän jogaby näme? Hudaýyň bize bolan wepalylygy we aladasy barada Söziň içinde köp wada bar. Biz bu wadalar bilen berk durmaly, “şeýtanyň hilelerine garşy durmaly” (Efesliler 6:11) we Onuň wada beren gaçyş ýoluny gözlemeli:
Hiç bir synag sizi tutmady, diňe adama mahsus bolanlardan başga. We Hudaý wepalydyr; Ol sizi güýjüňizden artyk synalmagyňyza ýol bermez. Ýöne synalanyňyzda, Ol size çykalga hem berer, şeýlelik bilen siz oňa döz gelip bilersiňiz (1 Korinfliler 10:13). Ýöne sen, Hudaýyň adamy ... dogrulygy, dindarlygy, imany, söýgini, çydamlylygy we ýumşaklygy yzarla. Imanyň gowy söweşini söweş. Çagyrylan baky durmuşy ele al (1 Timoteos 6:11-12).
