Aşer

Bagtyýar

1. Manasanyň günorta serhedindäki bir şäher (Ýeşuwa 17:7). Ýerleşýän ýeri näbelli.
2. Tob 1:2 = Hazor, No. 1.

Aşer. Ýakubyň sekizinji ogly, Zilpa, Leýanyň hyzmatkäri tarapyndan. Leýa onuň dogulmagyna begenip, oňa 'Bagtyýar' diýip at berdi (Barlyk 30:13). Bu 'meşhur etimologiýa' Ýahwistiň 'Ýakubyň Patasynyň' (Barlyk 49:20) we 'Musa Patasynyň' (Kanun taglymaty 33:24) pikirine agalyk edýär. Aşeriň ýerleri aýratyn hasylly bolup, abadançylygy ösdürmäge amatlydy. Bu fakt onuň atlandyrylmagyna täsir etdimi, ýa-da bu at ilki Tell el-Amarna hatlarynda ýygy-ýygydan agzalýan Mârî abd-Aşirti ('Aşeranyň gullukçysynyň ogullary') hökmünde söweşjeň Kengan taýpasynyň hudaýynyň adymydy, ýa-da Müsür patyşasy Seti I. (14-nji asyr) ýazgylaryndan belli bolan Kengan taýpasy 'Asaru' bu ady taýpa berdimi, muny aýtmak mümkin däl. Soňky iki teoriýa, ilkinji ýaşaýjylaryň ýehudy taýpasy ýa-da klan bilen birleşmegini aňladýar, bu bolsa, ähtimal günorta taýpalaryň girmeginden öň, Demirgazyga ýol tapypdy. Şeýlelik bilen girizilen butparaz elementleriň agdyklyk etmegi, Aşerlileriň Sisera garşy söweşe gatnaşmazlygyny, hiç bolmanda belli bir derejede düşündirer, ýöne olaryň Midýanlylar bilen söweşinde Gideona goldaw üçin goşun iberendikleri aýdylýar (Kazylar 6:35; Kazylar 7:23), we Ýyl ýazgylaryna görä, Dawudyň patyşalyk ugrundaky göreşinde oňa kömek etmek üçin 40,000 adam bilen Hebrona gitdiler (1 Ýyl ýazgylary 12:36). Köne Ähtde bar bolan iň irki ýazga görä, ýagny Deboranyň aýdymyna görä, beýleki demirgazyk taýpalar, Zebulun günortada we Naftali gündogarda, Sisera goşunyna garşy ýowuzlyk bilen hüjüm etdiler, Aşer bolsa 'deňiz kenarynda dymyp otyrdy' (Kazylar 5:17 f.). Ruhany Ýazgysynyň ilat ýazuwyna görä, Sinaýda 'ýigrimi ýaş we ondan ýokary' 41,500 erkek adam bardy, we olar Moab düzlüklerine gelende olaryň sany 53,400-e çenli artdy (Sanlar 1:41; Sanlar 26:47). Ruhany Ýazgysy şeýle hem çäk serhetlerini, şol sanda 22 şäheriň we olara degişli obalaryň atlaryny berýär, olaryň köpüsi kesgitlenmedik (Ýeşuwa 19:24-30; seret. Kazylar 1:31-32, we Ýeşuwa 17:11 Ýahwist). Aşeriň ýerleri basyp almak bilen däl-de, ýerleşmek bilen gazanyldy (Kazylar 1:31 f.). Bu taýpa Ysraýylda ähmiýetsiz rol oýnady. Ol 1 Ýyl ýazgylary 27:16 we ondan soňky aýatlarda agzalmaýar, ol ýerde taýpalar öz liderleri bilen Dawudyň döwründe sanalýar. Nesil şejereleri üçin Barlyk 46:17, Sanlar 26:44, 1 Ýyl ýazgylary 7:30 we ondan soňky aýatlara serediň. Şeýle hem Ysraýyl taýpalaryna serediň. Jeýms A. Kreýg.