Reb Isa ýer ýüzünde wagtynda, Onuň şägirtleri Onuň Patyşalygyny gurmagyny we olaryň Onuň bilen şol Patyşalykda paýdaş bolmagyny garaşýardylar, ýöne Isa olara öz öňünde nämäniň bardygyny şübhesiz aýtdy, çünki Ol şeýle diýdi:
“Ine, biz Iýerusalime barýarys; Ynsan Ogly baş ruhanylara we ýazgylara satylar, olar Ony ölüme höküm ederler we Ony masgaralamak, gamçylamak we haça çykmak üçin butparazlara tabşyrarlar: we üçünji gün Ol direler” (Matta 20:18–19).
Isa öz şägirtlerine hem nämä garaşmalydyklaryny öňünden duýdurdy, çünki Ol şeýle diýdi:
“Kim öz haçyny götermese we Meniň yzymdan gelmese, Meniň şägirdim bolup bilmez” (Luka 14:27).
Her kim öz haçyny göterip barýan adamyň bu dünýä üçin gutarandygyny bilýärdi. Onuň öňünde diňe utançly ölüm bardy, we şeýle adam üçin bu dünýäniň zatlarynyň hiç hili gyzyklanmasy ýokdy: ne onuň lezzetleri, ne baýlygy, ne şöhraty, ne maksatlary, ne-de bu döwrüň adamlaryny özüne çekýän zatlary. Öz haçyny göterip, Isanyň yzyna eýerýän adam üçin bu dünýäniň zatlaryndan has gowy zatlar ýüregini we aňyny doldurýardy. Ol ýerde Reb Özüniň ähli özüne çekijiligi bilen bardy, we gabyryň aňyrsynda geljek dünýäde, ol ýerde Onuň Patyşalygynda we şöhratynda Onuň bilen paýdaş bolardy.
Ebedi ýaşaýşa eýe bolmak üçin näme etmelidigini bilmek isläp, Rebiň ýanyna gelen ýaş hökümdar Isa tarapyndan synag edildi. Isa oňa kanuny berjaý etmek barada aýdandan soň, bu onuň häsiýetiniň tebigy gözelligini ýüze çykardy, Reb şeýle diýdi:
“Bir zadyň ýetmezçiligi bar: git, ähli zadyňy sat, garyplara ber, we gökde hazynaň bolar: we gel, haçyňy al, we Meniň yzymdan gel” (Markus 10:21).
Bu dünýäniň baýlygynyň köpüsine eýe bolan adam üçin agyr synagdy, we bu ýaş ýigit, şeýle owadan häsiýetine garamazdan, häzirki zatlary goýup, ret edilen Mesihiň yzyna yzgytsyzlyk we utanç ýolunda eýermäge taýyn däldi.
Häzirki pursatda Simon Petrus Rebe şeýle diýdi:
“Ine, biz ähli zady goýup, Seniň yzyňdan geldik,”
we Reb, Öz merhemetinde, oňa we onuň şägirtlerine Özüniň üçin islendik zady goýmaga taýyn bolanlara berjek bereketleri barada aýtdy (Markus 10:28–31). Simon Petrus Rebiň şägirtleriniň arasynda aýratyn hormatly orna eýedi, we olaryň arasynda Öz Halypasyny ölüme we ölümden soňky ähli zatlara yzarlamak üçin haçyny göterenleriň iň azydy (Ýahýa 21:18–19).
Haça çykarylan Mesih
Pawlus Korinfdäki mukaddeslere ýazanda şeýle diýdi:
“Men, doganlar, siziň ýanyňyza gelenimde, Hudaýyň güwäligini size yglan edip, sözüň ýa-da akyldarlygyň ajaýyplygy bilen gelmedim. Çünki men siziň arasyňyzda Isa Mesihden we Onuň haça çykarylandygyndan başga hiç zady bilmezligi karar etdim” (1 Korinfliler 2:1–2).
Tebigy adamlar hökmünde Korinfliler bu dünýäniň akyldarlygyna uly ähmiýet berýärdiler, we Pawlus olara haça çykarylan Mesihi wagyz edende, munuň olara tebigy gyzyklanma döretmejekdigini gowy bilýärdi. Halas bolanlar haçyň wagyz edilmeginde ylahy we halas ediji güýjüň bardygyny bilýärler, ýöne şeýle wagyz heläk bolýanlar üçin akmaklykdyr (1 Korinfliler 1:18).
Bu dünýäniň akyldarlygy adamlara Hudaýy bilmekligi getirmäge ýa-da heläk bolýan günäkärler üçin halas bolmagy üpjün etmäge ukyply däldi, ýöne biz haçda Hudaýyň ýüreginiň ähli söýgüsinde nämedigini öwrenýäris we haça çykarylan Mesihe iman arkaly Hudaýyň halas bolmagyny alýarys. Ýewreýler öz Ýazgylaryna üns beren bolsalar, Mesihiň Öz şöhratyna girmänkä, hökman ejir çekmelidigini we ölmelidigini öwrenerdiler: hatda haça çykmak hem Zebur 22:16-da açyk-aýdyň öňünden aýdylypdy.
Ysraýylyň ýolbaşçylary nadan köpçüligi Pilata Hudaýyň Ogluny haça çykmak üçin gygyrmaga ulandylar, ýöne olaryň Mesihi ret etmegi Hudaýyň akyldarlygyndan nähili nadandygyny görkezdi. Hudaýyň akyldarlygy Onuň adamyň ýigrenjiniň we erbetliginiň Isany haça çykmak pursatyny Öz söýgi maslahatlaryny haçda amala aşyrmak we heläk bolan günäkärler üçin halas bolmagy üpjün etmek üçin ulanmagynda göründi. Bu dünýäniň hökümdarlary — Ysraýylyň ýolbaşçylary, Pilat we Hirodes — Hudaýyň akyldarlygyndan hiç zat bilmeýärdiler,
“çünki olar bilýän bolsalar, şöhrat Rebbini haça çykarmadylar” (1 Korinfliler 2:7–8).
Hudaýyň akyldarlygyny we güýjüni ýüze çykaran haçyň bu dünýäniň beýikleriniň nadanlygyny, akmaklygyny we ýigrenjini açyp görkezendigini düşünmek nähili ajaýyp.
Biziň köne adamymyz Mesih bilen haça çykaryldy
Mesihiň hajy diňe biziň günälerimiz meselesini çözmän, eýsem günäleri eden adam bilen hem iş salyşdy. Rimliler 1:1–5:11 günäler bilen iş salyşýar, 5:12-den biz Hudaýyň günäleri döreden kök bilen nähili iş salyşýandygyny öwrenýäris.
“Biziň köne adamymyz” (Rimliler 6:6)
ten tarapyndan öndürilen ähli zadyň, Adamdan alan köne tebigatymyzyň beýanydyr, we Mesih haça çykarylanda Hudaý ähli günäleriň kökünde duran tebigat bilen hökümde iş salyşdy. Adamyň taryhynda haça çenli adam synag astyndady, ýöne adam düzedip bolmajakdygyny subut etdi. Günäsizlikde synag edilende, ol Hudaýa däl-de, Şeýtanyň sesine gulak asdy. Özbaşdak goýlanda, ol ýeri zorluk we bozulma bilen doldurdy. Nuh döwründe hökümet astynda, hökümdar serhoş bolýar we utanç bilen şowsuzlyga uçraýar. Ysraýylyň berjaý etmäge borçlanan kanuny astynda, Musa entek Hudaý bilen dagda wagtynda kanun bozuldy, adam altyn göle ýasady. Iň soňky subutnama Hudaýyň Oglunyň merhemetde gelmegi boldy, we adam Ony jenaýatçynyň haçyna çykardy.
Adamy gowulaşdyryp bolmady; ol bütinleý erbet we dikeldip bolmajak ýagdaýda göründi. Mesihiň hajynda biziň günälerimizi aýyrýan we hökümde Öz ýüzünden adamy, köne adamy, günäleri eden adamy aýyrýan ylahy akyldarlyk nähili ajaýyp. Günä öz bütinliginde Mesihiň hajynda biziň köne adamymyza düşen ylahy hökümiň zarbasynda ýatyryldy. Hudaý köne adam bilen haçda işini gutardy, we ony Hudaýyň gözünden aýrylan ýaly, biziň gözümizden hem aýrylan hasap etmek biziň hormatymyzdyr. Netijede, biz indi günä gulluk etmeli däl, çünki biz hem Mesih bilen öldük, Onuň ölümine çümdürildik, we biz indi Hudaý üçin ýaşamaly.
“Men Mesih bilen haça çykaryldym”
Rimliler 6-da Pawlus biziň Mesih bilen ölüdigimiz barada ýazypdy, we Rimliler 7-de teniň düzedip bolmajak tebigatynyň nähili açylýandygyny we Mesihde halas bolmagyň nähili tapylýandygyny ýazypdy. Galatýalylar 2-de Resul haç hakykatynyň özüne nähili täsir edendigini görkezýär. Ol ähli günäleriniň Isanyň gymmatly ganynyň dökülmegi bilen bagyşlanandygyny gowy bilýärdi, ýöne biziň Reb Isa Mesihimiziň bermeginiň sebäbi
“Özüni biziň günälerimiz üçin”
şudy:
“Ol bizi bu häzirki erbet dünýäden halas etsin” (Galatýalylar 1:4).
Mesihiň hajy bizi bu häzirki erbet dünýäden halas etmegiň serişdesidir.
Eger biz, Pawlus ýaly, özümizi Mesih bilen haça çykarylan hasap etsek, dünýäniň hödürleýän zatlaryna aldanmagymyz ähtimal däl. Pawlus bu dünýäniň dininiň özi bilen buýsanýan zatlarynyň köpüsini edinipdi, we olary tebigy adam hökmünde gymmat saýypdy, ýöne özüni Mesih bilen haça çykarylan hasap edende, öň gymmat saýan ähli zatlarynyň gymmatsyzdygyny gördi. Onuň gazananlaryna bolan ähli buýsanjy, ähli öz-özüni aklamaklygy, we özüniň buýsanýan ähli zatlary
“Ýewreýleriň Ýewreýi” (Filipililer 3:5)
Mesih öleninde Hudaýdan höküm alan durmuşa degişli hökmünde haçyň yşygynda açyk görkezildi.
Ýöne Pawlus özüni Mesihiň hajynda utançda we hökümde açyk görkezilen hasap etse-de, onuň ýaşaýan durmuşy bardy, ýöne bu adamlar şöhrat Rebbini haça çykaranlarynda soňuna çykmaga synanyşan durmuşdy. Adamlaryň haça çykaran Mesihi diňe Atanyň huzurynda ýaşaman, eýsem bu dünýäde Öz mukaddeslerinde ýaşaýar, we Pawlus şöhratlanan Mesihiň bu gök durmuşynyň aşakda özünde hemişe aýdyň bolmagyny isledi. Pawlus haça seredip, tenindäki ähli zatlarynyň soňuny gördi, ýöne ol şöhratdaky Mesihe seretdi, Hudaýyň Ogluna iman arkaly ýaşan durmuşynyň özüne çekijiligi we güýji; we Mesihiň söýgüsi, Onuň ölüminde, Özüni Pawlus üçin we ähli Özüniňkiler üçin bermeginde nähili güýçli görkezildi, Resulyň gündelik ýörişine we durmuşyna täsir etdi.
Mesihiň haça çykarylmagy diňe Pawlusyň durmuşyna täsir etmän, eýsem onuň gullugyna hem reňk berdi, 1 Korinfliler 1 we 2-de eýýäm görlen ýaly, we ol haç hakykatyny Galatýalylara olaryň howp astyndaka hem ulandy, ýazyp:
“Eý akmak Galatýalylar, sizi kim jady etdi… siziň gözüňiziň öňünde Isa Mesih açyk-aýdyň haça çykarylan hökmünde görkezildi?” (Galatýalylar 3:1).
Olar kämilleşmäge synanyşýan ten (3-nji aýat) Mesihiň hajynda ölüm hökümini alypdy, we kanun astyndakylar Mesihiň bedeni arkaly kanuna ölüpdi (Rimliler 7:4).
Haça çykarylan ten
Hudaý ten bilen işini gutarypdy, Öz Oglunyň ölüminde
“teniň içindäki günäni ýazgardy” (Rimliler 8:3),
we Mesihe degişli bolanlar Hudaýyň tene beren hökümini we kararyny kabul etdiler, Resulyň Galatýalylar 5:24-de ýazýan ýaly:
“Mesihiňkiler teni öz höwesleri we islegleri bilen haça çykardylar.”
Adaty imanlylar teni Mesihiň hajynda ähli erbetlikleriniň dürli aýratynlyklarynda açyk görýärler. Olar ondan hiç hili gowy zadyň garaşylmaýandygyny görýärler, we olar onuň bilen, ähli aşa höwesleri we erbet islegleri bilen işlerini gutardylar.
Ebediligiň yşygynda seredilende, adamyň bu dünýädäki häzirki zatlarda ýaşan durmuşy
“hiç hili peýda bermeýär” (Ýahýa 6:63),
çünki bu Hudaýdan daşlaşan durmuşdyr, we onda Hudaý üçin hiç zat ýokdur. Adamyň ähli pikirleri özüne gönükdirilendir, we onuň iň ýokary pikirleri Hudaýa we Onuň zatlaryna ýetmeýär. Adamyň durmuşy özüni kanagatlandyrmak we özüne şöhrat getirmek üçin ýaşaýar, we bulary üpjün etmek üçin adamlar Hudaýyň Ogluny haça çykardylar, çünki olar Ne Ony, ne-de Onuň Atasyny islediler. Adamlaryň Hudaýdan we Onuň Mesihinden dynmak üçin synanyşan hajy, adamyň tebigatynyň ähli erbetliginde açyk görkezilen we hristian üçin teniň nämedigini görkezýän zatdyr.
Haça çykarylan dünýä
Pawlus diňe köne adamyň haça çykarylandygyny we teniň Mesihiň hajynda haça çykarylandygyny görmän, eýsem goşup bilýärdi:
“Rebimiz Isa Mesihiň hajyndan başga hiç zat bilen buýsanmagym maňa haram bolsun, Onuň arkaly dünýä maňa haça çykaryldy, we men dünýä haça çykaryldym” (Galatýalylar 6:14).
Resul dünýäni erbet ulgam hökmünde görýärdi, Isanyň gany bilen bulaşan, we ähli erbetliginde we Hudaýa we Onuň bilimine eýe bolan adama bolan ýigrenjinde açyk görkezilen. Dünýä dininiň bozulmagy, onuň para almagy, adalatsyzlygy, ýalançylygy we zorlugy, ählisi Hudaýyň Mesihine edilen zatlarda açyk görkezilýär. Bu dünýä Hudaýa garşy durmakda hiç zatdan saklanmaz, we onuň ýigrenjiligi Mesihiň hajynda ähli adamlara açyk görkezilýär.
Pawlus haç bilen buýsanýardy, çünki ol ýerde Hudaýyň özü ýaly betbagt günäkäre bolan söýgüsiniň ähli zatlaryny tapdy we Mesihiň oňa bolan söýgüsiniň ähli zatlaryny görkezdi. Bu ony kanagatlandyrdy, hatda ony söýen we özüni oňa beren Hudaýyň Ogluna dünýäniň garşylygyny paýlaşmaga höweslendirdi. Eger Mesih dünýä tarapyndan hormatsyzlandyrylan bolsa, ol hem dünýä tarapyndan hormatsyzlandyrylmagy isledi; eger Mesih ýigrenilen bolsa, ol hem şeýle bolardy. Ol dünýäniň ýamanlygynyň we ret etmeginiň obýekti hökmünde Mesih bilen baglanyşykly bolmagy hormat hasaplady, çünki ol haçda dünýäniň hakykatda nämedigini görüpdi.
