Adamlary zyýandan we howpdan halas edýän we goraýan halas edişler Hudaýyň pikiri. Harby ýurtlardan gaçgaklaryň we ýer titremelerinden we agyr betbagtçylyklardan adamlaryň halas edilişi baradaky hekaýalar köplenç habar serişdelerinde peýda bolýar. Geçen sentýabrda Nýu-Ýorkuň Ekiz Diňleriniň terrorçylar tarapyndan ýok edilmeginden müňlerçe adamyň halas edilişi dünýäde habar boldy. Bu makalada biz dört uly halas edişe serederis, üçüsi geçmişden we biri geljekde: Nuhuň maşgalasyny halas eden gämi; Müsürden çykyş; Mesihiň haçy; we Mesihiň ikinji gelişi. Bu esasy halas edişler ynsanlara halas edişi getirýän esasy taryhy wakalardyr. Bu halas edişler üçin adaty wakalaryň yzygiderliligi: wada berilýär, adamlaryň imany, Hudaýyň halas edişi amala aşyrýan hereketi we soňundan şükrançylyk.
Gämi
Hudaý Nuhyň ynsanlaryň erbetligi sebäpli, ähli dem alýan zatlary ýok etjek global suw joşgunyny iberjekdigini aýdanda, Ol Nuhuň maşgalasynyň gämide aman galjakdygyny wada berdi (Gelip çykyş 6:18). Bu uly betbagtçylyk bolmazyndan öň Hudaýyň halas ediş meýilnamasy bardy. Hudaý başlangyç etdi, ýöne Nuhuň halas edişe uly goşant goşmagyna-da bil baglady. Ol gämini nähili ýasamalydygy barada, şol sanda onuň ölçegleri we ulanylan materiallary barada anyk görkezmeler berdi. Hudaý gämini dizaýn etdi we Nuh onuň gurluşyna gözegçilik etdi. Nuh birinji ýüzüş üçin näme azyk saklamalydygy, gämä haçan girmelidigi we haçan çykmalylygy barada-da aýdyldy (Gelip çykyş 6:14-16,21; 7:1; 8:16).
Nuh Hudaýyň aýdan ähli zadyny edendigi üçin, gämi öz içindäkileri betbagtçylykdan aman-sag geçirdi we ýeri täzeden doldurdy (Gelip çykyş 6:22; 7:5). Bu duýduryşa ynanandyklary we Hudaýyň wadasyna bil baglandyklary üçin halas edilen sekiz adam üçin gaçybatalga ýeridi (1 Petrus 3:20). Olar gämiden çykandan soň, Nuh gurbanlyk berip Hudaýa şükür etdi. Hudaý Nuhuň maşgalasyny patalap we gök ýaýyny ulanyp, indi global suw joşgunlarynyň bolmajakdygy baradaky wadasyny görkezdi (Gelip çykyş 8:20; 9:8-17).
Çykyş
«Çykyş» grek sözi bolup, «gitmek» manysyny berýär. Ysraýylyň Müsürdäki dört asyr gulçulygyndan gaçmagy Hudaý tarapyndan uly halas edişiň başga bir mysalydyr. Köp ýyl öň, Ýusup Hudaýyň Ysraýyl ogullaryny Müsürden Wada edilen ýere alyp gitmek baradaky wadasy barada gürlemek üçin imany bardy (Gelip çykyş 50:24-25; Ýewreýler 11:22). Soňra Hudaý olary Müsürdäki gulçulykdan azat etjekdigini, olary güýçli güýç we uly höküm hereketleri bilen halas etjekdigini we olary Wada edilen ýere getirmek barada yglan etdi (Çykyş 6:6-8).
Musa «olary Müsürden çykardy» Hudaý Faraony olary goýbermäge mejbur etmek üçin on sany bela ulanandan soň (Resullar 7:36 NIV). Iň soňky bela üçin gaty jikme-jik görkezmeler berildi, şonda her bir ýewreý maşgalasy bir guzy öldürmeli we onuň ganyny öýüň gapy çarçuwasyna sürtmeli boldy. Şol gije olar uzak syýahata taýýarlyk üçin guzy eti we hamyrmaýasyz çörek bilen ýörite nahar iýmeli boldular. Olar ertire çenli öýlerinde galmaly boldular. Ysraýyllar aýdylyşy ýaly etdiler, we ýary gije Reb müsürlileriň ähli ilkinji doglan ogullaryny we olaryň mallarynyň ilkinji doglanlaryny öldürdi. Emma ýewreýler gapylaryndaky gan bilen goraldy. Faraon Pasxa betbagtçylygyndan soň ahyrsoňy ýeňildi, we ýewreýlere Müsürden mümkin boldugyça çalt gitmek aýdyldy (Çykyş 12:31-33).
Müsürliler yzarlap gelende, ysraýyllar gorkdular; ýöne Musa: «Gorkmaň. Duranyňyz ýerde duruň we Rebiň sizi halas edişini görüň. Bu gün görýän müsürlileriňizi indi hiç haçan görmersiňiz. Reb Özüňiz üçin söweşer. Siz barmagyňyzy-da galdyrmaly bolmarsyňyz» diýdi (Çykyş 14:13-14 NLT). Soňra Hudaý müsür goşunyny gark edip, olara Gyzyl deňzi geçmäge gudrat bilen kömek etdi (Çykyş 13:17-14:31). Hudaý iki million ysraýyllyny Kanaan ýetirmek üçin başga-da gudratlar etdi: Ol olary bulut we ot sütünleri bilen çölüň içinden ýol görkezdi, çölüň içinde iýmit we suw berdi, we duşmanlarynyň üstünden ýeňiş berdi (Çykyş 12:37; 13:21; 15:22-17:7; Sanlar 11:31; 20:2-11; 21:1-3, 21-35). Olaryň syýahatynyň dowamynda adamlar kynçylyklaryndan şikaýat etdiler (Sanlar 11:1-6). Hudaý olara Kanaan ýerini gözlemek üçin içaly ibermegi aýtdy, ýöne olar ýaşaýjylaryň gaty güýçlüdigini habar berdiler, we adamlar ýene-de şikaýat etdiler we Müsüre dolanmak isleýändiklerini aýtdylar! Olaryň pitnesi netijesinde, Hudaý olary çölüň içinde ýene 38 ýyl aýlanmaga mejbur etdi. Olar öz güýçleri bilen Wada edilen ýere girmäge synanyşanda, ýeňildiler.
Müsürden Çykyş Hudaýyň pikiri bolup, Onuň güýji bilen amala aşdy. Hudaý Öz halkynyň Müsürdäki ejir çekmegi barada aladalanýardy, Ol olary halas etmek we Kanaan getirmek üçin hereket etdi (Çykyş 2:24-25; 3:7-10). Ol: «Men sizi Müsürden çykaran Reb Hudaýyňyz. Siz Menden başga Hudaýy ykrar etmeli däl, Menden başga Halasgär ýok» diýdi (Hoşea 13:4). Hudaý Öz halkyny Müsürden çykarmak üçin Musany ýetişdirdi we oňa näme etmelidigini we näme aýtmalydygyny aýtdy (Çykyş 3:14-22; 7:20). Musa Hudaýyň görkezmelerine boýun egdi we Hudaý bilen halkyň arasynda araçy we dilegçi boldy. Ol Hudaýyň meýilnamasynyň möhüm bölegidi. Adamlar Müsürden gaçmak üçin Hudaýa boýun bolmaly we Oňa bil baglamaly boldular. Olar Gyzyl deňzi geçenden soň, adamlar şükrançylyk aýdymyny aýtdylar (Çykyş 15:1-21). Ol: «Men Rebe aýdym aýdaryn, çünki Ol gaty beýikdir. At we onuň çapyksuwaryny Ol deňze zyňdy. Reb meniň güýjüm we aýdymym; Ol meniň halas edişim boldy. Ol meniň Hudaýym, we men Ony öwerin, atamyň Hudaýy, we men Ony beýgelderin» diýip başlady (Çykyş 15:1-2). Müsürden Çykyş Ysraýyl üçin halas edişiň iň uly mysalydy we olaryň Hudaýy Halasgär hökmünde bilmeklerini goldady, soňra unudylan bolsa-da (Zebur 106:21).
Haç
Ynsanlaryň günä düşmeginden soň, Hudaý Mesihiň Şeýtany ýeňjekdigini wada berdi (Gelip çykyş 3:15). Köne Ähtde Mesih barada köp wadalar bar. Mesihiň wezipesi «Öz halkyny günälerinden halas etmekdi» (Matta 1:21). Perişde çopanlara: «Men size ähli halk üçin uly şatlyk boljak gowy habary getirýärin. Bu gün ... size Halasgär doguldy; Ol Mesih Rebdir» diýdi (Luka 2:10-11). Şeýlelik bilen Isa adamlary uly howpdan halas edýär we olary howpsuz ýagdaýa getirýär. Mukaddes Kitap Isanyň haçda jezalandyrylandygyny ýazýar. Onuň ölümi we direlişi hristian imanynyň esasy wakalarydyr. «Ol biziň günälerimiz üçin ölüme berildi we biziň aklanmagymyz üçin direldi» (Rimliler 4:25). Bu Hudaýyň taryhdaky iň uly halas edişidi:
Çünki Ol bizi garaňkylygyň hökümdarlygyndan halas etdi we bizi söýýän Oglunyň patyşalygyna getirdi, Onda biziň halas edilişimiz, günäleriň bagyşlanmagy bar (Koloseliler 1:13-14).
Mesihiň ölümi we direlişi Hudaýyň bize beren zadydyr. Suw joşguny gelende, Hudaýyň Nuhuň maşgalasy üçin beren gämisi halas edilmegiň ýeke-täk serişdesidi; daşyndakylar heläk boldular. Şonuň ýaly-da, Mesihiň işini şahsy kabul etmek Hudaýyň geljek hökümetinden halas edilmegiň ýeke-täk ýoludyr (1 Selanikliler 1:10; 1 Petrus 3:18-21). Onuň ölümi we direlişi Musa ýaly, Ysraýyl ogullaryny Müsürdäki gulçulykdan halas eden ýaly. Bu ýagdaýda halas ediş Hudaý tarapyndan meýilleşdirildi we Mesih tarapyndan amala aşyryldy, «Ol bizi häzirki erbet döwürden halas etmek üçin Özüni biziň günälerimiz üçin berdi» (Galatýalylar 1:4). «Ata Öz Ogluny dünýäniň Halasgäri bolmak üçin iberdi» (1 Ýahýa 4:14). Mukaddes Kitap Hudaýyň bizi halas edendigini, biziň eden işlerimiz sebäpli däl-de, Onuň merhemeti sebäpli aýdýar (2 Timoteos 1:9). Diňe Isanyň adamlary ot kölünden halas etmäge güýji bar. Onuň ady islendik adamy halas edip biljek ýeke-täk atdyr (Resullar 4:12). Hudaý bizi şeýle bir söýdi welin, Ol Öz ýeke-täk Ogluny berdi, şonda Oňa ynanýan her bir adam heläk bolmaz, eýsem ebedi ýaşaýşa eýe bolar (Ýahýa 3:16).
Bu ýagdaýda halas ediş hem iman hereketine baglydyr:
Eger siz agzyňyz bilen «Isa Rebdir» diýip ykrar etseňiz we ýüregiňizde Hudaýyň Ony ölümden direldendigine ynanýan bolsaňyz, siz halas bolarsyňyz. Çünki siz ýüregiňiz bilen ynanýarsyňyz we aklanýarsyňyz, we agzyňyz bilen ykrar edýärsiňiz we halas bolýarsyňyz (Rimliler 10:9-10).
Iman edenleriň ebedilikde aýdjak şükrançylyk aýdymy: «Öldürilen Guzy mynasypdyr» (Ylham 5:12).
Ikinji Geliş
Mesihiň ikinji gelişi iki esasy bölekden ybarat: Göteriliş we Peýda boluş. Göteriliş Hudaýyň halas ediş meýilnamasyndaky indiki esasy sahna bolup, Buthana döwrüniň soňuny we Kynçylyk döwrüniň başlangyjyny alamatlandyrýar. Buthana ýaly, Göteriliş Köne Äht döwürlerinde näbelli bir syrdy, ýöne Täze Ähtde açyldy (1 Korinfliler 15:51). Göteriliş arkaly Mesih iman edenleri geljek höküm döwründen, ýagny Kynçylykdan halas edýär, we haç arkaly olary günäleriniň ebedi jezasyndan halas edýär (1 Selanikliler 1:10). Isa gökler barada gürlände, Ol: «Men size ýer taýýarlamak üçin barýaryn. Eger men baryp size ýer taýýarlasam, men yzyna gelip sizi Öz ýanyma alaryn, şonda siz hem men nirede bolsam, şol ýerde bolarsyňyz» diýip wada berdi (Ýahýa 14:2-3). Göteriliş gudratly waka bolar, şonda Mesih ölüleri direlder we dirileri özgerder. Hristian imany bu wakada gatnaşmagy üpjün edýär. Soňra Guzyň toý naharynda köp şükrançylyk bolar. Bu ähli iman edenler üçin uly baýramçylyk bolar: «Geliň, şatlanaýlyň we begeneýliň we Oňa şöhrat bereýliň! Çünki Guzyň toýy geldi, we Onuň gelni özüni taýýarlady» (Ylham 19:7).
Ikinji gelişiň beýleki tapgyry Rebiň peýda bolmagydyr; ol kynçylygy tamamlaýar. Isa Zeýtun dagyndan göge galandan soň iki perişde: «Jelileli adamlar, näme üçin bu ýerde göge seredip durasyňyz? Siziň ýanyňyzdan göge alnan bu Isa, Ony göge gidýänini gören ýoluňyz bilen yzyna geler» diýip soradylar (Resullar 1:11). Rebiň uly güýç we höküm bilen ýere geljek Peýda boluşy, haýran galdyryjy waka bolar (2 Selanikliler 1:6-10). Bu durmuşda, iman bu wakada gatnaşmagy üpjün edýär, Ol ýerde Öz patyşalygyny guranda Rebiň ýanyndakylardan biri hökmünde. Kynçylykdan halas edilenler, Müňýyllyga diri geçenler, Musanyň aýdymyny we Guzyň aýdymyny aýdýarlar, soňkusy Şeýtandan iň soňky halas edişi baýram edýär (Ylham 15:2-3).
Uly halasgär
Adamlary zyýandan we howpdan halas edýän we goraýan halas edişler Hudaýyň pikiri. Ol Nuhuň maşgalasyny suw joşgunyndan halas etmek üçin gämi ulandy, we ysraýyllary gulçulykdan çykaryp, Wada edilen ýere getirmek üçin Musany ulandy. Ol Isany halas ediş missiýasy bilen haçda ölmäge iberdi, bizi ot kölünden halas etmek üçin. Ol iman edenleri göge alyp gitmek we soňra ýere dolanyp gelip, Kynçylyk döwründe Oňa bil baglaýanlary halas etmek üçin ýene geljekdigini wada berdi. Bu mysallar bir zady açyk görkezýär: Hudaýyň Öz halkyny halas etmäge uly güýji bar. Petrus bize iman etmeýänleriň jezalandyryljakdygyny, ýöne Hudaýyň halkynyň halas ediljekdigini ýatladýar. Eger Hudaý Nuhuň maşgalasyny halas eden bolsa, onda bize «Reb dindar adamlary synaglardan nähili halas etmelidigini we adalatsyzlary höküm gününe çenli jezalandyrmak üçin nähili saklamalydygyny bilýär» diýip wada berilýär (2 Petrus 2:4-9).
Biziň jogabymyz
Hudaý Nuhuň maşgalasyny we Ysraýyl ogullaryny halas edişi ýaly, Ol Özüne bil baglaýanlary-da halas eder. Hudaý bizi özümize degişli jezadan halas etmek we Özüne dolamak üçin Öz paýyny etdi. Siz nähili? Siz gämide ýa-da suw joşgunynda? Siz aman galarsyňyzmy ýa-da gynanarsyňyzmy? Diňe iki alternatiwa bar. Hudaý hiç kimiň heläk bolmagyny islemeýär, ýöne saýlaw biziňkidir. Mesihiň haçdaky ýeňşine bil baglaýanlar Şeýtanyň güýjünden halas edildi, olaryň günäleri bagyşlandy we olar göge aman-sag barýarlar (Koloseliler 1:13-14). Daşyndakylar ot kölüne ýazylan. Oňa bil baglaň we Ol sizi ebedilik üçin halas eder.
Hristian hökmünde, siz bulut we ot sütünleriniň yzyna düşüp Wada edilen ýere barýarsyňyzmy ýa-da günäleriňiz sebäpli çölüň içinde aýlanyp ýörsüňizmi (1 Korinfliler 10:1-13)? Siz dogry ýolda ýa-da ýalňyş ýolda ýitipmi? Bize her gün Hudaýyň halas ediji güýji gerek. Ol bize her gün kömek etmek isleýär we Ol bize esasy halas edişler üçin bolşy ýaly bir nusga berdi: Hudaýyň wadalar, üstesine biziň imanymyz, soňra biziň şükrançylygymyz:
Şonuň üçin, siz Mesih Isany Reb hökmünde kabul edişiňiz ýaly, Onda ýaşamagy dowam ediň, Onda kök urup we gurulyp, öwredilişiňiz ýaly imanda berkidilip, şükrançylyk bilen dolup daşyň (Koloseliler 2:6-7).
Biziň imanymyz hemişe artmalydyr, çünki wepalylyk Ruhyň miwelerinden biridir (2 Korinfliler 10:15; Galatýalylar 5:22). Bize «iman bilen ýaşamaga» çagyrylýar (Rimliler 1:17; 2 Korinfliler 5:7). Ol bize Mukaddes Kitapda köp wadalar berdi we eger biz Oňa bil baglasak, Mukaddes Kitapdaky uly halas edişlerde halas edilenler ýaly, biz Onuň güýjüni öz durmuşymyzda göreris. Biz Mesihiň günäniň we Şeýtanyň güýjünden bizi halas etmek üçin ýeňşine bil baglap bileris (1 Ýahýa 1:9).
