Ýetginjekler üçin howplar
Bu dünýä howplara doly! Ýaşyna garamazdan, hemmämiz bize zyýan berip biljek zatlara duş gelýäris. Howplaryň nämedigini we olardan nähili gaça durmalydygyny görmek üçin Mukaddes Ýazgylara seretmek möhümdir, we Mukaddes Kitap bize howpda galanymyzda nähili hereket etmelidigini öwredýär. Biz köplenç muny fiziki taýdan pikir edýäris, ýöne biz esasan Rebbimiz we başgalar bilen gatnaşyklarymyza zyýan berip biljek zatlar bilen meşgullanarys. Adynda ýetginjekler – çagalykdan ululyga geçýänler – agzalýan bolsa-da, bu hakykatlar hemmämiz üçindir.
Biz dört adama üns bermek isleýäris: Musa, Ýusup, Daniýel we Timoteý. Bu ýaş ýigitlerden näme öwrenip biljekdigimizi göreliň.
Musa
Müsürde Musa Ysraýyl maşgalasynda doguldy (Çykyş 2:1-10), ýöne ol Faraonyň gyzynyň ogly hökmünde ulaldy. Bu onuň köp maddy zatlaryň, şol sanda eşikleriň, puluň we bilimiň – şazada elýeterli bolup biljek islendik zadyň – arasynda ulalandygyny aňladýar. Emma ol bilýärdi ol Ysraýyllydy; ol kimdigini hiç haçan unutmaýardy.
Musa bu dünýäde ulalýan we köp zatlara elýeterli bolan bir imanlyny ýatladýar. Ýöne, imanlylar hökmünde biz hemişe Rebbe degişlidigimizi ýatda saklamalydyrys. Musadan näme öwrenip bileris? Ýewreýler 11:23-29 bize onuň başdan geçiren käbir howplary barada maglumat berýär.
Bilimiň howpy.
Musa bilim almak üçin ähli mümkinçiliklere eýedi. Ol Faraonyň köşgünde ulaldy we iň gowy okuwa elýeterlidi. Emma, bu dünýäniň okuwy bolardy, bu bolsa howply bolup biler. Köpümiz mekdebe gitmeli bolýarys we bize Hudaýyň Sözüne garşy gelýän köp zatlar öwredilýär. Mukaddes Kitap bize akyldarlygyň zerurdygyny öwredýär (Süleýmanyň tymsallary 10:1, 15:20), ýöne diňe öwrenmek barada seresap bolmalydyrys. 2 Timoteý 3:7-de biz hemişe öwrenip biljekdigimizi, ýöne zerur bilime hiç haçan ýetip bilmejekdigimizi okaýarys.
Onda, biz näme öwrenýäris? Biz Hudaýyň akyldarlygyny kabul edýärismi? Ol Akyldarlykdyr (Rimliler 11:33), we Ol biziň üçin akyldarlygyň çeşmesidir (Süleýmanyň tymsallary 9:10). Hudaýyň akyldarlygy bize bu dünýäde nähili ýaşamagy bilmäge mümkinçilik berýär. Imanlylar üçin howp şeýle, dünýäwi bilim köplenç Mukaddes Ýazgylara garşy gelýär. Bilim almak üçin motivasiýamyz köplenç bu dünýäde öňe gitmek bolup biler. Mukaddes Kitap bize maşgalamyzy üpjün etmegi öwredýär (1 Timoteý 5:8), we muny etmek üçin bir hünär ýa-da endik öwrenmegimiz gerek bolup biler. Şonda-da, biz Hudaýyň Sözünde bilim almaga we ruhy öwrenişimize üns bermäge çalyşmalydyrys.
Baýlygyň howpy.
Hemmämiz üçin başga bir howp pul ýa-da baýlyk baradaky garaýşymyzdyr. Musa baý bolmazlygy saýlady (Ýewreýler 11:24-26). Ol baýdy we ony terk etdi! Eger siz baý bolsaňyz, ondan ýüz öwürmek aňsat bolardymy? Imanlylara baý bolmaga çalyşmazlyk (Süleýmanyň tymsallary 23:4-5) we ýerde däl-de, gökde baýlyk ýygnamazlyk (Matta 6:19-21) aýdylýar. Eger biz baý bolmak islesek, dürli meselelere düşeris (1 Timoteý 6:9). Musa puluň arasynda ulalsa-da, ol baýlygyň wagtlaýyndygyny bilýärdi we Hudaýa hyzmat etmegi durmuşynyň iň möhüm bölegi etdi. Ol gökde däl-de, ýerde hazynalary ýygnamagyň mysalydy.
Baýlyk dowam etmeýär; ol köplenç meselelere eltýär. Ilkinji mesihçiler baýlyklaryny saklamakdan däl-de, paýladylar (Resullaryň işleri 4:34). Bize «pul söýgisi ähli ýamanlygyň köküdir» (1 Timoteý 6:10 KJV) diýilýär. Pul ýa-da baýlyk baradaky garaýşymyz näme? Islegimiz ýygnamakmy ýa-da paýlamakmy? Reb bermegiň has gowudygyny öwretdi (Matta 19:21).
Ýusup
Jyns ahlaksyzlygynyň howpy.
Barlyşdan bäri dünýä jyns ahlaksyzlygy bilen doly bolupdyr. Ýusup şeýle synaglara duş gelen we munuň ýerine Rebbe hormat goýmagy saýlan adamyň gowy mysalydyr.
Jyns ahlaksyzlygy her bir ýaş adam üçin howpdyr. Emma, ol diňe olar bilen çäklenmeýär. Ahlaksyzlyk diňe pikirlerimizde bolsa-da, ol günädir. Ýatda saklaň, Reb birine seredip we ýaman pikirler etmegiň hereketiň özi bilen deňdigini aýtdy (Matta 5:28). Biz «seretmek» dünýäsinde ýaşaýarys; tehnologiýa «seretmegi» gaty aňsatlaşdyrdy.
Süleýmanyň tymsallary 7:26-27-de biz jyns ahlaksyzlygynyň güýçli adamlary ýykandygyny okaýarys. Onda Ýusup jyns synaglaryny nähili üstünlikli ýeňdi? Barlyş 39:1-21-i okap, biz Ýusubyň Müsüre gul hökmünde satylandygyny we Potifaryň öýünde galandygyny, ol ýerde öz wezipesinde ösendigini görýäris. Potifaryň aýaly Ýusuby özüniň bilen jyns günä etmäge çagyrdy, ýöne Ýusup ýüz öwürdi. Ol synaga garşy durdy, çünki eger etmese, Hudaýa garşy günä etjekdigini bilýärdi! Ol şeýle hem onuň adamsyna we özüne garşy günä ederdi, ýöne Hudaýa garşy günä etme mümkinçiligi esasy alada bolupdy.
Şonuň ýaly-da, biz jyns günä edeniňizde – hereketde ýa-da pikirlerde – biz esasan Hudaýa garşy günä edýäris. 1 Korintoslylar 6:18-20-de bize bedenimiziň Mukaddes Ruhyň ybadathanasydygy we bedenimizde Hudaýy şöhratlandyrmalydygymyz aýdylýar. Biz bedenlerimizi Hudaýy şöhratlandyrmak üçin ulanmalydyrys.
Ýusup Potifaryň aýalyndan uzak durmalydygyny bildi. Mukaddes Ýazgy onuň ondan gaça durmak üçin elinden gelenini edendigini aýdýar (Barlyş 39:10). Ol päsgelçilikler goýdy ýa-da synaga düşmez ýaly düzgünler etdi. Biz muny edýärismi? Biz Ýusup Potifaryň aýaly bilen duş gelen şol bir synaglara her gün duş gelip bileris. Onuň ýaly, biz jyns taýdan bizi synaýan bir zatdan ýa-da birinden hatda onuň barlygyndan hem gaça durmak üçin päsgelçilikler goýmalydyrys.
Daniýel we onuň dostlary
Ýusup ýaly, Daniýel hem öz öýünden alnyp, täze bir ýurda ýerleşdirilen ýaş ýigitdi. Emma, ol alnanda, onuň üç dosty hem onuň bilen alnypdy: Hananiýa, Mişael we Azariýa. Olaryň hemmesine täze atlar berildi we olar saklanan ýurdunyň däp-dessurlaryna laýyk gelmegi talap edildi (Daniýel 1:7), ol ýerde olar köp howplara duş geldiler.
Dünýä laýyk gelmegiň howpy.
Daniýel we onuň dostlary Hudaýa garşy bolan bir ýurtda ýaşaýardylar. Olar Hudaýa boýun bolmalydyklaryny ýa-da ýokdugyny çözmeli boldular. Bu, esasanam ýaşlaryň täze ýerlerde ýeke özleri bolanlarynda duş gelýän synagydyr. Olar öz töweregindäki basyşlara boýun bolarlarmy?
Bu dört ýaş ýigit patyşanyň etinden nahar iýmeli we patyşanyň şerabyny içmeli boldular. Şübhesiz, patyşa we onuň üçin işleýänler Daniýel we onuň dostlaryna gowy zatlar berýändiklerini pikir etdiler. Emma bu dördüsi iýip biljek et görnüşleri barada käbir kanunlaryň bardygyny bilýärdiler (Lewiler 7, 11); patyşanyň eti olary hapalardy.
Möhüm zat şeýle, Daniýel karar bermeli bolardy. Ol iýmiti iýip bilerdi we öýünden hiç kim bilmezdi; ýa-da ol, adamlar aýdyşy ýaly, patyşanyň adamlarynyň öz etlerini iýmejekdigini aýtmagyna nähili jogap berjekdigi barada töwekgelçilik edip bilerdi. Daniýel eýýäm öz ýüreginde özüni hapalamazlygy karar edipdi (Daniýel 1:8). Şonuň üçin, ol jogapkär adamyndan özüniň we dostlarynyň eti iýmezlik, ýöne onuň ýerine gök önümler we suw içmek üçin rugsat sorady. Hudaý Daniýel we onuň dostlaryny wepalylyklary üçin sylaglady we olar hemmelerden has akylly boldular. Olar Hudaýyň özlerinden talap eden zadyny etmek üçin täze ýurduň däp-dessurlaryna laýyk gelmezlige taýýardylar.
Bu dünýä laýyk gelmäň (Rimliler 12:2).
Dünýäniň sizi öz galybyna salmagyna ýol bermäň. Howp şeýle, biz dünýäniň näme etjekdigimizi çözmegine ýol berip bileris, ýa-da Hudaýyň Sözüne eýermekden däl-de, töweregimizdäkileriň basyşyna boýun bolup bileris.
Butparazlygyň howpy.
Daniýel 3-de biz Daniýeliň üç dosty barada okaýarys, şol wagt Daniýel olardan aýrydy. Patyşa hemmeleriň öz guran uly altyn heýkeline ýykylyp sežde etmelidigini karar edipdi. Bu Daniýeliň dostlarynyň edip bilmejek zadydy, çünki Hudaý olara özünden başga hudaýlaryň bolmazlygyny ýa-da başga hudaýlara ýykylyp sežde etmezligi aýdypdy (Kanun taglymaty 5:7-9).
But biziň durmuşymyzda Hudaýyň ýerini tutýan bir zatdyr. Bu ýagdaýda ol uly altyn heýkeldi. Emma, ol kiçijik heýkel ýa-da biziň durmuşymyzda Hudaýyň ýerini tutýan islendik zat bolup biler. 1 Ýahýa 5:21-de biz şeýle okaýarys: «Özüňizi butlardan saklaň.» Biz olardan seresap bolmalydyrys. Biziň üçin Hudaýdan has möhüm bolup biljek but ýa-da zat näme bolup biler? Ol sport, bir türgen, meşhur adam ýa-da biziň eýe bolan zatlarymyz bolup biler. Hatda çagalarymyz hem biziň üçin Hudaýdan has möhüm bolup biler. Buty kesgitlemegiň bir ýoly, Mukaddes Kitabymy okamakdan we doga etmekden meni saklaýan bir zat barmy diýip soramakdyr. Hudaýyň halky bilen duşuşmaly wagtymda meni saklaýan bir zat barmy? Butlar howpdyr!
Timoteý
Timoteý Pawlus resul bilen syýahat eden ýaş ýigitdi. Resul ony «meniň söýgüli oglum» (2 Timoteý 1:2) diýip suratlandyrdy. Pawlus Timoteýiň ýaşdygyny aýtdy (1 Timoteý 4:12), we resul oňa azyndan iki hat ýazdy: 1 Timoteý we 2 Timoteý. Ol Timoteýi özüniň başga alty hatynda hem agzady: 2 Korintoslylar, Filipililer, Koloseliler, 1 Selanikliler, 2 Selanikliler we Filemon.
Hudaýsyz we peýdasyz gürrüňiň howpy.
Pawlus resul Timoteýe iki gezek «hudaýsyz we boş gürrüňlerden» (1 Timoteý 6:20, 2 Timoteý 2:16) gaça durmagy aýtdy. «Hudaýsyz» «hudaýsyz» diýmekdir, we «boş gürrüňler» «peýdasyz gürrüň» diýmekdir. Mesihçileriň duş gelýän howplaryndan biri, adamlaryň Mukaddes Kitabyň öwredýän zadyny ýönekeýje kabul etmezligidir. Munuň ýerine, olar başga taglymatlaryň yzyndan gitmek isleýärler. Bu meseleler barada peýdasyz gürrüňlere sebäp bolup biler. Käwagt biz Mukaddes Kitap temalary barada hiç hili maksatsyz adamlar bilen jedelleşýäris. Biz özümizi sebäpsiz jedelleşýän ýagdaýda tapýarys.
Häzirki dünýäde, internet bilen, elbetde, köp peýdasyz gürrüň bar. Bu imanly üçin howpdyr, çünki biz Mukaddes Kitapda bolmadyk zatlary okaýarys, we bu zyýanlydyr, çünki biz wagty hem ýitirýäris. Mukaddes Kitap bize «wagty satyn almagy» (Efesliler 5:16) aýdýar, bu ony gymmatly bir zat hökmünde garamak ýa-da mümkinçiliklerimizden iň gowy peýdalanmak diýmekdir. Hemmämiz üçin howp, peýdasyz gürrüňde wagt ýitirmegimizdir.
Ýetginjek bolsaňyz-da, Mukaddes Kitaby öwrenmäge we Rebbe eýermäge üns bermek üçin wagtyňyzdan peýdalanmalysyňyz. Peýdasyz gürrüňiň howpunyň bu mümkinçiligi elden almagyna ýol bermäň.
Ýaşlygymyzy ýigrenmegiň howpy.
Hiç kim seniň ýaşlygyňy ýigrenmesin; ýöne sen ynanýanlara sözde, özüňi alyp baryşda, söýgüde, ruhda, imanda, arassalykda görelde bol (1 Timoteý 4:12).
Bu gaty gowy görelde, şeýle dälmi? Bir ýaş adam bu ähli ýollar bilen öz töweregindäkilere, şol sanda uly adamlara hem görelde bolup biler. Biz öň Müsürde gul hökmünde satylanda, ähtimal, ýetginjek bolan Ýusup barada gürleşdik. Emma, howp şeýle, kimdir biri biziň ýaşlygymyzy ýigrenýär.
Biz özümizi Rebbe hyzmat etmek ýa-da Onuň üçin görelde bolmak üçin gaty ýaş hasaplap bileris. Emma, Mukaddes Kitap Rebbe wepaly hyzmat eden ýaş adamlar bilen doly. Olaryň hekaýalary ýazylgydyr, şeýlelik bilen biz olar barada okap bileris. 2 Patyşalar 5-däki kiçijik gyz, 1 Şamuwel 17-däki Dawut we Ýahýa 6-daky ýaş oglan bardy. Mirýam, Ýeremiýa we Ester hem ýaş wagtlarynda Hudaýa hyzmat etdiler, bu makalada gürleşenlerimizden başga. Hudaý olaryň eden zatlaryny Öz Sözünde ýazga aldy, we Ol biziň eden zatlarymyzy bellige alýar. Özüňizi fiziki ýa-da ruhy taýdan ýaş bolanyňyz üçin Rebb sizi ulanyp bilmez diýip pikir etmek howpuna düşmäň. Ol ulanyp biler we ulanar.
Netije
Biz ýaşlar üçin bar bolan käbir howplar barada gürleşdik. Has köp howplar bar, we biz Şeýtanyň «gygyrýan ýolbars ýaly ... kimi ýuwutmalydygyny gözleýändigini» (1 Petrus 5:8) bilmelidiris. Biz seresap we oýa bolmalydyrys.
Eger biz gözlerimizi Rebbimiz Isa diksek (Ýewreýler 12:2), Ol bize bu howplary ýeňip geçmäge kömek eder. We eger biz bir howpa boýun bolsak, Reb bizi galdyryp biljekdir, Matta 14-de okaýşymyz ýaly. Rebbimiziň hemmämizi bu zatlardan goramagyny doga ediň.
Isa şägirtlerini gämä münmäge we Özünden öň beýleki tarapa gitmäge mejbur etdi, Ol bolsa köpçüligi ugratdy. We köpçüligi ugradandan soň, Ol doga etmek üçin aýratyn bir daga çykdy: we agşam bolanda, Ol ol ýerde ýeke özüdi. Emma gämi indi deňiziň ortasyndady, tolkunlar bilen urulýardy: çünki ýel garşydy. We gijäniň dördünji garawulynda Isa olaryň ýanyna geldi, deňziň üstünde ýöräp. We şägirtler Ony deňziň üstünde ýöräp görklerinde, gorkdular, «Bu bir ruh» diýip; we gorkudan gygyrdylar. Emma Isa derrew olara gürledi, «Göwnüňizi göteriň; bu Men; gorkmaň» diýip. We Petrus Oňa jogap berip, «Reb, eger Sen bolsaň, maňa suwuň üstünde Saňa gelmegi buýur» diýdi. We Ol «Gel» diýdi. We Petrus gämiden düşende, suwuň üstünde ýöräp, Isanyň ýanyna gitdi. Emma ol güýçli ýeli görende, gorkdy; we batyp başlanda, gygyrdy, «Reb, meni halas et» diýip. We Isa derrew elini uzatdy, we ony tutdy, we oňa «Eý az imanly, näme üçin şübhelendiň?» diýdi. We olar gämä gelende, ýel dindi. Soňra gämide bolanlar gelip, Oňa sežde etdiler, «Hakykatdanam Sen Hudaýyň Ogludyr» diýip. —Matta 14:22-33 KJV
