Zyyaratçylar ýaly ýaşamak
1600-nji ýyllaryň başynda birnäçe iňlis maşgalasy dini yzarlamalar sebäpli öýlerini terk edip, ilki Gollandiýa şäherine, soňra 1620-nji ýylda Amerika göçdüler. Bu syýahatlary öz gündeliginde gözden geçirip, olaryň ýolbaşçylaryndan biri şeýle ýazdy: «Şeýlelik bilen olar [şol] owadan we ýakymly şäheri [Gollandiýada], olaryň 12 ýyla golaý dynç alyş ýeri bolan ýeri terk etdiler; ýöne olar özleriniň zyýaratçydygyny bilýärdiler we bu zatlara köp seretmediler; ýöne gözlerini asmana, iň söýgüli ýurtlaryna galdyrdylar we ruhlaryny köşeşdirdiler.» 1 Bu topar özlerine at goýmady; ýöne ýyllar geçdigiçe, beýlekiler bu beýannama salgylanyp, Amerikan taryhynda «Zyýaratçylar» ady bilen tanaldylar.
Taryhy ähmiýetini takdyr etmekden başga-da, häzirki wagtda hristianlar şol gündelik ýazgysynda manyly bir beýannama tapyp bilerler, bu zyýaratçynyň durmuş baradaky garaýşyny gowy jemleýär. Ähli hristianlar öz ýer ýüzündäki ýagdaýlaryny gökdäki ýurduň yşygynda, Ýewreýler 11:13-16-a laýyklykda bahalandyrmalydyrlar. Mundan başga-da, Koloseliler 3:1-2 bize aňymyzy ýer ýüzündäki zatlara däl-de, gökdäki zatlara gönükdirmegi tabşyrýar. Bu bölümler her bir hristian üçin dartgynlylyk nokadyny açýar, sebäbi elbetde biz ýer ýüzünde ýaşamaly; ýöne ýer ýüzündäki zatlar ruhy ösüşden çynlakaý ünsi sowup biler.
Ýer ýüzündäki zatlary kesgitlemek
Ýer ýüzündäki zatlaryň nämedigini düşündirmek zerurdyr, sebäbi olar Injiliň «dünýä» diýip atlandyrýan zatlary bilen birmeňzeş däl. Hristianlar dünýäniň täsirlerinden duýduryş berilýär, sebäbi dünýewi zatlar Hudaý Ata bolan ynamymyz bilen göni gapma-garşy gelýän garaýyşlardyr (1 Ýahýa 2:15-16). Emma ýer ýüzündäki zatlar başga. Bedenlerimiz ýer ýüzündäki çadyrlarymyz diýlip atlandyrylýar (2 Korinfliler 5:1), şeýlelik bilen biz gündelik durmuşyň ähli aladalaryny we şatlyklaryny bu ýer ýüzündäki zatlaryň arasynda hasaplap bileris. Öz peýdaly kitabynda, Nädip ýeňmeli, J. T. Mawson şeýle ýazýar: «Gysgaça aýdylanda, ýer ýüzündäki zatlar bu durmuşyň aladalaryny, baýlyklaryny, lezzetlerini we zerurlyklaryny aňladýar. Olar biziň bu ýerdäki barlygymyzyň süýjüligini we ajylygyny, şatlygyny we gamgynlygyny, abadançylygyny we kynçylygyny öz içine alýar we maşgala, jemgyýetçilik we işewürlik toparlarynda tapylýar.»
Şonuň üçin ýer ýüzündäki zatlaryň öz-özünden günäkär däldigi aýdyňdyr. Emma hakykat şeýle: olar köp imanlylary biynjalyk etdi. Mysal üçin, tebigy lezzetlere aşa köp üns bermek çäksizlige sebäp bolar, bu biziň isleglerimizi hudaý ýaly görmegimize we diňe ýer ýüzündäki zatlara üns bermegimize sebäp bolar (Filipililer 3:19). Ýer ýüzündäki akyldarlyga aşa köp üns bermek bizi duýgularymyzy we isleglerimizi kanagatlandyrmak bilen meşgul bolan durmuş ýörelgesine alyp barar – bu hakykatda Hudaýyň akyldarlygyna garşy çykýar (Ýakup 3:15). We durmuşyň aladalaryna we lezzetlerine aşa köp üns bermek Hudaýyň Sözüniň ýüreklerimizde ösmegine päsgel berer we Rebiň gelmegini unutmagymyza sebäp bolar (Luka 8:14, 21:34).
Ýer ýüzündäki zatlary ýeňmek
Ýer ýüzündäki zatlaryň esasy meselesi, olaryň gökdäki zatlar däldigidir. Hristianlar gökdäki adamlardyr – ýagny, biziň hakyky öýümiz asman bolany üçin, biz ol ýere syýahat edýärkäk gökdäki gymmatlyklar bilen ýaşamaly. Biziň gökdäki çagyryşymyz bar (Ýewreýler 3:1) we Hudaý bizi eýýäm gökdäki ýerlerde oturan Mesih bilen baglady (Efesliler 2:6; Koloseliler 3:1-3). Göksdäki zatlar dowam edýär, ýer ýüzündäki zatlar bolsa zaýalanýar. Göksdäki zatlar bizi Mesihe çekýär, ýer ýüzündäki zatlar bolsa ünsümizi Ondan sowýar.
Gadymy Ähtdäki Gideonyň mysaly bu ýerde peýdalydyr. Kazylar 6-da Midiýanyň goşunlary Ysraýylyň daşynda düşleýärdiler, olary gowaklarda we gowaklarda gaçybatalga gözlemäge mejbur etdiler. Mundan başga-da, olar olaryň meýdanlaryny taladylar we Ysraýyla iýmit goýmady; şeýlelik bilen, «Ysraýyl Midiýalylar sebäpli gaty garyplaşdy» (6-njy aýat NKJV). Hudaýyň halkynyň gowaklarda gizlenip, Onuň beren bereketlerinden lezzet almaga mümkinçilikleri ýokdugyny görüp, biz ýer ýüzündäki zatlar tarapyndan ýeňilmeginiň simwoliki manysyny görýäris.
Emma Gideon käbir bugdaýy saklapdy, ony Midiýalylar ogurlamaz ýaly gizlinlikde döwdi. Bugdaý ýeriň üstünde ösýär, bu bize direlen Mesihiň suratyny berýär (Ýahýa 12:24 bilen deňeşdiriň). Bu ýeňişiň bir açarydyr: Biz ruhlarymyzy gizlinlikde iýmitlendirenimizde, ýer ýüzündäki zatlaryň gökdäki Rebimiz bilen wagtymyzy ogurlamagyna ýol bermänimizde, biz Gideon tarapyndan görkezilen ýeňijiler bolýarys.
Bu ýeňişiň başga bir tarapy kanagatlanmak arkaly gelýär. Reb Isa dünýä milletleriniň iýmit we geýim ýaly adaty zatlar bilen meşgul bolýandygyny belledi. Ol şol kanuny zerurlyklaryň biziň aňymyzy hem gurşap almagyna ýol bermezligi duýdurdy, ýogsam biz alada we şübhe düşüp bileris. Ol öz yzyna eýerijilerine ýatladan ýaly: «Siziň Ataňyz bu zatlara mätäçdigiňizi bilýär» (Luka 12:30). Şonuň üçin biz Oňa ynanyp bileris, Onuň beren zatlary bilen kanagatlanýarys we Onuň ýene-de berjekdigine ynamlydyrys. Reb zerurlygy däl-de, diňe aladaly meşgullygy ýazgarandygyny belläň. Biz ilki Hudaýyň patyşalygyny gözlänimizde, beýleki ähli zatlar öz ýerine düşýär. Soňra biz asmanyň hazynasyny ýygnamaga başlaýarys we ýüreklerimiz gökdäki zatlara baglanýar.
Ýer ýüzündäki zatlary ulanmak
Ýer ýüzündäki zatlaryň başga bir tarapy bar, bu bize doly garaýşy ösdürmäge kömek edýär. Olaryň ünsi sowujylyklary tarapyndan ýeňilmeli däldigimiz hakykat bolsa-da, şol bir wagtda olary ruhy maksatlar üçin dogry ulanmalydyrys. Muny etmegiň ilkinji ýoly, ýer ýüzündäki jogapkärçiliklerimizde wepaly bolmakdyr, bu biziň ruhy şaýatlygymyza hakykylyk goşýar. Mysal üçin, biz ýer ýüzündäki ýurtlarymyzyň raýatlary hökmünde dogry iş etmelidiris (Rimliler 13:1-7; Titus 3:1). Reb hökümete we hatda başga-da sorag edip biljek häkimiýetlere salgyt tölemegiň dogrudygyny görkezdi (Luka 20:25; Matta 17:24-27). Biz hem karzlarymyzy tölemeli, öýlerimize we maşgalalarymyza seretmeli we gowy goňşy bolmaly. Eger biz ýer ýüzündäki zatlary jogapkärçilikli dolandyryp bilmesek, diýýär Reb, Hudaý bize näme üçin ruhy baýlyklary ynanar (Luka 16:11)?
Ikinjiden, biz ýer ýüzündäki zatlary nädip ulanmalydygyny, olary erbet ulanmazdan öwrenmelidiris (1 Korinfliler 7:31). Ruhy gazançlaryň köpüsi hakykatda ýer ýüzündäki zatlary bir ýagdaýda ulanmak arkaly amala aşyrylýar. Eger siz goňşyňyz bilen Mukaddes Ýazgylary öwrenseňiz, ähtimal kitap dükanyna bararsyňyz, Injilleri satyn almak üçin pul ulanyp, olaryň özleri neşirýat kompaniýasy tarapyndan çap edildi, soňra belki şol goňşy bilen gatnaşygyňyzy gurmak üçin nahar ýa-da nahar iýersiňiz. Injil kitapçalary dünýä boýunça uly konteýnerlerde iberilýär we olar poçta hyzmaty arkaly konwertlerde aýratynlykda iberilýär. Biz ruhy maksatlary amala aşyrmak üçin pul, transport, duşuşyk ýerleri we başga-da köp zatlar ýaly ýer ýüzündäki zatlara bil baglaýarys.
Bu babatda gyzykly aýat 1 Korinfliler 7:21-de tapylýar: «Sen gul wagtyň çagyryldyňmy? Bu barada alada etme; ýöne eger azat bolup bilseň, ony ulan.» Pawlus bu birinji asyr gullarynyň gul bolup Rebe hyzmat edip biljekdigini, ýöne eger azatlyk gazanyp bilseler, hökman şeýle etmelidigini aýdýar, sebäbi bu olaryň hyzmat mümkinçiliklerini giňelderdi.2 Ulanylyşy boýunça biz hristianlaryň özlerine elýeterli her bir ýer ýüzündäki artykmaçlygy bahalandyrmalydygyny, Rebe hyzmat etmek üçin ony güýçlendirjekdigini göz öňünde tutmalydygyny aýdyp bileris. Işde dogry hak gazanyp bilýärsiňizmi? Eger bu Rebiň işi üçin has köp serişde berjek bolsa, etmeli. Saz guralyny çalmagy öwrenmäge wagtyňyz barmy? Eger bu hyzmat üçin täze gapylar açjak bolsa, etmeli.
Bu prosesiň aýratynlygy talap edýändigini belläň. Biz eýýäm ýer ýüzündäki zatlaryň bizi tora salyp biljekdigini gördük we käwagt käbir maksada ýetmegi bes etmeli bolýarys, sebäbi ol biziň ruhy saglygymyza täsir edýär. Eger ýer ýüzündäki jogapkärçilik Markus 4:19-daky bogujy tikenler ýaly bolsa, onda ol ahyrsoňy bizi Hudaý üçin miwesiz eder. Emma köp hristianlar ters ýalňyşlygy edýärler, ýer ýüzündäki zatlary Rebiň üçin ulanmakdan has köp mümkin boldugyça gaça durmaga synanyşýarlar.
Luka 16:1-8-däki adalatsyz dolandyryjynyň mysaly, işini ýitirjek bolan wepasyz dolandyryjy barada gürrüň berýär. Muny bilip, ol öz geljegi üçin bir zat üpjün etmek üçin gatnaşyklary we puly ulanyp bildi. Mysal Reb Isanyň adalatsyz işçiniň akylly meýilnama ulanandygyny belläp gutarýar: «Çünki bu dünýäniň ogullary öz nesillerinde yşygyň ogullaryndan has akyllydyrlar. Men size aýdýaryn, adalatsyz mammon [pul] bilen özüňize dostlar ediň, şonda siz ýykylanyňyzda, olar sizi ebedi öýe kabul ederler» (Luka 16:8-9). Işçi öz adalatsyz hyzmatynda nusga alynmazlyk üçin, ol hristianlaryň ýer ýüzündäki zatlary – maksatly we seresaplylyk bilen – ruhy we ebedi netijeleri gazanmak üçin nädip ulanmalydygynyň mysalydyr.
Jemleýji pikirler
Adalatsyz dolandyryjydan tapawutlylykda, Jane Lundie atly şotland aýalyny göz öňüne getiriň. Ol 11 ýaşyndaka ene-atasyny ýitirdi, we uýasy diňe sekiz ýyl soň aradan çykdy. 22 ýaşynda, häzirki wagtda meşhur gimn ýazyjysy Horatius Bonar bilen durmuş gurmazdan gysga wagt öň, Jane öz gimnini ýazdy: «Soluň, soluň, her bir ýer ýüzündäki şatlyk; Isa meniňki!» Bu ýaş hristian aýaly durmuşda hakyky şatlyklaryň bardygyny düşündi. Emma Isanyň bolmagy bilen deňeşdirilende, şol ýer ýüzündäki şatlyklar diňe «zaýalanýan palçyk zatlarydy.» 3 Bu hristian zyýaratçysynyň ýoly: ýer ýüzünde syýahat etmek, asmana seretmek we ýer ýüzündäki zatlary Reb üçin halas etmek, şol bir wagtda söýgilerimizi ýokardaky zatlara gönükdirmek.
SOŇKY BELLIKLER
- William Bradford, öz gündeliginde, Plimoth Plantasiýasyndan, 1651.
- Pawlusyň sözleri gulçulyk praktikasynyň özüni goldamak hökmünde ýalňyş düşündirilmemelidir.
- Onuň 1843-nji ýylda ýazylan asyl sözleri «Geçip git, ýer ýüzündäki şatlyk» boldy. Jane Lundie we Isa meniňki serediň.
Isa meniňki Soluň, soluň, her bir ýer ýüzündäki şatlyk, Isa meniňki! Her bir näzik baglanyşygy üzüň, Isa meniňki! Garaňky çöl, Ýer ýüzünde dynç alyş ýeri ýok, Diňe Isa bereket berip biler, Isa meniňki!
Ruhumy aýyrma, Isa meniňki! Bu ýerde hemişe galardym, Isa meniňki! Palçykdan ýasalan zatlar, diňe bir gysga gün üçin doglan, Ýüregimden geçip git, Isa meniňki!
Hoşlaşyk, gijeki düýşler, Isa meniňki! Bu ýagty şapakda ýitdi, Isa meniňki! Ruhumyň synan ähli zady diňe bir garaňky boşluk galdyrdy; Isa kanagatlandyrdy, Isa meniňki!
Hoşlaşyk, ölümlilik, Isa meniňki! Hoş geldiň, ebedilik, Isa meniňki! Hoş geldiň, söýgüli we bereketli, Hoş geldiň, süýji dynç alyş sahnasy, Hoş geldiň, Halasgärimiň döşi, Isa meniňki! —Jane C. Lundie Bonar (1821-1884)
