Otniel we Aksa
Mukaddes Kitap bize özümiz ýaly adamlar barada köp wakalary berýär. Bu wakalardan biz durmuşymyza ulanyp biljek gymmatly sapaklary öwrenýäris. Bir waka iki sany ýeke adam, Otniel we Aksa, olaryň nähili tanyşandygy we Reb olary nähili ulanandygy barada. Biz olaryň wakasyny Ýeşua 15:13-19 we Kazylar 1:12-15, 3:5-11-de okaýarys. Onuň bize birnäçe gezek berilmegi, oňa aýratyn üns bermelidigimizi aňladýar.
Otniel kimdi?
Otniel Keneziň oglydy, ol Kalebiniň kiçi doganydy (Kazylar 1:13). “Otniel” “Hudaýyň güýçli adamy” ýa-da “Hudaýyň ýolbarsy” diýmegi aňladýar. Otnieliň daýysy Kaleb, Sanlar 13–14-de okaýşymyz ýaly, Kengan ýurduny gözlemek üçin iberilen 12 sany içalynyň biridi.
Içalylar ýurdy barlap gaýdyp gelenlerinde, diňe ikisi, Ýeşua we Kaleb, gowy hasabat berdiler. Beýleki on içaly gorkuly boldular. Kaleb adamlara gorkmazlygy aýtdy, sebäbi Rebiň kömegi bilen olar duşmany ýeňerdiler (Sanlar 13:30, 14:8). Emma adamlar Ýeşua we Kalebe ynanmadylar (10-njy aýat). Ynanmazlyklarynyň netijesinde, 20 ýaşdan uly adamlar Wada edilen ýurda hiç haçan girmediler, tersine çöllükde öldüler. Ýeşua we Kaleb iki sany kadadan daşarydy.
Biz Keneziň, Otnieliň kakasynyň we Kalebiniň kiçi doganynyň şol wagt 20 ýaşdan uly ýa-da kiçi bolandygyny bilmeýäris, ýöne biz Kalebiniň şonda we soňky ýyllarda ýegenine görelde we täsir edendigini görýäris. Bu ýerde öwrenýän möhüm sapaklarymyzyň biri, maşgala agzalarymyza täsir edip biljekdigimizdir. Bu täsir Rebiň şöhraty üçin bolsun!
Aksa kimdi?
Aksa Kalebiniň ýeke gyzydy. Onuň ady “gymmatly daş” ýa-da “topuk bilezigi” diýmegi aňladýar, bu onuň kakasynyň ony owadan hasaplaýandygyny görkezýär. Ol oňa gymmatlydy. Siziň alada edýän kakanyňyz bolmagy bir bereketdir. Her kimde ýer ýüzündäki kakasynda bu bolmasa-da, biz imanlylar hökmünde bilýäris, biz hemişe bizi söýýän Atamyz bar:
Serediň, Ata bize nähili söýgi berdi (1 Ýahýa 3:1 KJV).
Biz söýülýäris we gymmatlydyrys! Aksa Kalebe gymmatlydy, we ol onuň kim bilen durmuş gurjakdygy barada alada edýärdi.
Wada edilen ýurtda
Kaleb, ýurdy içalylamak üçin iberilende 40 ýaşyndady (Ýeşua 14:7), Wada edilen ýurda ýetende gaty garry adamdy. Ol ýerde ol Anak ogullarynyň üçüsini ýeňdi (Ýeşua 15:14), olar ägirtlerdi (Sanlar 13:33). Onuň ýeňşi haýran galdyryjydy we bu bize Kalebiniň garrylykda-da ruhy taýdan güýçlüdigini görkezýär. Käwagt biz diňe ýaşka ýa-da diňe garryka ruhy taýdan güýçli bolup bileris, ýöne Kaleb bize ýaşka we garryka güýçli bolan biriniň mysalydyr. Onuň Hudaýa wepalylygy ömrüniň dowamynda yzygiderli boldy.
Kazylar 1-e ýetip, biz Kalebiniň bir kynçylyk berýändigini görýäris. Ol Kirýat-sefer şäherini basyp alan adamyň Aksany, Kalebiniň gyzyny, özüne aýal edip aljakdygyny aýtdy. Rebe ynanýan Otniel kynçylygy kabul etdi we şäheri basyp aldy, we Aksa onuň aýaly boldy (Kazylar 1:12-13).
Kalebden, Otnielden we Aksadan has köp sapaklar
1. Kalebiniň Hudaýly akyldarlygy.
Kaleb üçin gyzynyň Hudaýa ynanýan we söýýän, we Hudaýyň isleýän zatlary üçin söweşmekden gorkmaýan biri bilen durmuş gurmagy möhümdi. Hudaý olara ýurdy eýelemelidigini we duşmanlary kowmalydygyny aýdan Ody. Bu möhüm. Biz, imanlylar hökmünde, söweşýän duşmanlarymyz bar: ten, dünýä we Şeýtan. Efesliler 6:10-19 söweş we ony nähili etmelidigi barada aýdýar. 1 Petrus 5:8 duşmanymyz Şeýtan barada has köp gürleýär, we 1 Ýahýa 2:15 dünýäni söýmek howpy barada öwredýär. Ýanýoldaş gözlänimizde biz diňe imanlyny däl, eýsem Rebe yzygiderli tabyn bolan birini gözleýäris. Ysraýylda başga-da köp ýaş ýigitler bardy, ýöne Otniel öz hereketleri bilen öz tabynlygyny görkezdi.
2. Otnieliň tabynlygy we imany.
Otniel imanly, imanlylygyna çynlakaý garaýan bir gyz bilen durmuş gurmak barada alada edýän adamyň mysalydyr. Bu näme üçin oňa möhümdi? Otniel Hudaýyň olara näme aýdandygyny bilýärdi. Kanun taglymaty 7:1-4-de Hudaý olara ýurtda ýaşaýanlar bilen – Hudaýa degişli bolmadyklar bilen durmuş gurmazlygy tabşyrypdy. Bu tabşyryklar durmuş gurýanlar we ene-atalar üçindi. Biziň üçin bu gün nähili? 2 Korintoslylar 6:14-17-de bize iman etmeýänler bilen deň bolmaly däldigimiz aýdylýar. Bu durmuşa we beýleki gatnaşyklara degişlidir. 17-nji aýat bize dünýäden we Hudaýa garşy bolan zatlardan “aýry bolmagy” aýdýar. Durmuşda iman etmeýän biri bilen durmuş gurmazlygymyz aýratyn möhüm. Biziň durmuşymyz Rebe tabyn bolmaly – nähili ýaşaýandygymyz, nirede ýygnanýandygymyz, kärimiz. Biz biziň bilen Rebe tabyn boljak biri bilen durmuş gurmalydyrys. Amos 3:3-de ylalaşmalydygymyz aýdylýar. Durmuş gurmak barada pikirlenmezden ozal bu meseleleri bilmek möhüm. Otniel bilen ulalan ýaşlaryň köpüsi kim bilen durmuş gurýandygy barada alada etmeýärdiler. Olar dünýädäki adamlar bilen durmuş gurdular we netijede başga hudaýlara gulluk etdiler (Kazylar 3:5-7).
3. Aksanyň bereket üçin haýyşy.
Aksa kakasy tarapyndan Otniele durmuşa berilse-de, ol ýene-de bereket sorady. Aksa bu täze gatnaşykda Hudaýyň bereketini isledi; ol ýer we suw – ýokarky we aşaky çeşmeleri isledi (Kazylar 1:13-15). Ýer bize ruhy bereketlerden lezzet almak isleýändigimizi ýatladýar, Hudaýyň bize wada eden zatlaryny (Efesliler 1-i okaň). Suw Hudaýyň Sözüni aňladýar (Efesliler 5:26). Aksanyň kakasy bilen gowy gatnaşygy bardy. Ol ony söýmekden başga-da, öň belläp geçişimiz ýaly, Otnieliň ondan ýer sormagyny teklip etmekden çekinmedi we özüniň soramaga taýýardy. Käwagt biz ene-atalarymyza sorag bermegi goýýarys. Aksa kakasy bilen gürleşmekden ýa-da oňa sorag bermekden gorkmaýan biriniň gowy mysalydyr. Bu bize Hudaýyň Sözüniň näme aýdýandygyny ýatladýar:
Sizde ýok, sebäbi siz soramaýarsyňyz. Siz soraýarsyňyz, ýöne almaýarsyňyz, sebäbi siz ýalňyş soraýarsyňyz, ony öz höwesleriňize sarp etmek üçin (Ýakup 4:2-3).
Soramagymyz we dogry niýetler bilen soramagymyz möhüm.
4. Kirýat-sefer.
Otniel üçin kynçylyk “kitap şäheri” diýmegi aňladýan Kirýat-seferi almakdy. Ol “bu dünýäniň akyldarlygyny” (1 Korintoslylar 3:19) öwrenmek ýeridi we ony aýyrmak zerurdy. Bu bize Efesdäki täze imanlylary ýatladýar, olar ähli erbet taglymatly kitaplaryny getirip ýakdylar. Kitaplar 50,000 kümüş teňňä deňdi (Resullar 19:19). Biz hem Hudaýyň Sözüne garşy bolan zatlary – okaýan, diňleýän ýa-da görýän zatlarymyzy özümizden aýyrmalydyrys. Bu kyn iş, şäheri almak Otniel üçin nähili bolsa, şonuň ýaly, ýöne biz “aňymyzyň täzelenmegi bilen özgerdilmelidrys” (Rimliler 12:2). Biz özümize “Durmuşymdan näme aýyrmaly?” diýip soramaly. Bu kyn işi etmek üçin batyrlyk we güýç üçin doga edeliň.
5. Otniel kazy hökmünde.
Otniel we Aksa durmuş gurandan soň, ol Ysraýylda ilkinji kazy boldy (Kazylar 3:9-10). Ysraýyl ogullary iman etmeýänler bilen durmuş gurup, butparazlyga düşdüler. Reb olaryň özüne aglaýançalar Mesopotamiýanyň patyşasy tarapyndan ezilmegine rugsat berdi. Soňra Ol Otnieli öz halkyny ezmekden halas etmek üçin ulandy.
Mesopotamiýa Hudaýyň ilkinji gezek Ysraýyllaryň atasy Ybraýymy çagyryp, gitmegi tabşyran ýeridi. Indi olar Ybraýymyň halas edilen milletine gulluk edýärdiler. Reb olary terbiýelemek üçin olaryň durmuşyna bu ezmekligi getirdi, sebäbi Ol olary söýýärdi we özüne dolanmaklaryny isleýärdi. Ol biziň bilen hem şony edýär (Ýewreýler 12:5-11).
“Reb Otnieli ýokary galdyrdy” (Kazylar 3:9); Otniel özüni kazy derejesine galdyrmady. Ol ömrüniň başynda wepaly bolupdy, we indi Reb ony has möhüm rol üçin ulandy. Hudaý şeýle işleýär. Dawut goýunlara çopan boldy, ýöne Hudaý ony adamlara çopan etdi. Ýahýa Mark Pawlusyň gündelik işlerinde kömekçisi boldy, ýöne soňra gulluk üçin peýdaly boldy. “Iň az zatda” wepaly bolmak möhüm, şonda biz “köp zatda” wepaly bolup bileris (Luka 16:10). Otniel we Aksa Rebe bilelikde gulluk eden jübüt boldular, we ol 40 ýyl kazy boldy.
6. Olaryň ogly Hatat.
Otniel we Aksanyň wakasynda bir gynançly ýer bar. Olaryň Hatat atly bir ogly bardy (1 Hronikalar 4:13), bu “gorkuly” diýmegi aňladýar. Otnieliň adynyň “Hudaýyň güýçli adamy” ýa-da “Hudaýyň ýolbarsy” diýmegi aňladýandygyny ýatlaň. Atlary kakasy bilen oglunyň arasynda uly tapawudy görkezýär. Ene-atalar güýçli imanlylar bolsa-da, olaryň çagalary şonuň ýaly bolmazlygy mümkin. Hatat kakasy we ejesi ýaly imana eýe bolmadyk ýaly görünýär. Ol Hudaýyň güýçli adamy däldi.
Jemleýji kynçylyk
Kalebiniň imany we kararlary adamlaryň köpüsinden düýpgöter tapawutlanýardy. Otniel we Aksa öz töweregindäkilerden tapawutlanýardylar, sebäbi Hudaýyň prinsipleri olar üçin möhümdi we olar Hudaýa bilelikde gulluk edip bildiler. Siz, bir adam hökmünde, Hudaý bilen ýörişiňiz barada kararlar kabul etmeli. Bu waka barada pikirleneniňizde, durmuşyňyza haýsy sapaklary ulanyp bilersiňiz? Rebbe bolan gatnaşygyňyz näderejede möhüm? Siz Oňa bütin ýüregiňiz bilen gulluk etmäge taýýarmy?
