Dünýäniň iň uly gymmat bahaly göwheri Kullinan diýlip bilinýär. Ol 1905-nji ýylda Günorta Afrika Respublikasyndaky Premier käninde tapyldy. Onuň agramy 1306 karat – 250 gramdan gowrakdy! Onuň uly gymmatyny ykrar edip, Transwaal hökümeti daşy satyn aldy we ony Angliýanyň patyşasy Eduard VII-ä sowgat etdi. Bu hakykatdan-da iň gymmatly hazynady.
Petrusyň hatlary bilen tanyş bolan her bir adam “gymmatly” sözüniň birnäçe gezek peýda bolýandygyny ýatda saklar. Iňlis dilindäki “precious” sözi hakykatda dört dürli grek sözi üçin ulanylýar. Olaryň biri timé (1 Petrus 2:7). Mesih Oňa iman edýänler üçin “gymmatlydyr”. Bu söz bir zada berlen gymmat barada aýdýar; ol üç ýerde “hormat” diýlip hem terjime edilýär (1 Petrus 1:7; 3:7; 2 Petrus 1:17). “Gymmatly” diýlip terjime edilen beýleki sözler hemmesi timé bilen baglanyşyklydyr. Meňzeş söz, timios, ýagny gymmatly ýa-da bahaly diýmek, Petrusyň ýazgylarynda üç gezek duş gelýär. Bu aýatlary öwrenmek uly bereket bolup biler, çünki biz olarda bahasyna ýetip bolmaýan zatlary tapýarys.
GYMMATLY IMAN
Birinji aýatda timios 1 Petrus 1:7 (KJV) aýatynda duş gelýär: “Imanyňyzyň synagy, ýok bolýan altyndan has gymmatlydyr, ol ot bilen synalsa-da.” Altyn ot bilen synalanda hakykylygy subut edilýär. Pirit altyna meňzeýär we käwagt “akmak altyny” diýlip atlandyrylýar. Hünärmenler bu reňksiz bürünç sary mineraldan aldanmaýarlar. Pirit adatça kükürdi üçin gazylýar we onuň hakyky tebigaty “ot bilen synalanda” görünýär. Bu aýatda Petrus altyndan “has gymmatly” bir zat – biziň imanymyz bilen gyzyklanýar. Altyn uzak wagtlap peçde goýlup, gaty ýokary temperatura dözüp biler, ýöne ol ululygy ýa-da gymmaty boýunça artmaz. Emma, iman eden adam horluk peçinden geçende, onuň imany köpelýär we güýçlenýär, we onuň hakyky gymmaty görünýär.
Kullinan göwheri tapylandan soň, ol Amsterdamdaky (Gollandiýa) bir hünärmen ussa berildi. Ol hepdeler boýy onuň dizaýnyny öwrendi we gurluşynyň diagrammalaryny düzdi. Netijede, ýörite gurallary ulanyp, bir güýçli zarba bilen ony iki bölege böldi. Harçlaýjy ýok ediş hereketimi? Hiç hili däl. Bu lapidar (gymmat bahaly daşlary kesiji) näme edýändigini bilýärdi we onuň ýekeje zarbasy bu hazynanyň gymmatyny köpeltdi. Şol iki ýarymdan dokuz sany uly göwher we 96 sany kiçi daş öndürildi. Goýry, kesilmedik daşda diňe hünärmeniň görüp bilýän şol gymmatly şaý-sepler bardy.
Şonuň ýaly-da, biz Hudaýyň elinde “diri daşlardyrys” (1 Petrus 2:5). Ol bizi Öz Ogluny şöhratlandyrjak gözellik obýektlerine öwürmek isleýär. Bize urýan zarba agyryly bolup biler, we synag otlaryna döz gelmek kyn bolup biler, ýöne Hudaýyň maksady iman edeniň imanynyň “Isa Mesihiň peýda bolmagynda öwgü, hormat we şöhrat üçin tapylmagydyr” (1 Petrus 1:7). Biziň imanymyzyň synagy güýçli gyzgynlykda synalan altyndan “has gymmatlydyr”. Biz horluk peçinde özümizi tapanda, ähli zatlary Öz isleginiň maslahaty boýunça işleýän (Efesliler 1:11) we hemişe biziň iň soňky gowylygymyz üçin edýän Hudaýymyza sabyrlylyk bilen ynanmalydyrys.
GYMMATLY GAN
Petrusyň ikinji gezek timios sözüni ulanýan ýeri 1 Petrus 1:19-da, ol “Mesihiň gymmatly ganyna” salgylanýar. Ýene-de altyn deňeşdirmä getirilýär. Petrusyň aýtmagyna görä, biziň halas boluşymyz “zaýalanýan” “kümüş we altyn” bilen däl.
Köne Ähtde ysraýyllar tarapyndan günäni ýuwmak üçin pul tölenýärdi (Müsürden Çykyş 30:11-16), ýöne Petrusyň döwründe ýehudilik diňe däp-dessura öwrülipdi. Petrusyň ýazan halas boluşy düýbünden başgaça, çünki ol “Mesihiň gymmatly gany bilen, ýagny kemçiliksiz we tegmilsiz guzy ýaly” (1 Petrus 1:19). Ýahýa çokundyryjy Isany dünýäniň günäsini aýyrmak üçin gelen Hudaýyň Guzusy hökmünde görkezdi (Ýahýa 1:29). Onda hiç hili “kemçilik” ýa-da “tegmili” tapyp bolmady. Onuň ömri kämildi. Şol günäsiz ömür gurban edilmelidi, Kanun boýunça talap edilen haýwan gurbanlarynyň soňuna çykmalydy. Onuň dökülen gany arkaly ebedi halas boluş gazanyldy (Ýewreýler 9:12). Asmanda Ol Öz gany bilen her bir milletden adamlary halas eden hökmünde sežde edilýär (Ylham 5:9).
Iman edýänler üçin şol gan nähili gymmatly! Halas boluşymyzyň bahasyny göz öňünde tutup, biziň ýeke-täk islegimiz indi “mukaddes” durmuşda ýaşap (1 Petrus 1:16) Atamyza şöhrat getirmek bilen Ony begendirmek bolmalydyr.
GYMMATLY WADALAR
Üçünji gezek timios sözüniň ulanylyşy 2 Petrus 1:1-de. “Meňzeş gymmatly imany” alanlara ýazyp, Petrus Hudaýyň Öz halky üçin beren bol bereketlerini açýar.2 Soňra ol “aşa uly we gymmatly wadalaryň” bize berlendigini aýan edýär (2 Petrus 1:4). Bu wadalaryň Hudaýyň biziň üçin etjek zatlary bilen baglanyşyklydyr. Biz “hudaýy tebigatyň şäriki” bolduk, munuň bilen biz “dünýädäki nebis arkaly bolan zaýalanmadan” gaçyp bilýäris. Hudaý bize diňe bir täze durmuş bermän, eýsem ony saklamak üçin ähli zerur serişdeleri hem berdi. Biz “bizi şöhrata we mertebä çagyran” Ony (2 Petrus 1:3) bilýänimizde, Onuň wadalaryny gymmat saýyp bileris.
Bu wadalaryň diňe bir “uly” däl, eýsem “aşa ulydyr” (2 Petrus 1:4). Petrus olary sanap geçmese-de, olaryň hemmesi Rebbiň ikinji gelmegi we Hudaýyň şonda biziň üçin etjek zatlary bilen baglanyşyklydyr. Şeýle waka bilen baglanyşykly bolany üçin, olar biziň üçin hakykatdan-da “gymmatlydyr”! Ýahýa bize “Ol peýda bolanda, biz Oňa meňzeş bolarys; çünki biz Ony nähili bolsa, şonuň ýaly göreris” (1 Ýahýa 3:2) diýýär. Bu wadalaryň, gymmatly gan ýaly, ebedi gymmaty bar. Biz bu “hazynany” (Gelip Çykyş 43:23) gözlemeli we oňa begenmeli.
HEMMESI SEBÄPLI ...
1 Petrus 2-de iki gezek duş gelýän başga bir baglanyşykly söz entimos, ýagny “gymmatly” diýmek. Bu söz, “gymmatly” diýlip terjime edilen, iki gezek Mesihe, “diri daşa” we “esasy burç daşyna” (1 Petrus 2:4,6) degişlidir. Hudaýsyz adamlar tarapyndan ret edilse-de, Mesih Hudaý tarapyndan saýlandy we Ol üçin “gymmatlydyr”. Biz, Reb Isa iman edýänler, Ony hem gymmat saýýarys. Biziň ähli bereketlerimiz Ondan gelýär. Biziň “gymmatly” imanymyz we bize berlen “gymmatly wadalarymyz” Kalwaryda dökülen Onuň “gymmatly gany” sebäplidir. Biz Ony ebedi öwjekdigimiz geň däl!
SOŇKY BELLIKLER
- Käbir golýazmalarda bu ýerde deňeşdirme ulanylýar: polutimoteros. Şonuň üçin, “has gymmatly”.
- Bu ýerde “gymmatly” (2 Petrus 1:1) isotimos – Petrusyň “meňzeş gymmatly iman” bilen deň iman.
