Bu dünýä giň çöl! Bizde gözlemäge ýa-da saýlamaga hiç zat ýok; Bizde çölde galmak pikiri ýok; Bizde ökünmäge ýa-da ýitirmäge hiç zat ýok. —Jon N. Darbi (1800-1882)
Bu setirler mesihçileriň ýagdaýyny jemleýär. Olar dünýäde, ýöne dünýäden däl. Hudaý olaryň bilen, we Mukaddes Ruh olaryň içinde ýaşaýar – olaryň bedeni Onuň ybadathanasy (1 Korintoslylar 6:19). Reb Isa iman edýänlere şeýle diýdi: «Ine, Men dünýäniň soňuna çenli hemişe siziň bilendirin» (Matta 28:19 KJV), we Ol wada berdi: «Iki ýa-da üç adam Meniň adyma ýygnanan ýerinde, Men olaryň arasyndadym» (18:20).
Hudaý Öz halky bilen ýakyn gatnaşykda bolmagy isleýär. Mysal üçin, Ol Adam bilen Eden bagynda ýykylmazdan öň gezdi we gürleşdi. Ybraýym Hudaýyň dostudy. We Hudaý Musa çadyr gurmak üçin görkezmeler berende, Ol şeýle diýdi: «Olar Maňa mukaddes ýer gurup bersinler; şonda Men olaryň arasynda ýaşaryn» (Müsürden Çykyş 25:8).
Hudaýyň Öz halky Ysraýyl üçin Müsürden halas etmekde eden beýik işleri barada eşidip, beýleki milletlerden käbir adamlar Ysraýyla gelip, Hudaýyň ygtyýaryna girmegi islediler. Eger şeýle bir adam Sina çölündäki millete çadyr gurulandan soň gelse, ol 7-8 fut beýikligindäki, arassa ak, keten perdeden ybarat uly gönüburçlugy tapardy. Ol perdäni saklaýan sütünleriň oturdylan bürünçlerini görüp bilerdi, ýöne sütünler we kümüş birikdirijiler – kümüş halas bolmakdan söz açýar – görünmezdi. Gün şöhlesinde bürünç we keten ýagtylygy sebäpli seretmek kyn bolardy. Kämil arassalygyň perdesi Hudaýyň dogrulygynyň kämil ölçegini aňladýardy, we bürünç esasy Hudaýyň hökümini we adalaty görkezýärdi. Bu zatlara seredip, adam özüniň bu ajaýyp gabawga girmäge mynasyp däldigini, hatda arassa däldigini duýup bilerdi. Gönüburçlugyň daş-töweregini tertipli ýerleşdirilen müňlerçe çadyr gurşap alýardy.
Ýöne ol aýratyn çadyrlary we olaryň ortasyndaky uly gurluşy saýgaryp bilmezden has öň, uly bir hadysa onuň gözüne ilerdi: gurluşdan bulutlaryň aňyrsyna çenli uzap gidýän galyň bulut sütün. Gijesine ol buludyň nähili edip ot sütünine öwrülendigine haýran galardy, ol asmana çenli uzap gidýärdi. Gündizine muňa seredip, adam çuňňur gorky duýgusyny duýardy, edil ähli zady bilýän we örän güýçli Biri bar ýaly, ol onuň barada ähli zady bilýärdi. Gijesine ot bilen görkezilen Biriň Barlygy daş-töwerekdäki garaňkylykda yşyk bererdi – çadyrlarynda dynç alýan adamlara teselli we ylham.
Gabawgyň daşyndan aýlanyp ýörkä, nätanyş adam daşarda galandygyny duýardy. Gündogar tarapynyň ortasyna gelende, şeýle bir uly haýran galdyryjy zat bardy welin, ol adamyň dem almagyny kynlaşdyryp bilerdi: beýleki perdeler bilen bir beýiklikdäki, ýöne ähli görnüşli gök, gyzyl we gyrmyzy reňkler bilen keşdelenen inçe keten perde (Müsürden Çykyş 38:18). Bu ajaýyp keşdelenen perde adamlary içeri çagyrýan ýaly görünip bilerdi. Ýöne şol ýerde durup, adam özüniň geçmişindäki ähli ýalňyş pikirleri we işleri barada oňaýsyz duýardy. Adam şol derwezeden nähili girip bilerdi?
Geliň, nätanyş adam derwezede durka, ajaýyp perdeniň bir burçy galdyryldy we ak keten geýimli, başynda ak telpekli bir adam peýda boldy – onuň geýimi perdedäki ýaly arassalygy görkezýärdi. Şol adam, ruhany, soňra nätanyşdan sorap bilerdi: «Seniň gurbanyň nirede? Gurbanlyk getirmeseň – goç, guzy ýa-da hatda kepderi – içeri girip bilmersiň (Sanlar 15:14). Hudaý seni diňe gurbanlyk getireniňde kabul eder.»
Başyny haýran galyp yrap, nätanyş ruhanydan Hudaý barada soraglar berip bilerdi. Eger şeýle bolsa, ruhany jogap bererdi: «Biziň Hudaýymyz Ýehowa Elohim, Ol asmanlary we ýeri ýaradan, giň älemi dolandyrýan, biz Onuň halky we bu Onuň ýaşaýan ýeri.» Nätanyş başyny yrap: «Şeýle ajaýyp Hudaý bu çölde, ýerde nähili ýaşap biler?» diýip bilerdi. Ruhany düşündirerdi: «Biziň umumy atamyz günä etdi we ähli nesil ýykyldy we erbet boldy; ýer zorluk bilen doldy. Şonuň üçin Hudaý dünýäni suw joşguny bilen dogry ýok etdi; diňe sekiz adam halas boldy. Hudaýyň hakykaty diri saklandy, we Hudaý atamyz Ybraýymy saýlady we bizi, onuň nesillerini, Hudaýyň Öz kanunyny bermegi üçin bu ýere getirdi.» Nätanyş eýýäm günä eden ilkinji adamlar we adamyň özüni alyp barşy sebäpli Hudaý tarapyndan iberilen suw joşguny barada eşiden bolmagy mümkin. Artýan isleg bilen nätanyş şeýle diýip bilerdi: «Men hakyky we real Hudaý barada – siziň Hudaýyňyz barada – bilmegi örän isleýärin.» Bu gün biz Isanyň şeýle diýendigini ýatlaýarys: «Meniň ýanyma geliň, ähli zähmet çekýänler we agyr ýükli bolanlar» (Matta 11:28).
Öz zerurlygyny bilip, nätanyş ruhana şeýle jogap berip bilerdi: «Men hakykatdan-da günä ýüki bilen agyr ýükli. Indi siziň Hudaýyňyzyň arassalygyny we mukaddesligini görýänimden soň, Onuň meniň Hudaýym bolmagyny isleýärin, eger Ol meni kabul etse.» Ruhany jogap berip, çakylyk bererdi: «Onda içeri geliň we Goşunlaryň Rebbi barada öwreniň. Bu ýerde görýän ähli zadyňyz Onuň barada bir zat aýdýar.»
Gurbanlygyny getireninden soň, nätanyş derwezeden geçirilip bilnerdi. Nätanyş, gündogara we dogýan güne arkasyny öwrüp durandygyny görüp, bu ýeriň beýleki ähli hudaýlaryň ybadathanalaryndan düýbünden tapawutlydygyny bildi. Olar dogýan güne ybadat edýän ýaly bakýardylar, ýöne bu bolsa ters tarapa bakýardy, edil syra bakýan ýaly we ony öňündäki gurluşyň üstündäki buludyň garaňkylygynda bir ýerde çözülýän ýaly.
Gurluşyň öňünde uly bürünç gurbanlyk sütün bardy, we onuň ýanynda ruhanylaryň ýuwunmaly bolan uly gaby bardy. Bu zatlar barada aýdylanda, nätanyş Hudaýyň şeýle mukaddes we arassadygyny, diňe Onuň arassalanlarynyň Oňa ýakynlaşmaga het edip biljekdigini düşündi.
«Bu ýerde adamlar öz gurbanlyklaryny getirýärler, we bu ýerde biz her gün irden we agşam ýakylan gurbanlyk hödürleýäris, şonuň üçin ýakylan gurbanlykdan çykýan tüsse hemişe Hudaýa galýar. Ol bu ýerde Öz halky bilen ýaşaýan bolsa-da, Onuň hakyky ýeri asmanda, ýöne asmanlaryň asmany hem Ony öz içine alyp bilmez. Ol ähli ýerde, ähli güýçli we ähli zady bilýär.»
Günäler we ýalňyşlyklar (aýratyn günäler) üçin hemişe gurbanlyk hödürlemegiň zerurlygy, öz durmuşynda günäni bilýän nätanyş üçin manylydy. Bu gurbanlyklar üçin haýwanlar gurbanlyk sütüniniň ýanynda öldürilýärdi we soňra düşelgäniň daşynda ýakylýardy, çünki olar, edil günä ýaly bolýardy. Beýleki gurbanlyklar, ähli ýakylan gurbanlyklar we parahatçylyk gurbanlyklary, gurbanlyk sütüninde ýakylýardy. Nätanyşa hiç bir adamyň Hudaýa hakyky sowgat hödürläp bilmejekdigi düşündirildi. Hudaýyň isleýän zady, geljek Bir hödürleýjiniň – Özüni hemişe Hudaýa doly hödürlejek, Onuň islegini ýerine ýetirmegi halaýan Biriň – adamyň minnetdarlygydy.
Nätanyş ähtimal şeýle pikir ederdi: «Kim doly arassa bolar we Özüni ýakylan gurbanlyk we günä gurbanlygy ýaly hödürlär, şeýlelik bilen Hudaý bilen parahatçylyk döreder?» Ol geň galyp bilse-de, onuň ruhy içinde ganat ýaýardy, bir uly we ajaýyp syryň açyljakdygyny duýup.
«Ol Mesihdir, geljek Bir, ol biziň ýolbaşçymyz Musa ýaly bolar we Hudaýyň kanunyny bize getirer. Ol hem Gurbanlyk, hem Halasgär bolar. Biz nähili boljagyny bilmeýäris, ýöne şeýle bolar, çünki Hudaý şeýle karar berdi.» Ruhany muny düşündirýärkä, onuň ýüzünde uzaklara seredýän nazary bolup bilerdi, asmanlara arzuwly seredip we Mesihiň gelmegine garaşyp.
Gözlerini gurbanlyk sütüninden we ýuwulýan gapdan aýryp, nätanyş Mukaddes ýeriň özüniň girelgesini görerdi. Gabawgyň girelgesi ýaly, ol bürünç esasynda oturdylan bäş sütün bilen saklanýardy. Sütünler altyn bilen örtülen akasiýa agajyndan ýasalandy. Nätanyşyň soraglary çalt we höwes bilen gelip başlardy, şol inçe ak keten üstünde gök, gyrmyzy we gyzyl keşdeler bilen altyn sapakdan keşdelenen perdeden aňyrda näme bardygy barada.
Ruhany düşündirerdi: «Bular asmanyň, şalygyň we ynsanlygyň reňkleri, hudaýlygyň altyny bilen. Mesih – diňe Ol ähli bular Bir Şahsyýetde.» Muny düşündirmek kyn bolany üçin, nätanyş dillenip bilerdi: «Hudaý nähili edip hem Bir, hem birden köp bolup biler?»
Ruhany hem doly düşünerdi, ýöne ol myhmanyna kanunyň iň ilkinji sözleriniň «Başlangyçda Hudaý ýaratdy» diýendigini düşündirerdi. Soňra ol «Hudaý» sözüniň köplük sanda, «ýaratdy» işliginiň bolsa ýekelik sanda bolandygyny düşündirip, munuň Hudaýlygyň tebigaty: Bir Hudaý, ýöne üç şahsdygy netijesine gelerdi.
Nätanyş perdede uzak wagtlap seredip, içinde näme bardygyny bilmek isläp bilerdi, ýöne bu Hudaýyň mukaddesdigi, ynsan düşünjesinden aňyrdaky arassalygy sebäpli gorkudan doludy. Onuň soraglaryna ak geýimli adam dowam edip jogap berip bilerdi: «Ruhany her gün altyn gurbanlyk sütüninde tüsse ýakmak üçin içeri girýär. Gurbanlyk sütüniniň bir tarapynda ýedi şahaly we ýedi çyraly altyn çyra bardyr, olar garaňkylykda yşyk berýär. Beýleki tarapynda bolsa altyn bilen örtülen stol bardyr, onuň üstünde çörek bar. Hudaý Yşykdyr we Ol biziň yşygymyzdyr, bu çölden geçýän ýolumyzy ýagtylandyrýar. Ol bize hem üpjünçilik berýär, asmandan çörek bilen stol taýýarlaýar, iýýän mannamyz. Rebimiz ähli ýaşaýşyň çeşmesi bolşy ýaly, Ol bizi Öz ýaşaýşy bilen goldaýar. Altyn gurbanlyk sütünindäki tüsse Atanyň Öz Ogly, Mesihden alýan lezzetini aňladýar.»
«Ondan aňyrda näme bar?» Sorag beriji diňe garaňkylyk bardyr öýdüp jogap gözläp bilerdi. Ýöne ol jogapdan has-da haýran galardy: «Ondan aňyrda gök, gyrmyzy, gyzyl we altyn bilen keşdelenen başga bir perde bar. Onuň üstünde, Hudaýyň çadyrynyň üstüne ýaýradylan içki perdelerdäki ýaly, kerubimler, Hudaýyň tagtynyň daşynda hemişe hyzmat edýän güýçli perişdeler keşdelenen.»
Nätanyşyň «Şol tagt nirede?» diýen soragyna ruhany jogap bererdi: «Ol üçünji asmanda, ýöne şeýle hem bu Mukaddesleriň Mukaddesinde, äht sandygynyň durýan ýerinde. Altyn kerubimler, ganatlaryny ýaýyp, rehimdarlyk tagtyna seredýärler, ol Hudaýyň tagtydyr, Ol Öz halkynyň arasynda ýaşaýar.»
Nätanyş ýa-ha Özüni Pygamber, Ruhany, Patyşa, Kazy, Gurbanlyk we Güýçli Halasgär bolan Oňa ýüregini we aňyny tabşyrýar, ýa-da nägile we bagtsyz gidýär, ynsan gorkusyna çolaşýar. Biz haýsysyny ederis, tabşyrarysmy ýa-da giderismi? Halas bolmak üçin näme edip bileris? Hiç zat!
Uly ýa-da kiçi hiç zat; Günäkär hiç zat! Isa etdi; ähli zady etdi, Uzak, uzak öň. —Jeýms Proktor
Mukaddes Kitap diňe şeýle diýýär: «Reb Isa iman ediň, şonda siz halas bolarsyňyz» (Resullaryň Işleri 16:31).
