Biz Ýusup Barada Näme Bilýäris?
“Isa Mesihiň dogluşy şeýle boldy: Onuň ejesi Merýem Ýusup bilen nika baglaşandan soň, olar bile bolmanka, ol Mukaddes Ruhdan göwreli tapyldy. Soňra onuň adamsy Ýusup, adalatly adam bolany üçin we ony köpçüligiň öňünde masgara etmek islemän, ony gizlinlikde aýyrmagy niýetledi.” Matta 1:18-19 NKJV
Roždestwo dogluş sahnasynda yzda duran Ýusup barada näme bilýäris? Hudaý Rebbiň ýerdäki kakasy bolmak üçin nähili adamy saýlady? Biz onuň kärine görä agaç ussasy bolandygyny bilýäris (Matta 13:55), ýöne häsiýeti nähilidi? Ol köpümiz ýaly “ortaça imanly” adammydy, ýa-da ol Hudaýyň görnükli adammydy?
Matta 1:19-a görä, Ýusup “adalatly adamdy.” Bu onuň “dogry adamdygyny” aýtmak bilen birmeňzeşdir (NASB). Ol kämil ýa-da günäsiz däldi, ýöne onuň durmuşy Hudaýyň öňünde hemişe dogry işleri etmek bilen häsiýetlendirilýärdi. Ol diňe bir gowy, dogruçyl agaç ussasy bolman, eýsem durmuşynyň her bir ugrunda görnükli ahlak sypatlaryny hem görkezýärdi. Mukaddes Kitap Ýusup barada köp zat saklamasa-da, Hudaýyň bize onuň barada beren birnäçe aýatlaryndan onuň asylly häsiýeti we ahlak kämilligi ýüze çykýar. Biz “dogry” Ýusup barada Mukaddes Kitabyň aýdýan zatlaryny öwrenenimizde, onuň mysalyny yzarlamaga çagyrylmaly.
Söýgi Adamy
Ýusup söýgi adamy bolupdy. Biz onuň söýgüsini Merýeme bolan mähirli aladasynda we ünsünde, gaty kyn ýagdaýlarda-da görýäris. Ýusubyň söýgüli nika baglaşan gyzynyň göwreli bolandygyny bilende nähili kyn ýagdaýa düşendigini göz öňüne getiriň. Merýemiň “perişde bildirişleri” we “Mukaddes Ruhdan göwrelilik” baradaky düşündirişleri ynanmak üçin gaty köpdi. Çuňňur agyry we lapykeçlik bilen Ýusup Merýemiň üç aýlyk doganoglany Elizabetiň ýanyna baryp gelende (Luka 1:56), oňa biwepalyk edendigini netije çykaran bolmaly. Ol ony hakykatdanam söýýän adama nädip şeýle edip bilerdi? Soňra hatda boýun almazlyk we oňa “hakykaty” aýtmazlyk! Ol munyň hemmesiniň Hudaýdandygyny aýdyp, ony düşündirmegini haýyş edipdi. Ýusup hiç haçan şeýle duýgusal stres, şikes we agyry görmändi.
Bu pursatda Ýusuba iki sany wariant galdy: Ol Hudaýy söýýärdi we dogry iş etmek isleýärdi. Hudaýyň kanunyna görä (Kanun taglymaty 22:23-24), Merýem öldürilip bilnerdi. Köpçüligiň öňünde daşlamak ýatyrylan bolsa-da, iň bolmanda ol köpçüligiň öňünde ýazgarylyp bilnerdi. Bu hereket Ýusubyň abraýyny goramak täsirini hem bererdi. Emma Ýusup Merýemi söýýärdi, oňa açyk biwepalyk eden bolsa-da. Onuň ýüreginde hiç hili ar almak islegi ýokdy. Merýemiň hatyrasyna ol zatlary mümkin boldugyça gizlin saklamagy we nika baglaşmagy gizlinlikde ýatyrmagy karar etdi. Merýemiň günäkärligi subut edilmedigi üçin, onuň kanuny hukuklaryndan ýüz öwürmek mümkinçiligi bardy. Belki, ol Merýemiň birneme uzakda ýaşaýan Elizabetiň ýanyna gaýdyp baryp biljekdigini pikir etdi. Ol çagany şol ýerde dogrup, Nazaretdäki gaty agyryly skandaldan gaça durup bilerdi. Ýusup söýgi adamy bolup, Merýem üçin iň gowusyny etmek isleýärdi – hatda ol oňa dönüklik edendigini pikir edeninde-de.
Biz Ýusubyň görkezen söýgüsiniň şol bir görnüşini görkezýärismi? Bir hristian dostumyzyň bize ýalňyşlyk edendigine ýa-da bize ýakyn biriniň bize çuňňur agyry berendigine ynananymyzda biziň reaksiýamyz nähili? Biz şol adamyň öwezini dolmak üçin mümkinçilik gözleýärismi? Biz gahar we ýigrenç bilen dolymy? Biz agyrymyzyň bolan ýerinden gaçýarysmy, şonda biz hemme zady ýatdan çykaryp bilerismi? Ýa-da biz şol dostumyzy söýmegi dowam etdirýärismi we diňe Hudaýyň standartlaryna görä dogry bolan zady däl, eýsem bize basan adam üçin iň gowusyny etmäge synanyşýarysmy? Bu görnüşli söýgi hiç haçan aňsat däl, ýöne mümkin (Ýahýa 17:26).
Iman Adamy
Ýusup hem iman adamy bolupdy. Munuň bilen biz onuň diňe bir imanlydan has köpdügini aýtmak isleýäris. Ýusup diri Hudaýa iman bilen ýaşady we ýöredi. Ol Merýem barada näme etmelidigini pikirlenende uzak wagtlap doga eden bolmaly (Matta 1:20). Ol onuň hekaýasyna ynanmak islemeýän däldi, ýöne oňa ynanmak üçin iman däl-de, sadalyk gerek bolardy! Gyzdan dogluş adamzadyň ähli taryhynda hiç haçan bolmandy – hatda Köne Äht pygamberleriniň gudratly günlerinde-de!
Şu pursatda Rebden bir perişde Ýusuba düýşünde göründi. Perişde Merýemiň oňa aýdan ähli zatlaryny tassyklady. Ol wepaly bolupdy. Göwrelilik Mukaddes Ruhdandy. Merýem Işaýanyň Mesih baradaky pygamberligindäki gyzdy (Matta 1:23). Ýusubyň nika baglaşan gyzy uzak garaşylan Mesihiň ejesi boljakdy! Ol bolsa bu çaganyň ýerdäki kakasy bolmalydy we oňa Isa adyny bermelidi! Nähili garaşylmadyk hoş habar! Nähili ynanmasyz ruh rahatlygy! Ýusup şol bir wagtda hormatly haýran galmak we şatlyk duýan bolmaly. Ol Merýem bilen durmuş gurmakda wagt ýitirmedi (Matta 1:24), Hudaýa bolan imanynyň anyk subutnamasyny berdi. Biz bu hudaýhon jübütiniň owadan we tolgundyryjy duşuşygyny göz öňüne getirip bilerismi?
Ýusubyň imany ählimiz üçin mysal bolmalydyr. Ol perişdäni hiç haçan sorag etmändigini ýa-da oňa berlen ylahy açylyşa şübhelenmändigini belläň. Perişde hem Ýusuby hiç haçan sorag etmedi we Merýem baradaky netijeleri üçin ony käýinmedi. Hudaý bizi ylahy açylyşsyz ynanmasyz zatlara ynanmak üçin jogapkär etmeýär. Ol kör iman ýa-da sadalyk imanyny gözlemeýär. Ol bizi akylly imana çagyrýar – Öz açyk Sözüne esaslanýan imana.
Ýusup geljek Mesih baradaky Köne Äht pygamberliklerini bilýän bolmaly, we perişde Ýusuba Hudaýyň Sözündäki şol wadalara salgylandy (Matta 1:21-23). Ýusup perişdä ynanandygy üçin, çünki habar Mukaddes Ýazgylara esaslanýardy, biz hem Hudaýyň Öz Sözünde açyk aýdan zatlaryna ynanmaly we şübhelenmeli däl.
Meselem, gündelik zerurlyklarymyz meselesini alyň. Biz howpsuzlygymyz barada alada edýärismi? Biz Hudaýyň bize seretmek we esasy zerurlyklarymyzy kanagatlandyrmak ukybyna şübhelenýärismi? Akylly iman bilen ýöremek, zerurlyklarymyz barada şübhelenmeli ýa-da alada etmeli däldigimizi aňladýar, çünki Hudaý “Hudaýyň patyşalygyny ilki gözlesek” “ähli bu zatlary” üpjün etjekdigini açyk aýtdy (Matta 6:25-34).
Tabynlyk Adamy
Ýusup açykdan-açyk tabynlyk adamy bolupdy. Ol perişdäniň Merýemi aýaly hökmünde almaga beren tabşyrygyna höwes bilen tabyn boldy. Emma siz bu tabşyryga tabyn bolmak aňsatdy diýip bilersiňiz. Bir minut garaşyň! Merýemiň bu wagtda iň azyndan üç aýlyk göwrelidigini ýatlaň (Luka 1:56). Merýem bilen durmuş gurmak bilen, Ýusup gysga wagtda ýüze çykjak ähli aýyplamalary we masgaralygy öz üstüne alýardy. Emma Ýusup netijelerine garamazdan perişdäniň habaryna tabyn boldy.
Ýusubyň tabynlygynyň başga bir mysaly Matta 2:13-14-de görünýär. Isanyň dogluşyndan birneme wagt geçensoň, oňa perişde maşgalasyny Müsüre – çalt! – alyp gitmegi aýtdy. Şol wagt Müsürde ýewreý jemgyýetleri bar bolsa-da we Hudaý akylly adamlaryň sowgatlary arkaly syýahat üçin pul üpjün eden bolsa-da, bu henizem gaty uly işdi. Eşek bilen Merýem we ýaş Isa bilen näbelli bir ýurda iň azyndan 300 mil uzaklyga – we çöl ýerlerinden – syýahat etmek aňsat däldi. Emma Ýusup derrew tabyn boldy (Matta 2:14). Soňra olar Müsürde ýerleşenden soň, Ýusuba Ysraýyla yzyna gaýdyp gelmegi aýtdylar. Ýusup ýene-de öz rahatlyklary ýa-da Hudaýyň wagty barada hiç hili sorag bermän tabyn boldy.
Biz Rebbiň tabşyryklaryna tabynlygymyzda Ýusup ýalymy? Biz çalt tabyn bolýarysmy, ýa-da bölekleýin we gijikdirilen tabynlygy endik edýärismi? Köpümiziň tabyn bolmak gaty kyn bolýan işdeşlerimiz we goňşularymyz bilen hoş habary paýlaşmak baradaky Rebbiň tabşyrygy barada näme (Markus 16:15)? Bizden gaçmagymyz aýdylýan ten isleglerimiz barada näme (2 Timoteos 2:22)? Biz diňe amatly we aňsat bolanda tabyn bolýarysmy? Beýlekileri tankytlamak we ýagdaýlardan şikaýat etmek günäleri barada näme? Bu ugurda tabyn bolmazlyk gaty aňsat. Biz Hudaýyň durmuşymyzda näme edýändigini düşünenimizde-de tabyn bolýarysmy? Biz pajyga bolanda we geljek näbelli görünende-de Rebbe ynanýarysmy (Süleýmanyň Tymsallary 3:5-6)? Ýusup hakykatdanam ynanmak we tabyn bolmak näme aňladýandygynyň ajaýyp nusgasydyr.
Sabyr Adamy
Ahyrynda, Ýusup sabyr adamy bolupdy. Biz onuň gyssagly reaksiýa bermeýändigini eýýäm gördük. Ol öz hereket ugruny oýlandy (Matta 1:20). 1:25-nji aýatda bize onuň Isanyň dogluşyna çenli Merýemi gyz saklandygy aýdylýar. Munuň perişdäniň tabşyrygy bolup-bolmandygy bize belli däl. Elbetde, Mesihiň ylahy/adam tebigatyna hiç hili täsir etmezdi, çünki göwrelilik eýýäm üç aý öň bolup geçipdi. Emma belki-de, bir gyzyň göwreli bolup, Ogul dogurjakdygy baradaky pygamberligi göz öňünde tutup, Ýusup Merýemi Isanyň dogluşyndan soňra gyz saklady. Ýusubyň dolandyrylýan höwesleri we düzgünleşdirilen sabyrlylygy bolan adamdygyny bilmek üçin köp çuňňur düşünje gerek däl.
Ýusubyň sabyrlylygy häzirki hristianlar tarapyndan endik edilmeli. Jynsy isleg ugryndaky sabyrsyzlyk köp imanlylaryň ýykylmagyna sebäp boldy. Eger Hudaý Ýusuba bu ugurda sabyr beren bolsa, Ol bize hem sabyr berip biler. Ýatda saklaň, ähli ugurlardaky sabyr her bir hristianyň içinde ýaşaýan we güýçlendirýän Ruhyň miwesiniň bir bölegidir (Galatýalylar 5:22).
Bu baýramçylyk möwsüminde “Ýusup ... adalatly adam” köp dogluş sahnasynyň yzky kölegelerinde bolar. Geliň, onuň söýgi, iman, tabynlyk we sabyr mysalyny yzarlamagy ýatladalyň.
