Täze Ähtde «asman zatlary» barada ilkinji gezek Rebimiziň Nikodim bilen söhbetdeşliginde habar berilýär: «Eger men size ýerdäki zatlary aýdan bolsam we siz ynanmadyk bolsaňyz, men size asman zatlaryny aýtsam, nädip ynanyp bilersiňiz?» (Ýahýa 3:12 NKJV). Reb Isa Nikodimi «Ysraýylyň mugallymy» diýip atlandyrdy (diňe «bir mugallym» däl – 10-njy aýat); ýöne bu ýokary bilimli adam ruhy durmuş bilen baglanyşykly iň esasy meseleleriň birinden: täzeden dogulmak zerurlygyndan bihabardy. Ýewreý geçmişi bilen ol eýýäm täzeden doglandygyny pikir edýärdi. Onuň 12 ýaşyndaky bar-mitswasy, rabbinik okuwyndan öňki nika, rabbi we rabbinik akademiýanyň başlygy hökmünde bellenmegi «täzeden dogulmak» üçin serişde bolmaly. Bu zatlar gowy bolsa-da, olar ylahy durmuşy getirip bilmediler, ýewreý ýolbaşçylary şeýle pikir etseler-de. Şonuň üçin Nikodim Rebe, ol, garry adam, nädip täzeden dogulup biljekdigini sorady. Ýahýa 3-iň galan bölegi Rebiň iň ygtybarly Şaýat bolan we entek hem bolup durýan bu gaty möhüm mesele barada has köp zat görkezýär. Ol aýtdy: «Asmana hiç kim çykmady, diňe asmandan inen, ýagny asmandaky Ynsan Ogly çykdy» (Ýahýa 3:13). Ýöne Ol şol wagtda köp adam tarapyndan ret edildi (Ýahýa 1:11), Ol asmandan bu ýere durmuş getiren we ony iman bilen kabul etjeklere ýetirip bilýän Tarap bolsa-da (Ýahýa 1:12). Siz näme: siz eýýäm täzeden doguldyňyzmy? We Oňa bolan garaýşyňyz nähili?
Nikodim bilen söhbetdeşliginde Reb Isa Mesih – Hudaýyň Ogly we Ysraýylyň Mesihi – «asman zatlary» (Ýahýa 3:12) we «ebedi durmuş» (Ýahýa 3:15) barada gürledi. Bu zatlary almak we olara düşünmek üçin «täzeden dogulmaly,» ýagny «ýokardan.» Bu «suwdan» – Hudaýyň durmuş beriji Sözünden – we «Ruhdan» dogulmagy ýa-da arkaly dogulmagy aňladýar, bu Mukaddes Ruhyň işini aňladýar (8-nji aýata serediň). Ýahýanyň hoş habarynyň soňky böleginde Nikodimiň Reb Isa öz şahsy Halasgäri hökmünde ynanandygyny we ýewreý doganlary tarapyndan ret edilende Oňa eýermegiň bahasyny töleýändigini öwrenýäris. Adam gorkusy, ähtimal, Nikodimiň Reb bilen ilkinji duşuşygy üçin gije gelmeginiň sebäbi bolupdy. Ýöne ol bu gorkyny ýeňdi we ýewreý ýolbaşçylary ony ret etseler-de, ýeňiji hökmünde dowam etdi. Halypa bilen bolan zat Onuň yzyna eýerijileri bilen hem bolýar. Birnäçe ýyl soňra Pawlus resuly bolan Tarsusly Saul hem şeýle ret edilmäni başdan geçirdi. Saul asmandan oňa görünen Mesih bilen duşuşandan soň (Resullaryň Işleri 9:3), ýewreý imanlylaryny yzarlaýan bolsa-da, asman zatlary barada köp gürleýän adam boldy. Ol ret edilen Nazaretli Isany Öz beýik şöhratynda gördi (Ýewreýler 2:9), we bu duşuşyk onuň durmuşyny doly üýtgetdi. Eger siz bu gün Mesihi öz şahsy Halasgäriňiz hökmünde kabul etseňiz, bu täze durmuşyň başlangyjy bolar we ýerdäki durmuşyňyzyň galan bölegini bellär.
Bu asman zatlary näme?
Asman zatlary (Ýahýa 3:12-13) Reb Isa Özü bilen baglanyşyklydyr we olar Oňa degişli bolanlary Oňa degişli bolmadyklardan bölýär. Reb Isa Nikodime asman zatlary bilen ebedi durmuşyň ýa-da ebedi durmuşyň arasynda baglanyşygyň bardygyny görkezdi. Ýahýa 3-iň galan bölegi, esasanam 31-36-njy aýatlar, muny aýdyň görkezýär. Indi biz Pawlus resula gaýdyp gelýäris, ol şeýle ýazdy: «Rebimiz Isa Mesihiň Hudaýy we Atasy mübärek bolsun, Ol bizi Mesihde asman ýerlerinde her bir ruhy bereket bilen bereketledi» (Efesliler 1:3). Pawlus Ýahýa 3-däki ýaly «ebedi durmuş» terminini ulanmasa-da, Mukaddes Ruhyň ýolbaşçylygynda ulanan dilinde bu aňladylýar. «Mesih Isada» aňlatmasy Pawlusyň ýazgylary üçin adaty bolup, Efeslilerde ýedi gezek tapylýar (Efesliler 1:1, 2:6,10,13, 3:11,21 – we ähtimal Pawlusyň ähli ýazgylarynda 49 gezek). Ol ret edilen Nazaretli Isany, ýagny Mesihi – bu Onuň ýewreý dilindäki ady; grek dilinde «Mesih»; iňlis dilinde «Mesh edilen» – asmandadygyna garamazdan görkezýär. «Onuň içinde» biz toba edip, Mesihe ynananymyzda ebedi durmuşy aldyk. Şeýle etmek bilen biz asmanlarda her bir ruhy bereket aldyk. Asman zatlary gaty hakyky we beýik Mesih bilen baglanyşyklydyr we Mukaddes Ruh arkaly bize ýetirilýär.
Asman zatlary asman sebitine degişlidir
«Ebedi durmuş» termininiň iki tarapy bar: durmuş biz Oňa ynanmak arkaly aldyk (Ýahýa 3:16, 36) we sebit biz «ebedi durmuşa» kabul edileris.
Mesih Özü «ebedi durmuşdyr» (1 Ýahýa 5:20), we biz ynananymyzda Ony aldyk. Ebedi durmuş Onuň bilen gatnaşykda bolmak bilen duýulýar, we bu «ebedi durmuşa» çenli dowam edýän miwe bilen deňeşdirilýär (Ýahýa 4:36), ol ýerde biz Reb bilen ebedilik bolaris. (Bu şol bir aňlatma «ebedi durmuşa çenli / içine» Matta 25:46; Ýahýa 4:14, 6:27, 12:25; Resullaryň Işleri 13:48; Rimliler 5:21; 1 Timoteos 1:16 we Ýahuda 1:21-de hem duş gelýär. Kontekste baglylykda dürli garaýyşlary bar.) Atanyň öýünde köp jaý bar bolşy ýaly (Ýahýa 14:2), «ebedi durmuş» diýilýän bu sebitde hem şeýle. Bu sfera ýa-da sebit islendik döwürden ähli imanlylar üçin ýer bar. Elbetde, bu Rebiň Isa ýene gelip, bizi Öz ýanyna alanda (1 Selanikliler 4:16-18; 1 Korintoslylar 15:51) tamamlanjak häzirki merhemet döwrüne degişli imanlylaryň aýratyn ýerini we gatnaşygyny ýatyrmaýar – Ol biziň mübärek umydymyzdyr (Titus 2:13). Onuň gelmegi barada imanlylar toparlarynyň arasynda düşünje tapawutlary bar. Ýöne ähli imanlylaryň umumy bir zady bar – ebedi durmuş – häzirki wagtda biz bilýän bol-elinlikde olaryň hemmesinde bolmasa-da (Ýahýa 10:10).
Käbirleri Pawlusyň Efesliler 1:4-14-de beren jikme-jiklikleriniň Efesliler 1:3-de agzalan ähli ruhy bereketleriň gysgaça beýanydygyna ynanýarlar. Emma bu bölek imanlylar hökmünde biziň täze ýerimizi we Hudaý, Atamyz bilen gatnaşygymyzy beýan edýär. Ol bu bereketleriň ählisini almaga ukyply bolan ýerimizi we olardan lezzet alýan gatnaşygymyzy bermek üçin nämeleriň zerurdygyny we Hudaýyň näme edendigini görkezýär. Resul 15-19-njy aýatlarda bu täze gatnaşykdan lezzet alyp bilmegimiz we Hudaýyň Mesih bilen (Efesliler 1:18-23) we biziň bilen (Efesliler 2:1-10) näme edendigini, azyndan bir derejede, düşüneris diýip doga edýär. Asman zatlarynyň özleri Efesliler 2:13-21-de gysgaça beýan edilýär, ýöne Pawlus ýene-de bu asman zatlaryndan lezzet alýan täze ýerimizi we gatnaşygymyzy nygtaýar. 3-nji bap häzirki döwri – merhemet döwrüni – beýan edýär, onda «Mesih Isada» bolan asman zatlary, biz iman we Mukaddes Ruhyň işi arkaly alan, bize açyldy we ýetirildi. Hudaýa şükür! Bu bap Pawlusyň dogasy we ybadaty bilen gutarýar we bizi, ýagny merhemet döwrüniň ähli imanlylaryny, ebedi bolan we ebedilikde Ata jogap bermäge hemişe sebäp boljak asman zatlary bilen baglanyşdyrýar (Efesliler 3:14-21).
Asman zatlary barada beýleki awtorlar
Petrus Reb Isa tarapyndan çagyryldy Ol ýerdekä we On iki resuluň arasynda görnükli orun tutýardy. Öz Rebine ýalňyşlyk goýberenden soň, Petrus direlen Mesih tarapyndan dikeldildi, Ol asmana çykmazdan öň oňa ýörite tabşyryk berdi. Beýleki tarapdan, Pawlus öz missiýasyny aldy şöhratlanan Rebdan we sebitden asman zatlaryndan, käwagtlar «asmanlar» diýlip atlandyrylýar (grek dilinde ikisi hem doly birmeňzeş). Ýerde Reb tarapyndan çagyrylan Petrus asman zatlary barada gürleýär we ol muny kyn ýagdaýlarda, kynçylyklarda we yzarlamalarda imanlylary ruhlandyrmak üçin edýär. Petrus resuly Rebiň Isanyň asmana çykanyna şaýatlyk etdi (Luka 24:45-53; Resullaryň Işleri 1:9-11), Ol oňa görkezmeleri berenden gysga wagt soň (Ýahýa 21:15-22; Resullaryň Işleri 1:1-8), olaryň käbirini beýleki resullar hem aldylar. Öz iki hatynda Petrus imanlylary öwredýär we ruhlandyrýar, olary Öz halky tarapyndan ret edilen, ýöne asmana kabul edilen we Hudaýyň sag elinde oturan Mesihe çekýär. Ol ýazýan imanlylaryna, şol sanda bize-de, dowam etmek üçin asman Mesihinden zerur zatlary almaga çagyrýar. Duşmanyň hüjümlerine garamazdan, olaryň «çüýremez, haramlanmadyk we solmaýan, asmanda siziň üçin saklanan miras» üçin saýlanandygyny (Hudaý tarapyndan saýlanan), mukaddes edilendigini (Onuň üçin aýratyn goýlan) we halas edilendigini (azat edilen, boşadylan) bilmeklerini isleýär (1 Petrus 1:4). Petrus bu ajaýyp bölegi şu sözler bilen jemleýär: «Siz Ony görmän söýýärsiňiz. Häzir Ony görmeseňiz-de, ynanmak bilen, beýan edilmez we şöhrata doly şatlyk bilen begenýärsiňiz» (1 Petrus 1:8).
Bularyň hemmesi Rebiň Isanyň ýerdekä yglan eden taglymaty bilen gowy gabat gelýär. Dagdaky Wagyz diýilýän wagyzda Ol Öz şägirtlerine garşylyk we ret ediliş ýoly barada görkezme berdi. Ol Öz ýerdäki halky we umuman adamzady tarapyndan ret ediljekdigini bilýärdi. Şonuň üçin Ol Öz şägirtlerini – we bizi bu gün – Rebiň ret ediljek we bu sahnadan ýok boljak döwründe özlerini asman zatlary bilen bilinçli baglanyşdyrmaga taýýarlady. Şonuň üçin Ol ýokardaky zatlary, asman zatlaryny gözlemegiň, Onuň bilen ýakyn gatnaşykda bolmagyň zerurlygyny hem nygtady. «Özüňiz üçin ýerde hazynalar ýygnamaň, ol ýerde güýe we pos zaýalaýar we ogry girip ogurlaýar; ýöne özüňiz üçin asmanda hazynalar ýygnap goýuň, ol ýerde ne güýe, ne-de pos zaýalaýar we ogry girip ogurlaýar. Çünki hazynaňyz nirede bolsa, ýüregiňiz hem şol ýerde bolar» (Matta 6:19-21). Bu biziň ýerdäki borçlarymyzy ýa-da ýerdäki zatlary äsgermezlik etmeli ýa-da ýigrenmeli diýmek däl – asla däl. Bu biziň ähli zatlary alan asman yşygymyz bilen perspektiwada görmelidigimizi we iman arkaly Rebi bolan ýerimize we meşgul bolýan ýerdäki zatlarymyza girizip biljekdigimizi aňladýar. Şeýle etmek bilen biz Pawlusyň Timoteosa görkezme berşi ýaly (2 Timoteos 2:1) Mesih Isadaky merhemetde özümizi güýçlendireris.
Dowam edýän kynçylyk
Biz ýerde bolanymyzda we ýerdäki zatlar bilen meşgullananymyzda, asman zatlary bilen meşgullanmaly: «Eger siz Mesih bilen direlen bolsaňyz, ýokardaky zatlary gözläň, ol ýerde Mesih Hudaýyň sag elinde otyr» (Koloseliler 3:1). Bu sitata biziň durmuşymyzy iki bölege, biri asman we biri ýer, bölmeli ýaly bir hili dikotomiýany [bölünişigi] teklip etmeýär ýa-da goldamaýar. Tersine, hristian bu ýerde ýerde ýaşaýar, ýöne şol bir wagtda asman bilen yzygiderli aragatnaşykda ýokardan öz çeşmelerini alýar. Ol muny Mukaddes Ruhyň güýjünde Mesihden zerur zatlary alyp, asman atmosferasyny dem alýan ýaly yzygiderli doga bilen edýär.
Tebigatda bir mysal bu nokady düşündirmäge kömek edip biler. Bir görnüş suw-möýi suwa girende, azyndan bir wagtlyk şol ýerde galmak üçin özüni howa köpürjigine dolýar. Howa jaňy bolmasa, ol dowam etmezdi. Şonuň ýaly-da, hristian Mesih bolan asman atmosferasy bilen özüni dolýar, şeýlelik bilen Ol ret eden bu dünýäde ýaşap biler. Munuň ýeke-täk ýoly Hudaýyň sag elinde oturan we içimizde ýaşaýan Ruhy arkaly bizi şol ýerden goldaýan Ondan öz çeşmelerimizi almakdyr. Hudaý Öz çagalaryny Oňa doly garşy bolan dünýäde goldap bilýär. Biziň tarapymyz şeýle: asmanda hazynalar ýygnan derejämizde, şol derejede Öz şägirtleri hökmünde ýaşamak üçin Mesih Isadaky merhemetde özümizi güýçlendirýäris. Bu dünýäde Onuň üçin ýaşamak, Oňa şaýatlyk etmek we Onuň üçin ýagtylyk saçmak bilen, biz ýokardaky zatlary gözleýäris. Şeýle etmek bilen, biz Hudaýyň sag elinde oturan we asmandaky we ýerdäki ähli güýje eýe bolan Ondan zerur zatlaryň ählisini alarys. Bize başga näme gerek?
Dolandyryş we asman zatlary meselesi
Bu meseläniň başga bir tarapy bar: dolandyryş – Pawlusyň Timoteosa beren görkezmelerine laýyklykda amala aşyrylmalydyr. Bu dünýäde baý bolanlar öz baýlyklary bilen buýsanmaly ýa-da olara ynanmaly däl. Tersine, Pawlus bizi diri Hudaýa ynanmaga çagyrýar (1 Timoteos 6:17). Ol ähli zatlary bize bol-elin berýär. Bu ýerdäki zatlaryň hemmesi Onuňkydyr, ýöne Ol olary bize wagtlaýynça lezzet almak üçin berýär. Ol biziň Hudaýa doly degişli bolan bu wagtlaýyn bereketleriň gowy dolandyryjylary bolmagymyzy isleýär. Hawa, biziň bedenimiz, saglygymyz, zehinlerimiz, işimiz, öýümiz, pulumyz, pikir edip biljek islendik ýerdäki bereketlerimiz, olaryň hemmesi Onuňkydyr, biziň Ýaradyjymyz we Halasgärimiz. Biz bu zatlary gowy dolandyryjylar hökmünde we Onuň şöhraty üçin ulanýarysmy? Eger şeýle bolsa, onda Hudaý bize hakykatda biziňki bolan asman bereketlerimizi ynanyp biler, Efesliler 1:3-de görenimiz ýaly. Bular biziň ebedi paýymyzdyr, biz olardan häzir hem lezzet alyp bileris. Ýöne eger biz ýerdäki zatlaryň wepaly dolandyryjylary bolmasak, Ol bize bu asman zatlaryndan lezzet almaga nädip ynanyp biler? Başgaça aýdylanda: Mesihdäki ýerimiz barada asman bereketleri biziňkidir, ýöne olardan lezzet almak üçin biz ýerdäki zatlaryň gowy dolandyryjylary bolmaly. Adalatsyz dolandyryjynyň mysaly dogry deňagramlylygyň, ýerdäki zatlarda wepaly we paýhasly bolmagyň zerurlygyny görkezýär, we baý adamyň we garyp Lazaryň hekaýasy Hudaý üçin hakykatda nämäniň möhümdigini görkezýär (Luka 16).
Matta hoş habarynda Reb köplenç asman patyşalygyna salgylanýar we Ol asman üçin dogry bolan zadyň Öz şägirtleri üçin ýerde hem dogry bolmalydygyny görkezýär, hatda ret edilen Patyşany görkezýän garşylykly ýagdaýlarda hem. Ol aýtdy: «Şonuň üçin siz asmandaky Ataňyz kämil bolşy ýaly, kämil boluň» (Matta 5:48). Bu Ol biziň bilen bu gün galdyrýan kynçylykdyr, Matta 6:19-21-de görenimiz ýaly. Reb ähli zady jemläp aýtdy: «Ilki bilen Hudaýyň patyşalygyny we Onuň dogrulygyny gözläň, we bu zatlaryň hemmesi size goşular» (Matta 6:33). Biziň etmeli öý işimiz bar, şeýle dälmi?
