Haçdan Täje Çenli: Isa Mesihiň Syýahaty

Haçdan Täje Çenli

Paskada biz Isa Mesihiň ölümine we direlişine, Hristian dinine mahsus wakalara ýatlaýarys. Bu makalada biz Onuň direlişinden soň näme bolandygyna we Onuň ölümi bilen gökdäki hökümdarlygynyň arasyndaky dört tapawuda serederis.

Direlişden Soň

Mesihiň direlişinden soň, Ol 40 gün dowamynda Öz yzyna düşenlerine göründi (Resullar 1:3). Soňra «Ol göge galdyryldy we Hudaýyň sag elinde oturdy» (Mark 16:19 NIV). Luka habar berdi: «Ol olaryň gözleriniň öňünde galdyryldy we bulut Ony olaryň gözlerinden gizledi. Olar Ol gidip barýarka asmana ünsli seredýärdiler, şol wagt birden ak eşikli iki adam olaryň ýanynda durdy. ‘Jelileli erkekler,’ diýdiler, ‘näme üçin siz bu ýerde asmana seredip durusyňyz? Sizden göge alnan şu Isa, siz Onuň göge gidenini gören ýaly, şol bir ýol bilen yzyna geler’» (Resullar 1:9-11). Şägirtlere iki perişde tarapyndan geljekde Isanyň Öz göge galmagy ýaly täsirli bir waka bilen ýere gaýdyp geljekdigi barada wada berildi.

Mukaddes Kitap gaýta-gaýta Isa Mesihiň häzir Hudaýyň «sag elinde» – hormat, güýç, hökümdarlyk we ygtyýar ýerinde – durýandygyny aýdýar. Onuň beýik derejesi Petrus tarapyndan bellendi (Resullar 2:32-33a; 5:30-31; 1 Petrus 3:21-22), Stefan tarapyndan görüldi (Resullar 7:55-56) we Ýewreýlerde agzaldy (Ýewreýler 1:3; 8:1; 10:12; 12:2). Pawlus Mesih ähli beýleki güýçlerden ýokardadygyny (Efesliler 1:20-21) we Ol Hudaýyň sag elinde durýarka, biziň üçin Ata bilen araçylyk edýändigini (Rimliler 8:34) goşdy. Mundan başga-da, imanlylar Onuň geljek patyşalygynda Reb bilen höküm sürerler: «Men Öz tagtymda Meniň bilen oturmak hukugyny bererin, men ýeňiş gazanyp, Atamyň tagtynda oturan ýaly» (Ylham 3:21).

Adamlar käwagt bu Lazardan bäri iň uly gaýdyp gelmekdi diýýärler, sebäbi Lazar ölümden gaýdyp geldi, ýöne ýene öldi, sebäbi ol henizem ölümlidi. Ýöne direlen Reb halas edilen ölümsiz bedene eýedi. Ol ebedi ýaşaýşa direlen ilkinji adamdy (1 Korinfliler 15:23). Onuň direlişi başgaça direlişdi, sebäbi Ol ebedi ýaşamak üçin göge galdy. Bu Lazardan has uly gaýdyp gelmekdir. Aslynda, Isa ýerdäki iň pes ýerden, jenaýatçy hökmünde jezalandyrmagyň ejirini we kemsitmelerini çeken ýerinden, gökdäki iň ýokary ýere, ähli ýaradylyşyň üstünden höküm sürýän ýere gitdi. Nähili tapawut!

Dürli Täçler

Täze Ähtde iki görnüşli täç agzalýar: ýeňiji türgeniň geýýän çemeni we patyşalygyň güýjüni aňladýan patyşalyk täji. Bu täçleriň ikisi hem Mukaddes Kitapda Isany suratlandyrmak üçin ulanylýar. Täçler Onuň haçy we hökümdarlygy bilen baglanyşykly hem agzalýar.

Tikenli täç.

Adamzat, Rim esgerleri arkaly, Mesihe tikenli täç (Matta 27:27-31; Mark 15:16-20; Ýahýa 19:2-5), gyrmyzy don we «ýewreýleriň patyşasynyň» ýalan täç geýdirilişinde hasa berdi. Tikenler näletden, ýagny Hudaýyň adamzadyň günäkär hereketlere düşmegine beren hökümidir (Gelip çykyş 3:17-19). Gelip çykyşda tikenler günä, göreş, der we ölüm bilen baglanyşykly. Haçda Mesihiň kellesinde näletiň nyşany bardy.

Şöhrat täji.

«Biz ... Isany görýäris, Ol bir salym perişdelerden pes edildi, indi bolsa şöhrat we hormat bilen täçlendirildi, sebäbi Ol ölümi çekdi, şonuň üçin Hudaýyň merhemeti bilen Ol her kim üçin ölümi dadyp bilerdi» (Ýewreýler 2:9). Ol 33 ýyl perişdelerden pesdi. Onuň ölüminde Ol adamzadyň iň pesidi, jenaýatçy hökmünde jezalandyryldy. Ol haça we gabyra düşdi. Indi Ol şöhrat we hormat bilen täçlendirildi, Onuň beýikligi Onuň ejiriniň netijesidir. Haç täje getirdi. Onuň şöhraty Onuň ejiriniň sylagydy (Ýewreýler 2:9; Filipililer 2:7-9; Ylham 5:12). Isany Öz şöhratynda görmek bize uly şatlyk berer (Ýahýa 17:5,24).

Isa doga etdi: «Men Size ýerde Size beren işimi tamamlap şöhrat getirdim. Indi bolsa, Ata, dünýä döremänkä Siz bilen bolan şöhrat bilen Meni Öz huzuryňyzda şöhratlandyryň» (Ýahýa 17:4-5). Ol ýere gelmezden ozal, Ol gökde Ata bilen ýaşady we Ýaradyjy hökmünde ähli ýaradylyşyň üstünden höküm sürdi. Ol göge galanda muny yzyna aldy, ýöne ýykylan ýaradylyşyň Halasgäri bolmagyň goşmaça şöhratyny gazandy. Şeýlelik bilen, haçda Oňa tikenli täç berildi, ýöne Ol göge galanda, Oňa şöhrat täji berildi.

Dürli Ýoldaşlar

Mesih iki jenaýatçynyň arasynda haça çüýlendi (Matta 27:38). Bu utançly ölüm we köp gussa we gaýgy wagtydy (Luka 23:27-28,48). Şeýle-de bolsa, haça gitmezden ozal Ol doga etdi: «Ata, Siz Maňa berenleriň Meniň bolan ýerimde Meniň bilen bolmagyny we Meniň şöhratymy görmegini isleýärin» (Ýahýa 17:24). Haçda Ol jenaýatçylaryň arasyndady, ýöne gökde Ol halas edilenleriň we perişdeleriň arasyndady (Ylham 5:11-12).

Mesihiň Dürli Gelişleri

Reb bir gezek bu ýerde boldy we Ol ýene gelýär – görünmeýän Hudaý ýerde görünýän. Onuň ilkinji gelişiniň maksady biziň ýaly günäkärler üçin haçda ölmekdi; gurban bolmakdy. Onuň ikinji gelişiniň maksady Öz uly güýjüni we şöhratyny açmak bolar (Matta 24:30; 2 Selanikliler 2:8; Ylham 1:7). Bu Mukaddes Kitapda iň köp pygamberlik edilen wakadyr. Şol wagt Ol ygtyýar, hökümdarlyk, hökümet we hökümdarlyk täjini geýer, ähli ýamanlygy höküm eder we Öz patyşalygyny ýerde gurar. Şol wagt ýerde edilen ähli ýalňyşlar düzediler, ähli jenaýat gutarar we adalat höküm sürer.

Onuň ilkinji gelişinde Reb Iýerusalime eşekde girdi. Onuň ikinji gelişinde Ol söweş atynda bolar: «Men açyk duran gögi gördüm we öňümde ak at bardy, onuň çapyksuwary Wepaly we Hakyky diýlip atlandyrylýar. Ol adalat bilen höküm edýär we söweşýär. Onuň gözleri ýalyn ýaly, we Onuň kellesinde köp täçler bar» (Ylham 19:11-12). Onuň agalygy «köp täçleri» geýmegi bilen nygtalýar.

Şöhratdan Öň Ejir Çekmek

Mesihiň ejiri we şöhraty Köne Ähtde ikisi hem pygamberlik edilse-de, olaryň arasyndaky gatnaşyk şol wagt açyk däldi. Zebur 22:1-21 Rebbiň ejirini suratlandyrýar. Mysal üçin, «Hudaýym, Hudaýym, näme üçin Meni terk etdiň? Näme üçin Meni halas etmekden şeýle uzakda, Meniň gaýgyly gygyryşlarymdan şeýle uzakda?» haçda aýdyldy (Zebur 22:1; Matta 27:46). Zebur 22:22-31 Onuň ýer ýüzündäki müňýyllyk hökümdarlygyny suratlandyrýar. Mysal üçin, «Ýer ýüzüniň ähli çetleri ýatlarlar we Rebbe ýüzleneler, we milletleriň ähli maşgalalary Onuň öňünde baş egeler, sebäbi hökümdarlyk Rebbe degişlidir we Ol milletleriň üstünden höküm sürýär» (Zebur 22:26-27). Biz şol bir pasajda haçy we täji; ejiri we şöhraty görýäris.

Şeýle hem, «Çünki bize bir çaga doguldy, bize bir ogul berildi» (Işaýa 9:6) Mesihiň haça getiren ilkinji gelişini suratlandyrýar, bu aýadyň galan bölegi we indiki aýat Onuň ikinji gelişinden soň gurlan müňýyllyk patyşalygy suratlandyrýar: «We hökümet Onuň egninde bolar. We Ol Ajaýyp Maslahatçy, Güýçli Hudaý, Ebedi Ata, Parahatçylyk Şazadasy diýlip atlandyrylar. Onuň hökümetiniň we parahatçylygynyň ululygynyň soňy bolmaz. Ol Dawudyň tagtynda we onuň patyşalygynyň üstünden höküm sürer, ony şol wagtdan başlap we ebedi adalat we dogrulyk bilen gurar we goldar.» Ýene-de biz şol bir pasajda haçy we täji; ejiri we şöhraty görýäris. Rebbiň ejirine we hökümdarlygyna beýleki salgylanmalar Işaýa 53 we Zebur 110.

Mesihiň haçy we täji Mukaddes Kitaby düşündirmek üçin açardyr. We Onuň günäkärler üçin gurbanynyň we ölümynyň, we Onuň patyşalygynyň we geljekki şöhratynyň aspektleri Mukaddes Ýazgylaryň köp pasajlarynda görünýär. «Bu halas bolmak barada, size geljek merhemet barada gürlän pygamberler, Mesihiň ejirlerini we yzyna düşjek şöhratlaryny pygamberlik edenlerinde, olardaky Mesihiň Ruhunyň näme wagta we ýagdaýlara görkezýändigini bilmek üçin ünsli we iň uly alada bilen gözlediler» (1 Petrus 1:10-11). Köne Äht pygamberleri Rebbiň ejirlerini we yzyna düşjek şöhratlaryny pygamberlik etdiler, ýöne olar bu wakalaryň arasynda müňlerçe ýylyň boljakdygyny bilmeýärdiler.

Mesihiň missiýasy biziň günämiz üçin ölmek üçin haça gitmekdi. Indi, günäniň bahasyny tölänsoň, Ol Hudaýyň sag elinde ýokary derejede beýiklendirildi we patyşalaryň Patyşasy we rebleriň Rebi hökmünde ýene geler. Onuň haçy Onuň täjinden öň bolmalydy: «Ol ölüme boýun bolup Özüni peseltdi – hatda haçdaky ölüme-de! Şonuň üçin Hudaý Ony iň ýokary ýere beýiklendirdi we Oňa ähli atlardan ýokary ady berdi, şonuň üçin Isanyň adynda gökde we ýerde we ýeriň aşagynda her dyz egmeli, we her dil Isa Mesihiň Rebdigini, Ata Hudaýyň şöhratyna ykrar etmeli» (Filipililer 2:8-11).

Biziň Üçin Sapaklar

Isa ýerdäki iň pes ýerden (haçdan) gökdäki iň ýokary ýere, ähli ýaradylyşyň üstünden höküm sürýän ýere gitdi. Onuň ýere iki gelişiniň arasynda nähili üýtgeşme bar – tikenli täçden şöhrat täjine, jenaýatçydan halas edilene, ölümden hökümdarlyga we ejirden şöhrata.

Isa haça döz gelendigi üçin, Ol indi täç geýýär we biz Onuň bilen gökde ebedi ýaşaýşyň kepilligine eýe bolup bileris. Isa üçin ejir şöhratdan öň bolmalydy. Täze Ähtdäki ejiriň yzyna şöhratyň gelmegi biziň üçin hem degişlidir: imanlylar häzir ejir çekýärler, ýöne direlişde ölümsiz bedenleriň şöhratyna goýberilerler (Rimliler 8:16-25; 2 Korinfliler 4:16-18). Reb ýaly, imanlylar hem Onuň üçin ejir çekmäge we janyny ýitirmäge taýyn bolmaly (Luka 9:23).

Pawlus ýazdy: «eger biz çagalar bolsa, onda biz mirasçylardyr – Hudaýyň mirasçylary we Mesih bilen bilelikde mirasçylar, eger biz Onuň ejirlerine gatnaşsak, şonuň üçin biz Onuň şöhratyna hem gatnaşyp bileris. Men biziň häzirki ejirlerimiziň bizde açyljak şöhrat bilen deňeşdirilmäge degmeýändigini hasaplaýaryn» (Rimliler 8:17-18). Şol wagtda, «biziň ýeňil we wagtlaýyn kynçylyklarymyz biziň üçin olaryň hemmesinden has agyr ebedi şöhrat gazanýar» (2 Korinfliler 4:17).

Mukaddes Kitapdaky nusga, bu durmuşdaky ejiriň ebedi şöhratyň mirasyna getirmegidir. Biz häzirki fiziki ýagdaýymyza üns bermeli däl, eýsem öňe seretmeli. Bize kynçylyksyz durmuş wada berilmeýär; aslynda tersine, sebäbi Isa bize kynçylygyň gutulgysyzdygyny aýdýar (Ýahýa 16:33). Onuň durmuşyna mysal hökmünde serediň we haça giden we indi täç geýýän Şahsyýete üns beriň.

Ol ýedi gezek çagyrýar, şol ýerde asylgy durup,
Günäkär ölümliler iň ýaman işlerini edýärler.
Rehimli söýginiň we aladanyň ýedi çagyryşy,
«Ata, olary bagyşla,» ilkinjisidir.
Şeýle doga edýän haç
Onuň çagyryşyna jogap bolýar.
Çünki Ol şol ýerde halas ediji gan akydanda,
Ol bagyşlamagy hemmeler üçin erkin edýär!
— J. Sidlow Baxter tarapyndan» }