Bilen Diwarlar Gurmak Nehemýa
«Soňra olar: «Galyň, guralyň!» diýdiler. Şeýlelikde, olar bu gowy işe girişdiler.» Nehemýa 2:18 NASB
Diwar gurmak gowumy ýa-da erbetmi? Eger biz özümizi beýleki adamlardan kesmek üçin diwar gurup, öz-özümize gönükdirilen ýekelikde we nebsiň isleginde ýaşasak, onda diwar gurmak erbetdir. Emma eger biz öz ýagdaýymyzy güýçlendirmek we geljek howpdan goranmak üçin diwar gurýan bolsak, onda bu gowudyr. Gowy diwar gurmak Köne Testamentdaky Nehemýa kitabynyň esasy temasydyr. Ondan biz Hudaýyň her bir ösýän mesihçini ruhy diwar gurmak işine gatnaşmagyny isleýändigini öwrenýäris. Nehemýanyň gadymy Iýerusalimiň maddy diwarlaryny gurmak baradaky ýazgysy, häzirki döwürde mesihçiniň durmuşynda ruhy diwarlary gurmak barada bize köp zat öwredýär.
Käbir maglumatlar
Nehemýadaky wakalar Köne Testament taryhynyň gaty giçki döwründe bolup geçdi. Ysraýyl we Ýahuda patyşalyklary indi ýokdy we ýewreýleriň Babylda 70 ýyllyk ýesirlik döwri gutarypdy. Zerubbabeliň we Ezranyň ýolbaşçylygynda köp ýewreýler eýýäm öz watanyna gaýdyp gelipdiler. Täzeden gurlan ybadathana ýyllaryň gijikdirilmeginden soň eýýäm tamamlanypdy. Emma Iýerusalimiň daşyndaky diwarlar harabalykda galypdy. 100 ýyldan gowrak öň, Nebukadnezar we çozup gelen babyllylar şäheri basyp alyp, ybadathanany we diwarlary doly ýok edipdiler.
Şol ýok edişiň yzlary şäheriň daş-töwereginde ýatan harabalyk toplumlarynda henizem görünýärdi. Hudaýyň Nehemýanyň ýüregini mukaddes şäheriň diwarlaryny täzeden gurmak üçin ýewreý halkyny höweslendirmäge we herekete geçirmäge iteren döwri (b.e. öň 445 ý.) şol döwürdi. Nehemýa Hudaýyň bu gurluşyk taslamasyna nähili bereket berendigini we ony rekord wagtda tamamlanyşyny ýazýar. Ýeňip bolmajak päsgelçilikler we yzygiderli garşylyk görünse-de, diwar 52 günde tamamlanypdy (Nehemýa 6:15). Nehemýanyň diwaryna meňzeýän käbir galyndylar häzirki döwürde gadymy Iýerusalimiň arheologik gazuw-agtarmalarynda henizem görünýär.
Näme üçin bu kitap?
Hudaý Nehemýa kitabyny diňe Iýerusalimiň diwarlarynyň b.e. öň 5-nji asyrda nähili täzeden gurlandygy barada gyzykly we dogry maglumat bermek üçin ýazmady. Bu ýerde 21-nji asyr mesihçileri üçin köp möhüm sapaklar bar. Ruhy diwar gurmak durmuş ýörelgesi bolmalydyr. Hudaý Öz ybadathanasynyň şäheriniň güýçli we goragly bolmagyny isländigi ýaly, Hudaý häzirki döwürde mesihçiniň iman babatda güýçli we Şeýtanyň ruhy söweşiniň hüjümlerinden goragly bolmagyny isleýär.
Her bir mesihçi Mukaddes Ruhyň ybadathanasydyr (1 Korintoslylar 6:19), ýöne her bir mesihçiniň güýçli, berk diwarlary ýokdur. Aslynda, käbir mesihçiler Nehemýanyň döwründäki käbir adamlar ýalydyr – ýykylan diwarlar bilen ýaşamaga razy. Biziň ruhy diwarlarymyz nähili? Ruhy diwar gurmak aňsat däl. Ýeňip geçmeli päsgelçilikler we garşylyk bar. Ýolda ruhdan düşmeler we şübheler bar. Biz bu kemçilikleriň hemmesini Nehemýa kitabynda, esasanam 4-6-njy baplarda görýäris. Emma Nehemýanyň ruhlandyryjy hakykaty, berk ruhy diwarlaryň gurulyp bilinjekdigi we Hudaýyň ruhy diwar gurmakdaky her bir tagallany bereketlejekdigidir.
Ruhy Diwarlar Näme?
Ruhy diwarlar biziň mesihçi şaýatlygymyzyň güýji we durnuklylygy bilen baglanyşyklydyr. Olar imany goramak ukybymyz bilen baglanyşyklydyr. Olar synag döwründe ahlak güýjümiz bilen baglanyşyklydyr. Olar bu dünýäniň Injile laýyk gelmeýän gymmatlyklaryndan we garaýyşlaryndan aýrylyşmak ukybymyz bilen baglanyşyklydyr. Häzirki zaman söweşinden öňki döwürlerde diwarly şäheri diwarsyz şäher bilen deňeşdiriň. Diwarly şäher has güýçli we has aňsat goraglydy. Ol belli we durnuklydy; ol «bir pursatlyk» ýaşaýyş ýeri däldi. Ol daş-töwerekdäki kilometrlerçe ýerden görünýärdi. Diwar şäheri daş-töwerekdäki obadan aýratyn edýärdi. Reb biziň şeýle bolmagymyzy isleýär. Ol bu garaňky dünýäde açyk görünýän şaýatlygy bolan güýçli, berk imanlylary isleýär. Ol daş-töwerekdäki dünýäniň gymmatlyklaryndan we garaýyşlaryndan agyryly aýrylyşmagy aňlatsa-da, aýratyn Injile laýyk gelýän yzygiderli durmuş ýörelgesi bolan mesihçileri isleýär. Biz güýçli diwar isleýärismi ýa-da Harabalyk Şäherinde ýaşamaga razy bolýarysmy?
Gurluşyk prinsipi #1 – Alada
Nehemýanyň ilkinji üç baby durmuşymyzda ruhy diwarlary gurmak üçin birnäçe möhüm prinsipleri öz içine alýar. 1-nji bapda biz alada prinsipini görýäris. Nehemýa Iýerusalimiň ýykylan diwarlarynyň gynançly derejesini bilende, gaty aladalandy. Ol diňe hasabat bilen gyzyklanmady, eýsem aglamak we oraza tutmak derejesine çenli aladalandy (1:4). Eger biz ruhy diwarlarymyzyň täzeden gurulmagyny islesek, biz hem bu aladany görkezmelidiris. Hudaýyň Sözüni bilmezlik sebäpli imany gorap bilmedigimiz üçin aglaýarysmy? Ruhy diwarlarymyzyň ýykylan ýagdaýyna goşant goşýan zatlardan oraza tutýarysmy?
Nehemýanyň Iýerusalimdäki problema baradaky aladasy, ony çözmek üçin gitmek isleginde hasam göründi. (Onuň 1:11 we 2:4-6-njy aýatlardaky doga haýyşlaryna üns beriň.) Nehemýa problema barada habar berilende, ol Iýerusalimden 800 mil uzaklykda ýerleşýän Pars imperiýasynyň paýtagty Susa şäherinde ýaşaýardy. Emma Nehemýa uzaklygyň öz aladasyny azaltmagyna ýol bermedi. Pars imperatorynyň köşgünde abraýly işi bolsa-da, ýewreý hökmünde, Hudaýyň bähbitleri we ýykylan diwar üçin öz ýokary wezipesiniň artykmaçlyklaryny gurban etdi.
Biz ruhy diwarlarymyz barada bu dünýäniň lezzetini güýçli diwarlar üçin gurban etjek derejede aladalanýarysmy? Hudaýyň bähbitlerine wagt we energiýa sarp etmek, adatça, dünýäwi abraýyň we lezzetiň ýitmegine sebäp bolýar. Tanaýan käbir dindar erkekleri we aýallary barada oýlanyň. Olar şahsy durmuşlarynda, jemgyýetlerinde, maşgalalarynda we buthanalarynda güýçli ruhy diwarlary gurmak üçin nähili gurbanlar etdiler?
Gurluşyk prinsipi #2 – Günäni boýun almak
Birinji bapda diwar gurmagyň başga bir prinsipi günäni boýun almakdyr. Nehemýa näme üçin diwar baradaky aladasyny günäni boýun almak dogasynda aýtdy (1:5-11)? Ol Ysraýylyň Rebden daşlaşmak günäsi sebäpli Iýerusalimiň ýok edilendigini bilýärdi (1:7). Nehemýanyň, başga hudaýlara yzarlamakda günäkär bolmadyk adamyň, özüni milletiň günäleri bilen baglanyşdyrýandygyna üns beriň (1:6). Öz milletiňiz barada oýlanyň. Biz materializm we dünýäwi gumanizm ýaly ýalan hudaýlara yzarlanymyz üçin, biziň ahlak we ruhy diwarlarymyz harabalykda. Biz özümizi problema bilen baglanyşdyrmaga we günä edendigimizi boýun almaga taýýarmy? Şahsy, maşgala, buthana ýa-da milli ruhy diwarlar bolsun, täzeden gurmak günäni boýun almazdan öň başlap bilmez.
Gurluşyk prinsipi #3 – Garşy durmak
Diwar gurmagyň üçünji prinsipi garşy durmakdyr. Nehemýa Iýerusalime gaýdyp gelende, ilki bilen ýykylan diwara garşy durup, problema bilen ýüzbe-ýüz boldy. Ol zeperlenmäniň derejesini kesgitlemek üçin jikme-jik barlag geçirdi, şeýlelikde täzeden gurmak meýilnamasy düzülip bilnerdi (2:11-15). Soňra ol adamlara diwarlary täzeden gurmak üçin çagyryş etdi, şeýlelikde olar indi masgaraçylyk we utanç bolmazdylar (2:16-18). Daş-töwerekdäki milletleriň bir wagtlar Süleýmanyň owadan Iýerusaliminiň harabalyklarynda ýaşamaga razy bolan ýewreýlere nähili gülendigini göz öňüne getiriň. Nehemýa adamlaryň Hudaýyň bu diwar gurmagyň arkasyndadygyny düşündiklerine göz ýetirdi. Ahyrsoňy, Nehemýa garşylyga garşy durdy (2:19-20). Masgaralamaklara we ýaman sözlere garamazdan, Nehemýa üstünligi batyrgaýlyk bilen yglan etdi, sebäbi ol Hudaýyň olara Öz gurluşyk meýilnamalaryny amala aşyrmak üçin güýç we serişdeler berjekdigini bilýärdi.
Hudaý 2400 ýyldan gowrak wagt geçse-de, Öz iş prinsiplerini üýtgetmedi! Garşy durmak prinsipi häzirki döwürde hem ulanylmalydyr. Eger biziň ruhy diwarlarymyz abatlaýyşa mätäç bolsa, biz ilki bilen problema bilen açyk ýüzbe-ýüz bolmalydyrys. Zeperlenmäniň ýerlerini we derejesini kesgitlänimizden soň, ruhy täzeden gurmak üçin meýilnama düzmelidiris. Aňymyza näme berýändigimiz sebäpli jyns synagy bilen problemamyz barmy? Garşy durmak, täzeden gurmak başlap biler ýaly, käbir saglyksyz endikleri ýok etmegi öz içine alar. Ýaltalyk ruhy harabalygyň durmuşymyzda galmagyna ýol berýärmi? Garşy durmak, täzeden gurmak başlap biler ýaly, has tertipli durmuş ýörelgesini saklamagy öz içine alýar. Ýatda saklaň, bu gurluşyk prinsipi Şeýtanyň mesihçileri gurmagy bes etdirmek üçin niýetlenen taktikalaryna garşy durmagy hem öz içine alar. Emma gurmak islegimiz bar bolsa, Hudaý bize garşylygy ýeňmegiň ýoluny görkezýär.
Gurluşyk prinsipi #4 – Gurluşyk
Nehemýa 1-3-nji baplardaky diwar gurmagyň iň soňky prinsipi gurluşykdyr. 3-nji bap diňe aýtmasy kyn Köne Testament atlarynyň ýygyndysy däl. Bu atlar bilen doldurylan bapda ruhy diwar gurmak üçin sapaklar bar, ol köplenç dindar okalanda geçilýär. Sanalan ähli atlar we kärler diwary täzeden gurmak taslamasyna hemmeleriň gatnaşandygyny görkezýär. Bu diňe agaç ussalary we daş ussalary däl, eýsem zergärler, atyrçylar, etrap resmileri, lewiler, ruhanylar, ybadathana hyzmatkärleri we söwdagärler hem gatnaşdy. Ruhy diwar gurmak hemmeleriň jogapkärçiligidir. Bu diňe wagyzçylaryň we daşary ýurt missionerleriniň işi däl.
«Garşysynda» ýa-da «öňünde» sözleriniň bap boýunça birnäçe gezek ulanylýandygyna üns beriň (3:10,23,28,29). Diwaryň golaýynda ýaşanlar, beýleki bölümlere geçmezden ozal, özlerine iň ýakyn diwary abatlamak jogapkärçiligini öz üstlerine aldylar. Öýümiziň, buthanamyzyň ýa-da başga bir gullugyň ruhy diwarlaryny abatlamakda netijeli bolmazdan ozal, öz ruhy diwarlarymyzyň güýçlüdigine göz ýetirmegimiz möhümdir. Mysal üçin, biz şahsy diwar gurmagyň esasy zatlaryny – Hudaýyň Sözünde we dogada yzygiderli wagt geçirmegi endik edýärismi?
Hemmesi bilelikde, bir wagtda
3-nji bapda diwaryň gurluşygy barada ýene bir bellik aýratyn üns çekijidir. Bütin diwar bir wagtda gurulýardy. Ýagny, bir bölüm başga bir bölüm başlamazdan ozal tamamlanmady. Gurluşyk işleri şäheriň ähli ýerinde bir wagtda dowam edýärdi. Ruhy diwar gurmakda hem şeýle. Biz «synaga garşy durmak» diýlip atlandyrylýan diwaryň bir bölümüni tamamlamazdan, «durmuş ýörelgesi wagyzçylygy» diýlip atlandyrylýan başga bir bölüme geçmeýäris. Biz diwarymyzyň Injil öwreniş böleginde doga we mesihçi gulluk bölümlerini goýman işlemeýäris. Ýok, biz ähli böleklerde bir wagtda işleýäris. Mesihçi durmuşynda deňagramlylyk ruhy diwarlary gurmagyň gaty möhüm bölegidir.
Güýçli ruhy diwarlary gurmak aňsat däl, ýöne ony amala aşyrmak mümkin. Bu Nehemýa kitabynyň bize uly çagyryşydyr. Ýykylan diwarlar bilen ýaşamaga razy bolmalyň. Nehemýanyň diwar gurujy topary ýaly bolalyň we bu gowy iş üçin ellerimizi güýçlendireliň. «Galyň, guralyň!»
