SORAG: Jedel ýa-da humar oýnamak günämi? Mukaddes Kitap humar oýnamak barada näme diýýär?
JOGAP: Mukaddes Kitap humar oýnamagy açykdan-açyk ýazgarmaýar, jedelleri ýa-da lotereýany «Humar oýnamaň» ýaly belli bir Ýazgy bilen ýazgarmaýar. Emma Mukaddes Kitap bize işlemeli ýörelgeleri berýär. Mysal üçin, 1 Timoteos 6:10-da bize «pul söýgüsi ähli erbetlikleriň köküdir» (NKJV) diýilýär. Ýewreýler şeýle dowam edýär: «Siziň özüňizi alyp barşyňyz açgözlükden [pul söýgüsinden] azat bolsun; elinizdäki zatlara kaýyl boluň. Çünki Ol Özü şeýle diýdi: ‘Men seni hiç haçan terk etmerin, ýa-da seni taşlamaryn’» (13:5).
Hudaýyň Sözi iman edenleri «çalt baýamak» synanyşyklaryndan daşda durmaga höweslendirýär. Süleýmanyň Tymsallarynda şeýle diýilýär: «Biwepalyk bilen gazanylan baýlyk azalýar, ýöne zähmet bilen ýygnaýan köpelýär» (13:11) we «Gözüňi ýok zadyň üstüne dikermiň? Çünki baýlyk hökman ganat edinýär; ol asmana bürgüt ýaly uçup gidýär» (23:5). Wagyzçy 5:10 şeýle diýýär: «Kümüşi söýýän kümüşden doýmaz; köplügi söýýän hem köpelmekden doýmaz. Bu hem boşlukdyr.» Humar oýnamak, lotereýa we islendik jedel pul söýgüsine gönükdirilendir we adamlary çalt we aňsat baýlyk wadasy bilen synag edýändigi inkär edilmez. Iň gowusy, olar puluň ýitgisidir.
Iman edenler hökmünde bizde hiç zat özümiziňki däl sebäbi biz özümiziňki däl, biz bir baha bilen satyn alyndyk we ähli zatlarymyz ýa-da bar zatlarymyz Rebbiňkidir. Biz diňe bize berlen zatlaryň dolandyryjylarydyrys we dolandyryjydan wepaly bolmak talap edilýär (1 Korintoslylar 6:19-20, 4:2).
Köplerimiziň pul ýitirýändigimiz dogry bolsa-da, bu humar oýnamagy aklamaýar. Biz Rebbiň pulunyň hiç birini ýitirmeli däl – ol Onuň hormatyna geljekki zerurlyklar üçin saklanmaly ýa-da Rebbiň işine berilmeli. Reb Isa şeýle diýdi: «Hazynaňyz nirede bolsa, ýüregiňiz hem şol ýerde bolar» (Luka 12:34). Köplenç aýdylýar, iman edeniň ýüreginiň nirededigini onuň puluny nädip harçlaýandygyna seredip bilersiňiz.
Mukaddes Kitapda humar oýnamak bir gezek agzalýar, ol erbet maksat üçin: Rim goragçylary Isanyň haça çüýlenende Onuň eşiginiň üstünde humar oýnanlarynda (Ýahýa 19:23-24). Beýleki tarapdan, Mukaddes Kitap köp zatlaryň atylmagy barada gürleýär – öwredilmedikler muny «şowlulyk» ýa-da «töwekgelçilik» hökmünde kabul edip bilerler. Emma dogry ýagdaýda bu, Mukaddes Ruh iman edenlerde ýaşamanka, gadymy döwürlerde Hudaýyň islegini düşündirmegiň bir usulydy. Mysal üçin, Lewiler 16:8-de gurbanlyk geçisi bilen günä geçisiniň arasynda saýlamak üçin bije atyldy. Ýeşuwa dürli taýpalara ýer paýyny kesgitlemek üçin bije atdy (Ýeşuwa 18:10). Nehemýada adamlar Iýerusalimiň diwarlarynyň içinde kim ýaşajakdygyny kesgitlemek üçin bije atdylar (11:1). Resullar Ýudasyň ýerine kim geljekdigini kesgitlemek üçin bije atdylar (Resullaryň Işleri 1:26). Süleýmanyň Tymsallary 16:33 şeýle diýýär: «Bije gujaga atylýar, ýöne onuň her bir karary Rebden gelýär.»
Eger biz kazinolar we lotereýa bilen baglanyşykly birnäçe nokady göz öňünde tutsak, olaryň Hudaýyň ýollaryna garşydygyny çalt görüp bileris. Kazinolar humar oýnaýanlary mümkin boldugyça köp pul töwekgelçilik etmäge höweslendirmek üçin ähli görnüşli marketing shemalaryny ulanýarlar. Olar köplenç arzan ýa-da mugt alkogol hödürleýärler, bu serhoşlygy we şeýlelik bilen paýhasly kararlar kabul etme ukybynyň peselmegine sebäp bolýar. Kazinodaky ähli zatlar uly möçberde pul almak we deregine hiç zat bermezlik üçin kämil gurnalandyr. Gözlegler jenaýatçylyk derejesiniň eksponensial ýokarlanýandygyny, aýrylyşyk derejesiniň çalt ýokarlanýandygyny, bankrotlygyň köpelýändigini we neşe we alkogol ulanylyşynyň kazinolaryň töwereginde artýandygyny görkezýär. Hökümet we sosial hyzmatlar şol sebitlerde has uly ýük çekýärler.
Lotereýalar özlerini bilim we sosial programmalary maliýeleşdirmegiň bir usuly hökmünde görkezmäge synanyşýarlar. Emma, gözlegler gatnaşyjylaryň köplenç lotereýa biletlerine pul sarp etmäge iň az mümkinçiligi bolanlardygyny görkezýär. «Çalt baýamak» höwesi köp umytsyz adamlar üçin garşy durmak üçin gaty uly synagdyr, şonuň üçin olar azajyk pullaryny utmak mümkinçiligi gaty az bolan zada sarp edýärler. Bu hasam ýykylmaga sebäp bolýar.
Biz köplenç adamlaryň aýdýandygyny eşidýäris olar lotereýa ýa-da humar oýnaýarlar, şonda utuşlaryndan puluny ybadathana ýa-da haýsydyr bir gowy maksat üçin berip bilerler. Bu gowy maksat ýaly görünse-de, beýle däl. Hakykatda gaty az adam humar utuşlaryny paýhasly ulanýar. Gözlegler lotereýa utuşlarynyň aglaba köplüginiň utuşdan birnäçe ýyl soň, utuşdan öňküsinden has erbet maliýe ýagdaýyndadygyny kesgitledi. Soňra bu sorag bar: «Hudaý hakykatdan-da Öz missiýasyny dünýäde maliýeleşdirmek üçin beýle puly isleýärmi ýa-da oňa mätäçmi?» Hudaý hökümdardyr we Ol Öz Ybadathanasynyň zerurlyklaryny halal ýollar bilen üpjün eder.
Biz jedel etmek, humar oýnamak ýa-da lotereýa oýnamak isleýşimiz üçin maksatlarymyzy hakykatdan-da gözden geçirmeli. Köplenç çalt baýamak ýa-da hiç zat etmän bir zat almak ideýasy doly özümçildir we hakykatda bizi Rebden daşlaşdyrýar. Isa şeýle diýdi: «Hiç bir hyzmatkär iki hojaýyna hyzmat edip bilmez; çünki ol birini ýigrener, beýlekisini söýer, ýa-da birine wepaly bolar, beýlekisini ýigrener. Siz Hudaýa-da, mammona-da [pula-da] hyzmat edip bilmersiňiz» (Luka 16:13).
Mukaddes Kitap ýörelgeleri «çalt baýamak» shemalaryny yzarlamaýar. Gaýtam, Hudaý Özüne berýänlere jomartdyr. Gyzykly ýeri, siz näçe jomart bolsaňyz, Hudaý size şonça-da köp berýär. Malaki 3:10 bize şeýle diýýär: «‘Onluk paýyň ählisini ammara getiriň, şonda Meniň öýümde iýmit bolar we Meni indi synaň,’ diýýär Goşunlaryň Rebbi, ‘eger Men size asmanyň penjirelerini açmasam we size dolup-daşýan bereket bermesem’» (NASB).
Jogap berildi
