«Ybadathana» we «ybadathanalar» sözleri Täze Ähtde takmynan 120 gezek agzalýar, we şol bir asyl söz, «çagyryş» manysyny berýän söz ulanylýar. (Ýeke-täk kadadan çykma Resullar 19:37-de «Ybadathanalaryň ogrylar» diýen aňlatma grek dilinde goşma sözdür.) Gaty açyk-aýdyň, bu mowzuk Täze Ähtiň Ýazary – Hudaýyň Mukaddes Ruhy üçin, şeýle hem kitaby ýazmak üçin ulanan adamlar üçin uly gyzyklanma döredýär.
Mukaddes Ýazgylara ünsli seretmek, dogruçyl gözleýjini Ybadathananyň (ýa-da «ýygnagyň») hudaýy pikirleri barada hiç hili şübhe galdyrmaz, ýöne adamlaryň aňynda bu örän möhüm we gymmatly mesele barada dürli ýalňyş pikirler bar. Aşakdaky teswirler köp adamlara mälim bolar we olar tarapyndan gadyrly garşylanar, ýöne biz Petrusyň mysalyny yzarlap, «arassa aňlary ýatlatma arkaly oýarmak» üçin gowy edýäris.
Mesihdäki esas
Ilkinji üns bermek isleýän Mukaddes Ýazgymyz Matta 16:18-de, Reb Petrus bilen Mesihiň Şahsyýeti baradaky ykrar etmesi barada gürleşende, şeýle diýýär: «Bu gaýanyň üstünde Men Öz ybadathanymy gurararyn; we dowzahyň derwezeleri oňa garşy durup bilmez.» Indi bu wakanyň haýsy kontekstde goýlandygyna üns bermek möhümdir. Reb Öz şägirtlerine «Fariseýleriň we Saddukeýleriň hamyrmaýasyndan ägä boluň» (6-njy aýat) diýip duýdurypdy.
Mukaddes Ýazgylar bütinleý Mesih, Onuň Şahsyýetiniň ähmiýeti we Onuň işiniň gymmaty barada gürleýär. Fariseýler, Mukaddes Ýazgylara belli bir derejede ynanýan bolsalar-da, olaryň gürleýän Zadyň şöhratyny we beýikligini ykrar etmekden ýüz öwürdiler; Saddukeýler bolsa, direlişi inkär edýänler (Matta 22:29), «ýaşaýan Hudaý» barada hiç hili bilime eýe däldiler.
Ybadathana barada dogry düşünje edinmezden ozal, aşakdaky aýatlarda (13-14) agzalýan çaklamalardan we gümanlardan halas bolmaly, we Mesihiň Şahsyýetiniň beýikligi we Hudaýyň Onuň ölümi we direlişi netijesinde guran zady barada açyk düşünje edinmeli. Şol pursatda direliş geljekde bolsa-da, we Petrus we beýleki şägirtler Rebbiň olara bu barada aýdanlaryny haýal düşündiler, şeýle-de bolsa, onuň hakykaty Petrusyň Rebbiň «Siz meni kim diýýärsiňiz?» diýen soragyna beren jogabynda gizlenendir: «Sen Mesih, ýaşaýan Hudaýyň Ogly.»
Ybadathananyň ilkinji agzalmagynyň ýaşaýyş pikiri bilen baglanyşyklydygyny görmek örän bagtly we möhüm meseledir.
Bu direlişiň hakykatyny, adamyň aňynyň düşünjesinden daşda bolan bir sferany aňladýar, we munuň gadyryny bilmek hudaýy Şahsyýetleriň açylyşyna baglydyr. Atanyň Petrus üçin «güýç Ogly ... ölülerden direliş arkaly» (ýa-da «ölüleriň direlişi arkaly») (Rimliler 1:4) baradaky açylyşy.
«Dowzahyň derwezeleri» (Şeýtanyň patyşalygy) öz güýjünden mahrum edilýän, duşmanyň berkitmesi hüjüm edilip ýeňilýän direlişdedir. Başga biriniň sözleri bilen aýtsak: «Hudaýyň Öz Oglundaky ýaşaýşyň üýtgewsiz güýjüniň bu gaýasynyň üstünde guran zady ölüm patyşalygy tarapyndan ýykylyp bilmez» (J.N.D.).
Rebbiň Petrusyň sözlerinde ýene iki nokada üns bermelidiris. 18-nji aýat Täze Terjimede şeýle okalýar: «Men hem, saňa aýdýaryn.»
Bu Mesihiň hudaýlygynyň ajaýyp tassyklamasy! Hudaý Ata aýdan zatlaryna salgylanyp, «Men hem aýdýaryn» diýip, diňe hudaýy Şahsyýet Özüni goşup bilerdi. Şonuň üçin biz Ybadathananyň adam elleri bilen gurulmandygyny, Onuň Şahsyýetinde «ähli zatdan ýokary, ebedi patalanylan Hudaý» (Rimliler 9:5) bolan Zadyň işidigini görýäris.
Soňra biz «Men Öz Ybadathanymy gurararyn» diýip okaýarys. Bu köplenç agzalýan sözlerde örän gymmatly bir zat bar.
Ybadathana diňe Mesihiň Özüniň guran zady däl, eýsem Onuňkydyr.
Biz geljekki makalada Onuň Ybadathanasynyň Onuň ýüregi üçin nähili gymmatlydygyny görüp bileris. Biz çäksiz rehimdarlyk arkaly Mesihiň «Meniň Ybadathanam» diýip atlandyrýan şol ajaýyp ýaşaýyş organizminiň bir bölegidigimizi bilmekden lezzet alalyň.
Onuň «Men gurararyn» diýendigine üns beriň.
Ol «Men gurdum» ýa-da «Men gurýaryn» diýmeýär. Bu dünýädäki ýolunda Mesih çäksiz rehimdarlyk sözleri bilen Öz Ybadathanasynyň bir bölegini emele getirjek adamlary Özüne çekse-de, şeýle-de bolsa,
Ol bu ýerde Ybadathanany gurmady. Ol Golgotada doly we bagtly tamamlan işi, we Onuň şöhratly direlişi we Hudaýyň sag eline galmagy Pentikostda Mukaddes Ruhyň gelmegini göz öňünde tutýardy. Ybadathana şonda, we diňe şonda, esaslandyryldy. Munu görmek örän möhümdir. Ybadathana Köne Ähtde tapylmaýar.
(Resullardaky salgylanma Özüne mahsus bir halka degişlidir.)
Ybadathana ýehudiligiň goşundysy ýa-da dowamy hem däldir, ol bütinleý täze bir zatdyr, onuň hakykaty «gizlin saklandy» (Rimliler 16:25) we açylyşy üçin Ruhyň gününe garaşdy, bu hyzmat aýratyn, ýöne diňe (Efesliler 3:5) Pawlusa berildi.
Geljekki sözde biz Mukaddes Ýazgylaryň Ybadathana bilen baglanyşykly hudaýy Şahsyýetler tarapyndan gurlan zat bilen adamlaryň guran zady arasyndaky tapawudy nähili görkezýändigini görkezmegi umyt edýäris.
Hudaýyň Şahsyýetleri üçin gymmaty
Ybadathananyň hudaýy Şahsyýetleriň aňynda uly gymmaty bar, bu hakykaty gysgaça gözden geçirmek ony biziň öz söýgülerimizde uly orun tutmagyna kömek etmelidir. Resullar 20:28-de biz şeýle okaýarys: «Hudaýyň ýygnagy, Ony Öz gany bilen satyn aldy.» «Bütin sürü» salgylanmasy we «Hudaýyň ybadathanasyny iýmitlendirmek (ýa-da çopanlyk etmek)» görkezmesi, ybadathananyň gaby hökmünde däl-de, işgärleriň göz öňünde tutulýandygyny aňladýar. Soňra salgylanyp boljak beýleki Mukaddes Ýazgylar ybadathanany açyk-aýdyň gaby hökmünde agzaýar.
Bu beýik toparyň her bir agzasynyň şeýle gymmat bilen «satyn alnandygyny» bilmek nähili bagtly! Şeýlelik bilen Hudaýyň Özüniň her birine nähili çäksiz gymmat berýändigini görýäris? Bütin Hudaýyň çuň gyzyklanmasy Mukaddes Ýazgylaryň şol bir aýatynda açyk-aýdyň görünýär we agzalýan amal Hudaýy iň ajaýyp ýagdaýda şöhratlandyran bir amal. Biz «satyn almak» (işlik) sözüniň edilen işiň şöhratyny edene, ýagny Hudaýyň Özüne şöhlelendirýän sözdigini düşündik.
Bütin amalyň şöhraty Onuňkydyr, ýöne munu göz öňünde tutmak bize her bir mukaddesiň Hudaý üçin gymmatyny has gowy düşündirerdi.
Eý hudaýy aň, şeýle bolmaly, Şöhrat ähli Hudaýa degişli;
Eý hudaýy söýgi, şeýle karar beren, Biz Isanyň gany arkaly bir bölek bolmaly.
Ybadathana Mesih üçin çäksiz gymmatlydyr.
Rebbiň Matta 13-nji bapda aýdan mysallary «gök patyşalygyny» göz öňünde tutsa-da, ybadathananyň Mesih üçin gymmatlydygy baradaky pikir 45-nji we 46-njy aýatlaryň esasynda ýatyr. Täze Terjime 46-njy aýaty «uly gymmatly bir merjen» diýip berýär. Biziň töweregimizdäki dünýä köplenç hakyky gymmata az üns berýär, ýöne Mukaddes Ýazgylar Golgotanyň azaplarynyň öz içine alýan «uly bahasy» bilen ybadathananyň Mesih üçin «uly gymmaty» arasyndaky ýakyn baglanyşygy açyp görkezýär. Munuň hakykaty Efesliler 5-nji bapda iň bagtly ýagdaýda görünýär: «Mesih hem ýygnagy söýdi we ony mukaddes etmek üçin, ony söz bilen suwda ýuwup arassalamak üçin Özüni oňa berdi, şeýlelik bilen ony Özüne şöhratly, hiç hili tegmilsiz, ýygyrtsyz ýa-da şeýle zatlarsyz hödürlemek üçin; eýsem onuň mukaddes we aýypsyz bolmagy üçin.» Şol aýatlarda nähili köp zat bar!
Ol Özüni berdi; Ol mukaddes edýär; Ol ony Özüne hödürlär. Söýgi, ebedi söýgi, her pursatda görünýär; ähli zady tabşyran söýgi; kesilmez, üýtgewsiz wepaly hyzmatyny dowam etdiren söýgi; Öz maksadyny Öz lezzeti üçin, Hudaýyň huzuryna doly laýyk we Onuň ebedi pikirleri bilen doly ylalaşykda üpjün etmek bilen doly kanagatlanjak söýgi.
«Ol (Hudaý) bizi dünýäniň düýbüni tutmazdan ozal Onda saýlady, şeýlelik bilen biz Onuň öňünde söýgüde mukaddes we aýypsyz bolmaly.» Bu Hudaýyň ebedilikden bäri pikiri, we Mesihiň wepaly söýgüde eden hereketleriniň netijesi, ybadathananyň Hudaýyň aňyna doly laýyklykda, «şöhratly... we mukaddes we aýypsyz» üpjün edilmegidir.
Şeýlelik bilen Reb Öz ýüreginiň ebedi şatlygy üçin bir maksat üpjün edýär, we bu hem bagtly Hudaýyň pikirlerini we isleglerini doly kanagatlandyrýar. Ybadathana Mesih üçin nähili gymmatly?
Mukaddes Ýazgylar Efesliler 5-nji bapda şol aýatlary nähili lezzet bilen ýazdy. Mukaddes Ýazgylar adamyň taryhynyň başlangyjynda Howanyň Adama hödürlenmegini ýazypdy; Adam üçin, we Howa üçin hem ajaýyp pursat. Ah! Soňky taryh ählimize mälim. Ybadathananyň Mesihiň ýüregi üçin üpjün edilmegi, wagt we ebedilik boýunça dowam etjek bir zatdyr. Howa, hudaýy ussatlygyň netijesinde, her babatda Adama aýratyn laýykdy, we ebedilik boýunça ybadathana, Mesihe mukaddes ýakynlykda, Onuň öz ýüreginiň şatlygy we kanagaty bolar, we Mesihde we Onuň ybadathanasynda geljekki bir günde Hudaýyň ebedi maksadynyň tamamlanmagy görkeziler.
Biz ybadathananyň hudaýy Şahsyýetler üçin gymmatyny şeýle göz öňünde tutýarkak, Hudaýyň Mukaddes Ruhy ýüreklerimize Hudaýyň ebedi pikirleriniň ajaýyplygyny we kämilini siňdirsin, we Mesihiň gymmatly, gurbanlyk söýgüsiniň netijesinde, hudaýy söýginiň öz şatlygy we şöhraty üçin üpjün eden zadyna ebedi gatnaşýandygymyz üçin şükür etmegimizi artdyrsyn.
