2010-njy ýylyň iýul/awgust aýlary –Grace & Truth Magazine
SORAG: Mukaddes Kitap mesihçileriň döwme etdirmegi barada näme diýýär?
JOGAP: Döwme — bu deriniň gatlaklaryna syýa goýmak arkaly pigmenti bezeg ýa-da başga sebäpler üçin üýtgetmek arkaly edilýän hemişelik bellikdir.Döwme etdirmek dünýäniň dürli ýerlerindäki ýerli halklaryň arasynda däpdir. Döwmeleriň simwolizmi we täsiri dürli ýerlerde we medeniýetlerde tapawutlanýar.
Mukaddes Kitapda döwmeler barada ýeke-täk anyk agzalýan ýer, takmynan 1450-nji ýylda ýewreýlere berlen tabşyrykdyr.B.C.olar Müsürden Kengan ýurduna barýarkalar: «Ölüler üçin bedeniňizi kesmäň ýa-da özüňize döwme saldyrmaň» (Lew. 19:28TNIV). Mukaddes Ýazgylara görä, mesihçiler Köne Äht Kanunynyň astynda däl. Mesih günä üçin ölüm jezasyny töläp Kanuny ýerine ýetireninde (Mat. 5:17; Rim. 10:4), Köne Äht Kanuny köne hökmünde bir gyra goýuldy (Efes. 2:15; Ýew. 7:18; 8:13), we iman edenler onuň astynda däl, eýsem Hudaýyň merhemetiniň astyndadyrlar (Rim. 6:14; Gal. 3:23-25). Emma, anyk kanunlar öz kontekstiniň we Täze Ähtiň çäginde düşündirilende, olardan peýdaly prinsipler çykarylyp bilner (1 Kor. 10:6-11; 2 Tim. 3:15-17).
Lewiler 19:28-iň kontekstiýewreýleriň müsürlileriň we kenganlylaryň butparaz däplerini yzarlamagyny gadagan edýän kanunlar toplumydyr (Lew. 18:1-5, 24-30; 20:22-24). Bu kanunlar esasan jyns ahlaksyzlygy, spirituallik we jadygöýlik we Hudaýyň halkyny tapawutlandyrmaly şahsy özüňi alyp baryşyň beýleki ugurlary bilen baglanyşyklydy. Olara boýun egmezligiň jezasy Lewiler 20-de berilýär. Lewiler 19:28-de beýan edilen «döwme bellikleri» ýalan dini däpler bilen baglanyşykly bolany üçin, Hudaý olaryň butparazlyk bilen tanalmagyny islemändigi üçin bu ýewreýlere gadagan edildi. Täze Äht hem iman edenleriň butparazlyk (1 Kor. 10:7, 14; 1 Ýah. 5:21) we dinden dönmek (Ýew. 3:12) bilen hiç hili işi bolmaly däldigini öwredýär.
Lewiler 19-daky käbir beýleki tabşyryklar hem butparazlyk bilen baglanyşykly däl: «Iki hili materialdan dokalan eşik geýmäň» (19:19), we «Kelläňiziň gapdalyndaky saçy kesmäň ýa-da sakalyňyzyň gyralaryny gyrkmaň» (19:27). Täze Ähtde anyk agzalmandygy sebäpli, döwme etdirmek mesihçiler üçin häzirki wagtda gadagan däl, ýöne butparazlyk bilen tanalmazlyk we yza gaýtmazlyk prinsipi henizem degişli bolar.
Häzirki wagtda döwme adatçabutparazlyk bilen baglanyşykly bolmadyk özüňi aňlatmagyň we şahsy bezegiň bezeg serişdesidir. Günäli bolmadyk ýagdaýda, döwme etdirmelimi ýa-da ýok, butlara hödürlenen iýmiti iýmelimi ýa-da bir günüň beýlekiden has mukaddesdigi ýaly jedelli mesele hasap edilip bilner (Rim. 14:1-6). Mukaddes Kitap şeýle ýagdaýlarda Hudaýyň islegini kesgitlemäge kömek edip biljek bäş prinsipi berýär.
Birinjiden,biz bedenlerimiz bilen Hudaýy hormatlamalydyrys (1 Kor. 6:19-20). Başgaça aýdylanda, döwme Hudaýy hormatlarmy ýa-da hormatlamazmy? Ony etdirmegiň sebäbi özümize üns çekmekmi (1 Tim. 2:9)? Degişli prinsip, näme etsek-de, Hudaýyň şöhraty üçin edilmelidir (1 Kor. 10:31). Ol beýgelermi ýa-da masgaralanarmy? Men eden işim sebäpli beýlekiler Hudaý, Onuň Kilisesi ýa-da Onuň Sözü barada erbet pikir edermi?
Ikinjiden,gowy düşünmeýän iman edenleriň ynsabyny bozmak arkaly olary büdretmek günädir (Rim. 14:13-14, 20-21; 1 Kor. 8:7-13). Bu ýagdaýda, eger ol gowşak iman edeniň ruhy ösüşine päsgel berýän bolsa, Mukaddes Ýazgylarda anyk gadagan edilmedik bir zady etmekden saklanmalydyrys. Pawlus bu prinsipi hatda iman etmeýänlere-de ýaýradýar, sebäbi olaryň Mesihi Halasgär hökmünde kabul etmegini isledi (1 Kor. 10:32-33). Özümizden öň beýlekiler barada pikir etmek söýgüli we jomartlykdyr (Rim. 14:15; 15:1-2).
Üçünjiden,döwmeler we ikinji derejeli ähmiýetli beýleki meseleler babatda, biz beýlekilere höküm etmeli däldiris, sebäbi olar bize däl-de, Rebbe jogapkärdirler (Rim. 14:4, 10-12). Bu, Rebbe nämäniň ýaraýandygy barada dürli garaýyşlarymyz bolup biljekdigi üçin, biri-birimiziň pikirine hormat goýmagy aňladýar (1 Sel. 4:1).
Dördünjiden,parahatçylyga we ruhy ösüşe eltýän zatlary etmek üçin ähli tagallany ediň (Rim. 14:19). Biz eden işimiz iman edenleriň agzybirligine kömek edermi ýa-da päsgel berermi?
Bäşinjiden,ikinji derejeli ähmiýetli meseleler babatda pikir tapawutlarymyza garamazdan, iman edenler Mesihiň bizi kabul edişi ýaly biri-birini kabul etmelidirler (Rim. 15:7). Biziň biri-birimiz bilen gatnaşygymyz şeýle meseleler boýunça garaýşa bagly bolmaly däldir.
Döwmeler hemişelik bolany üçin, döwme etdirmegiň geljekde sizi we maşgalaňyzy ökünmäge mejbur etmejekdigini göz öňünde tutuň. Şeýle hem, şekiller pikirleriňize täsir edýändigi üçin, etdirjek islendik döwme hakyky, hormatly, dogry, arassa, owadan, haýran galdyryjy, ajaýyp we öwgä mynasyp zatlara gönükdirilmelidir, we ahlaksyz bolmaly däldir (Fil. 4:8; Efes. 5:3-5). Mysal üçin, ol Mesih bilen gatnaşygyňyzy görkezýän Mukaddes Kitap hakykatyny simwollaşdyryp biler.
Ahyrsoňy, bedenlerimiz «gurallar» ýalydyrýa-da gowy ýa-da erbet maksatlar üçin ulanylyp bilinjek gurallar (Rim. 6:13). Soramaly möhüm sorag, döwme etdirdikmi ýa-da ýok, eýsem bedenlerimizi Hudaý üçin ulanýarysmy. Rimliler 12:1-2 şeýle diýýär: «Şonuň üçin, doganlar, Hudaýyň merhemetlerini göz öňünde tutup, bedenleriňizi diri gurban hökmünde, mukaddes we Hudaýa ýaraýan gurban hökmünde hödürlemegiňizi haýyş edýärin... Bu dünýäniň nusgasyna laýyklaşmaň, eýsem aňyňyzyň täzelenmegi bilen özgeriň.»
Jogap beren George Hawke