GIRIŞ
Dagyň Wagyzyna
«Dagyň Wagyzynyň» içinde Rebbimiz hoş habary wagyz etmeýärdi, ýöne Ol Öz patyşalygynyň ýörelgelerini beýan edýärdi, bu ýörelgeler Öz şägirtleri bolandygyny aýdýanlaryň hemmesiniň durmuşyna ýolbaşçylyk etmelidir. Başgaça aýdylanda, bu patyşalygyň kanunydyr, ony berjaý etmek patyşanyň Özüniň açyljak gününe garaşýan wepaly raýatlaryny häsiýetlendirmelidir.
Bütin wagyzda Onuň hökümdarlygyna açyk garşylygyň bardygy ykrar edilýär, ýöne Onuň ygtyýaryny ykrar edýänler, Ol ýerde ýer ýüzündäki kemsitme günlerinde görkezen şol mylaýym we pespäl ruhy görkezmäge çagyrylýarlar. Ýakup haty bu ýerde beýan edilen taglymat bilen gaty ýakyn gabat gelýär. Ol ony «erkinligiň kämil kanuny» (Ýakup 1:25 KJV) diýip atlandyrýar, çünki ol Hudaýdan doglanda alnan täze tebigata laýyk gelýän zatdyr. Tebigy adam üçin bu wagyz ýaşaýyş ýoly däl, eýsem ýazgarmagyň çeşmesidir, çünki ol şeýle ýokary we mukaddes bir standart goýýar welin, hiç bir halas bolmadyk adam ony hiç hili ýagdaýda ýetip bilmez. Ony synanyşýan adam, eger dogruçyl we ynsaply bolsa, özüniň doly ejizligini tiz wagtda düşüner. Ol Mukaddes Ýazgylaryň başga ýerlerinden hoş habary gözlemelidir, bu hoş habar «iman edýänleriň hemmesi üçin» halas bolmak üçin Hudaýyň güýjüdir (Rimliler 1:16).
Ýer ýüzüniň iň ýiti akyldarlary Dagyň Wagyzyny adamlara iň ýokary ahlak taglymaty hökmünde ykrar etdiler we onuň mukaddes düzgünlerini, hatda onuň standartlaryna laýyk gelip bilmeýändiklerini bilseler-de, öwdüler. Şonuň üçin halas bolmadyklar üçin bu ýerde berlen taglymat, C. I. Skofildiň gowy aýdyşy ýaly, «Kanun N-nji derejä çykaryldy» bolýar.
Ýöne imanly üçin, Kanunyň dogry talaplary «bedeniň yzyndan däl-de, Ruhyň yzyndan ýöreýän bizde ýerine ýetirilýän» ýaly (Rimliler 8:4), bu wagyzda goýlan ýörelgeler Mesihiň ýören ýaly ýaşamaga çalyşýanlaryň hemmesiniň durmuşynda amaly mysal tapar. Biz muny soňky günlerde ýehudy galyndysyna ýa-da Haçdan öňki şägirtlere degişli etmeli däl, ýöne ikisine-de doly degişlidir.
Ýöne biz bu ýerde «sagdyn sözleri, hatda Rebbimiz Isa Mesihiň sözlerini» (1 Timoteos 6:3) görýäris, olara boýun egmekden ýüz öwürmäge het edip bilmeris, ýogsa indiki aýatda (1 Timoteos 6:4) beýan edilenler ýaly bolup bileris: «Ol buýsançlydyr, hiç zat bilmeýär, ýöne soraglar we söz dawalary bilen meşgullanýar, olardan gabanjaňlyk, dawa, ýaman sözler, ýaman çaklamalar gelip çykýar.» Biz asman halky bolsak-da, ýer ýüzündäki jogapkärçiliklerimiziň bardygyny ýatda saklamalydyrys, we bular ynsan hereketleri bilen baglanyşykly ähli wagyzlaryň iň ulusynda bize kesgitlenendir.
Dagyň Wagyzyna Gysgaça Gözden Geçirme
– NIV Öwreniş Mukaddes Kitabyndan
Dagyň Wagzy (Matta 5-7), hakykatda, Patyşanyň açylyş nutugydyr, Ol Öz patyşalygynyň agzalaryndan näme garaşýandygyny düşündirýär ... Ol üç hili materialy öz içine alýar: bagtlylyk beýanatlary (5:1-12); ahlak nesihatlary (5:13-20; 6:1-7:23); we Isanyň ahlak taglymaty bilen ýehudy kanunçylyk däpleriniň arasyndaky tapawutlar (5:21-48). Wagyz täze öwredilen zatlary amala aşyrmagyň ähmiýetini nygtaýan gysga bir mysal (7:24-27) we Isanyň gürlän ygtyýaryna köpçüligiň haýran galmagy bilen tamamlanýar (7:28-29).
Wagyzda talap edilýän ahlak we etiki standart şeýle bir ýokary welin, käbirleri ony doly hakyky däl diýip ret etdiler ýa-da onuň ýerine ýetirilmegini geljekki patyşalyga geçirdiler. Ýöne Isanyň (we Mattanyň) Wagzy ähli mesihçiler üçin bir standart hökmünde berendigi şübhesizdir, onuň talaplarynyň öz güýjümiz bilen ýerine ýetirilip bilinmeýändigini bilýärdi. Isanyň käwagt bir nokady nygtamak üçin giperbola (artykmaçlyk) ulanandygy hem hakykatdyr (mysal üçin 5:29-30).
