Dört Hoş Habar ýazyjysynyň her biri “gowy habar” sözüni Mesihiň özüniň Diri Habar bolan (Ýahýa 14:6 NKJV) garaýşyna iň gowy laýyk gelýän görnüşde yglan edýär. Şeýlelik bilen, her bir ýazyjy Patyşalyk hoş habar sözüniň dürli taraplaryny nygtaýar. Siz olary bu aýatlarda tanap bilýärsiňizmi?
Matta 4:17: “Şol wagt Isanyň wagyz edip, şeýle diýmäge başlady: ‘Toba ediň, sebäbi Gök Patyşalygy ýakynlaşdy.’”
Markus 1:14-15: “Ýahýa türmä salnandan soň, Isa Jelile geldi, Hudaýyň Patyşalygynyň hoş habaryny wagyz edip, şeýle diýdi: ‘Wagt doldy, we Hudaýyň Patyşalygy ýakynlaşdy. Toba ediň we hoş habara iman ediň.’”
Luka 13:5: “Eger toba etmeseňiz, hemmäňiz şonuň ýaly heläk bolarsyňyz.”
Ýahýa 1:12-13: “Ony kabul edenleriň hemmesine, Ol Hudaýyň çagalary bolmaga hukuk berdi, Onuň adyna iman edenlere: gan bilen däl, teniň islegi bilen däl, adamyň islegi bilen däl, eýsem Hudaýdan doglanlara.”
Diňe bir hoş habar sözü bar, ýöne her bir ýazyjy şol hoş habaryň öz temasy bilen baglanyşykly dürli taraplaryny nygtaýar. Bu tapawut hoş habar hasabatlarynyň iň garşylykly taraplarynyň biridir.
Dürli Garaýyşlar
Markusyň hoş habary iň gysga bolsa-da, ol “hoş habar” sözüni beýlekilerden has köp ulanýar; Ýahýa bu termini hiç haçan agzamaýar. Mattaň ygtyýarlyk temasy “toba” sözüni on bir gezek nygtaýar, ýöne ol Rebbe iman etmegiň zerurlygy barada diňe üç gezek gürleýär. Mattada, Reb Ýahýanyň toba habaryna iman etmedikleri üçin ýewreýleri tankytlamaga Özüne iman etmediklerinden has köp wagt sarp edýär.
Markus toba etmegiň we Mesihe iman etmegiň zerurlygyny nygtaýar, ýöne açyk-aýdyň agyr nygtama iman etmäge gönükdirilendir. Ol Mesihe iman etmek barada on iki gezek, we toba etmegiň zerurlygy barada diňe dört gezek gürleýär. Reb Markusda Öz patyşalyk ygtyýarlygyny öwmeýändigi üçin, toba ikinji derejeli nygtamadyr. Emma halas bolmak üçin pes gullukça iman etmek hakyky iman talap ederdi.
Luka Rebbe iman etmek barada diňe bäş gezek gürleýär, ýöne toba meselesine on dört gezek deginýär. Söýgüli lukman öz hoş habarynda adamzat zerurlygyny we ejirini nygtaýan terminleri ulanýar, mysal üçin “heläk bolmak” (Luka 13:3,5). “Heläk bolmak” ölmek barada gürleýär, we Luka bu barada beýleki hoş habar ýazyjylaryndan has köp gürleýär. Luka öz diňleýjilerine köp sözler bilen soraýar: “Ölmekden halas bolmak isleýärsiňizmi?” Ol Mesihiň adyndan syrkawlara, ejir çekýänlere we ýüregi döwülenlere – günäniň täsirinden ejir çekýän ähli adamlara ýalbarýar: “Siz öz kynçylyklaryňyzdan we ejirleriňizden dynmak isleýärsiňizmi?” Bu taraplar Lukaň hoş habar hödürlemesinde bar. Reb biziň ejirlerimizi, günämiziň agyryly netijelerini duýýar. Ol günäkärleri ebedi hökümetden halas etmegi we günäniň agyryly netijelerinden dynmagy isleýär.
Ýahýanyň hoş habarynyň beýik tonasy asman garaýşyny aňladýar. Matta we Luka toba etmegi nygtaýar, sebäbi adam halas bolmazdan ozal öz günälerini boýun almalydyr. Emma Ýahýa diňe umumy ruhy ýagdaýy yglan edýär: Hudaýda ýaşaýyş bar, we Hudaýdan aýrylykda ölüm bar. Mesih barada gürläp, Ýahýa ýazýar: “Ähli zatlar Onuň arkaly ýaradyldy, we Onsuz ýaradylan zatlaryň hiç biri ýaradylmady. Onda ýaşaýyş bardy, we ýaşaýyş adamlaryň yşykydy” (Ýahýa 1:3-4). Ýahýa adamyň dünýäde ruhy taýdan ölüdigini we täzeden dogulmaly we diri edilmeli (Ýahýa 3:3; 5:21) diýen ýönekeý hakykaty nygtaýar. Bu nädip amala aşyrylýar? Iman etmek bilen: “Çünki Hudaý dünýäni şeýle söýdi, Ol Öz ýeke-täk Ogluny berdi, şonuň üçin Oňa iman eden her kim heläk bolmaz, ebedi ýaşaýşa eýe bolar” (Ýahýa 3:16). Netijede, “toba” we “bagyşlamak” sözleri Ýahýada tapylmaýar, ýöne iman etmek 99 gezek nygtalýar! Ýahýanyň habaryny şeýle jemläp bolar: “Adam dünýäde öli. Ebedi ýaşaýyş diňe Mesihde. Siz muňa iman edýärsiňizmi?”
Kömek Etjek Hekaýa
Belki, aşakdaky hekaýa her bir ýazyjynyň Mesihiň wagyz eden hoş habar sözüne nädip degişlidigini düşündirmäge kömek eder. Çalt akýan derýanyň kenaryndaky uly ýasy daşdan balyk tutýan bir adamy göz öňüne getiriň. Ol bu ýerlere ýat adamdy, ýöne derýanyň boýunda sürýärkä, uly balyk tutýan ýeri gördi. Ol synagdan saklanyp bilmedi, şonuň üçin ol maşyny saklady we balyk tutýan çybygyny we esbap gutusyny aldy. Onuň ilkinji zyňyşy uly forel balygyny tutdy, ýöne ony suwdan çykarýarka, ol süýşüp sowuk suwa gaçdy. Ol ýüzmegi bilmeýärdi we sowuk çuň suw çaltlyk bilen myşsalaryny uýadýardy. Bagtyna, uly agaç derýanyň aşagyna ýüzüp gelýärdi we ol ony tutup bildi. Ýadaw bolsa-da, ol agaja ýapyşmaga ýeterlik güýji bardy. Süňňi sowukdan doňan bolsa-da, ol özüni howpsuz duýdy we ahyrsoňy derýanyň kenaryna ýetjekdigine ynamlydy.
Birden ol yzyndan gykylyklary eşitdi we kenar boýunça ylgaýan bäş adamy gördi; biriniň elinde uzyn ýüp bardy. Olar ýakynlaşanda, olaryň duýduryşyny eşitdi: “Öňde uly şaglawuk bar. Siz ölersiňiz!” Derýany bilmeýändigi üçin, ol bu maglumatyň dogrudygyny ýa-da däldigini bilmeýärdi. Ýakynlaşýan heläkçiligi görüp bilmeýändigi üçin, ol özüniň ýeke-täk halas boluş serişdesine, agaja ýapyşmagy karar etdi.
Kenardaky adamlaryň biri, Matta atly, gygyrdy: “Ýüpli adam park reýnjeri. Ol sizi şaglawukdan halas edip biler, ýöne siz agajy goýbermeli.” Markus atly başga bir adam gygyrdy: “Bu adam size ýüpi zyňanda, siz agajy goýbermeli we ýüpi tutmaly; ol sizi howpsuz ýere çeker, sebäbi ol güýçli we ukyply.”
Üçünji adam, Luka, gygyrdy: “Eger agajy goýberip, ýüpi tutmasaňyz, heläk bolarsyňyz. Ýüpli bu adam siziň näderejede sowuk we gorkýandygyňyzy bilýär. Ol size kömek edip biler.” Ahyrsoňy, dördünji adam, Ýahýa, yglan etdi: “Siziň ýagdaýyňyz çaresiz. Siz ölersiňiz. Siz ýüpi tutmaly we bu adama janyňyzy ynanmaly. Ol özüne ynanan her bir adamy halas etdi.”
Hekaýanyň Ulanylyşy
Toba agajy goýbermekde nygtalýar, bu bizi halas etmegine ynanýan islendik başga zat bolup biler. Iman güýçli, ygtybarly halasgär tarapyndan tutulan ýüpi tutmak bilen görkezilýär. Toba sözme-söz “öwrülmek” manyny berýär we biziň çaresiz ýagdaýymyzy düşündirýär; biz islendik pursatda dowzaha düşüp biljek günäkärler. Bu biziň ruhy ýagdaýymyz barada Hudaý bilen ylalaşmakdyr, we Onuň günä barada dogrudygyny kabul etmekdir. “Çünki hudaýly gaýgy toba getirýär, bu halas boluşa eltýär, ökünmeli däl: ýöne dünýäniň gaýgysy ölümi getirýär” (2 Korinfliler 7:10).
Toba öz-özüňi buýsançdan, öz-özüňi işlerden we ynsan däp-dessurlaryndan el çekýär, we iman “hakykaty we ýaşaýşy,” Reb Isany (Ýahýa 14:6) tutmagy saýlaýar. Toba we iman dürli, ýöne gaty baglanyşykly. Eger adam diňe agajy goýberse, ol ýene-de heläk bolar. Halas bolmak üçin, ol agajy goýbermeli we ýüpi tutmaly. Ol agajy we ýüpi bir wagtda tutup bilmez; olar ony dürli ugurlara çekýärler. “Çünki siz iman arkaly merhemet bilen halas boldyňyz, we bu özüňizden däl; bu Hudaýyň sowgadydyr, işlerden däl, hiç kim öwünmesin” (Efesliler 2:8-9).
Halas bolmak üçin, adam öz ýagdaýyny çaresiz görmeli, özüniň diňe bir halas boluş serişdesiniň bardygyny düşündirmeli, soňra şol serişde boýunça hereket etmeli, agajy goýberip we ýüpi tutmaly. Halas boluş diňe merhemet bilen iman arkaly gazanylýar, ýöne toba imanyň amala aşyrylmagyndan öň gelýär. Şübheler wagtal-wagtal ýüze çykyp bilse-de, hakyky iman dowam edýär, sebäbi ol ýagdaýyň hakyky agyrlygyny hasaplaýar. Hakyky iman Mesihde ebedi ygtybarly bolan ýüpi saklaýar.
Her bir hoş habarçy (derýanyň kenarynda ylgaýan her bir adam) Isa Mesihiň gowy habaryny, ýöne dürli garaýyşlardan yglan edýär. Bu ähli hakykat baglanyşykly, we ähli bir habar, ýöne Mesihiň dolulygyny görmek maksady bilen özboluşly hödürlenýär.
Uly Tabşyryk we Başgalar
Reb Isanyň asmana galmazdan ozal şägirtlerine aýdan soňky sözleri adatça Uly Tabşyryk diýlip atlandyrylýar. Matta öz hasabatynda ygtyýarlyk temasyny saklaýar, Rebiň “Ähli ygtyýarlyk Maňa berildi” (Matta 28:18) diýen sözlerini ýazga alýar. Mattaň hasabaty Mesihiň patyşalygyň Rebidigini açyk görkezýär, Markus bolsa tabşyrygyň ygtyýarlyk we buýruk beriji taraplaryny goýup, Hudaýyň gullukçysynyň pes ýoluny nygtaýar, bu ret edilmek mümkinçiligini we başgalaryň zerurlyklaryny kanagatlandyrmak üçin özüňi sarp etmegi öz içine alýar.
Matta öz hoş habaryny ýewreýleri Isany Dawudyň Ogly, Dawudyň tagtynyň kanuny mirasdüşeri hökmünde görkezmek bilen başlaýar. Ol öz hoş habaryny bu düşünjäniň ajaýyp ýokary nokadyna ýetirýän görnüşde jemleýär. Markus we Lukaň hasabatlaryndan tapawutlylykda, biz Mattaň ýa-da Ýahýanyň hasabatynda Mesihiň asmana galmagyny tapmaýarys. Ýahýanyň garaýşy asman garaýşydyr, we ähli ýerde bar bolan Mesihiň hiç ýere galmagy zerur däl. Matta bize Jelile dagynda şägirtlerine görkezmeler berýän Mesihi hödürleýär. Mukaddes Ýazgylarda daglar patyşalyklary aňladýar (Daniýel 2:44-45, Mika 4:1). Ýewreý garaýşyndan, bu sahna Mattaň ýokary nokadydyr we ol özüniň ilkinji aýatynda başlan temasyny tamamlaýar. Perde ýapylmazdan ozal, biz Mesihiň ýer ýüzünde gurlan patyşalygynyň geljekki görnüşini alýarys. Patyşalygyň raýatlary Onuň öňünde durup, öz Patyşasyna berk ybadat edýärler (Matta 28:17). Hudaý Ybraýyma, Dawuda, ýewreý halkyna we hoş habar sözüne gulak asyp, iman bilen patyşalyga girýän ähli adamlara beren wadasyny ýerine ýetirer.
Luka, öz hasabatynyň ynsanperwerlik temasyny saklap, Ynsan Oglunyň “asmana göterilendigini” (Luka 24:51) dogry aýdýar. Markus Halasgäriň gullukçy garaýşyny Uly Tabşyrykda we asmana galmak ýazgysynda hem saklaýar: “Şeýlelik bilen, Reb olara gürlänsoň, Ol asmana kabul edildi we Hudaýyň sag elinde oturdy. We olar çykyp, her ýerde wagyz etdiler, Reb olaryň bilen işleşýärdi” (Markus 16:19-20). Markus Ýehowanyň Gullukçysynyň işjeň gullugyna şaýatlyk edýär, tä olar Onuň ýenjilen bedenini haça çüýjediler. Markus soňra öz hoş habaryny diňe Rebiň asmana galmagynyň ýazgysy bilen däl, eýsem Mesihiň henizem “olaryň bilen işleşýändigi” bilen jemleýär. Muny etmek bilen, şol günden bäri her bir hakyky şägirt Mesihiň özleri bilen zähmet çekýändigini düşündi. Mattada, Mesihiň şägirtlere ýol görkezmekdäki ygtyýarlygy ähli ýerde görnükli: “Isa olary iberdi,” “Ol olara buýruk berdi.” Markus bolsa, Tabşyrygyň Mattanyň agzamaýan bir tarapyna yşarat edýär: “Reb olaryň bilen işleşýärdi.”
Bilelikde Işleýjiler
Biz patyşalyk üçin ýeke ýa-da biderek zähmet çekmeýäris, sebäbi bu Onuň işi, we Ol ony amala aşyrmak üçin biziň bilen zähmet çekýär. Biz başgalaryň zerurlyklaryny bilmek üçin Onuň gözleridiris, we olara hyzmat etmek üçin Onuň elleridiris. Pawlus Korinfdäki iman edenlere habar berdi: “Biz Hudaýyň işdeşleridiris” (1 Korinfliler 3:9). Mesih şägirtlerine tabşyryk bereninden soň olaryň bilen zähmet çekdi, we Ol häzirki wagtda hem Öz mukaddesleri bilen zähmet çekýär. Bu Onuň işi!
