Ybadat näme?
Ybadat meselesi boýunça ähli Mukaddes Ýazgylara seredenimizde, olary ýönekeýje şeýle jemläp bileris: Ybadat Hudaýyň kimdigini we Hudaýyň näme edýändigini, Hudaýyň Özüne gönükdirilen ykrar etmesidir. Bu ykrar ýürekden bolmaly – diňe bir daşky mehaniki dini hereketler däl. Hudaýy söýmezden Hudaýa ybadat etmek akyla sygmaýar. Ykrar dil ýa-da durmuş arkaly bolup biler. Ýagny, Ol kimdigi we näme edýändigi üçin Hudaýa dilden öwgi we şükür, ýa-da şeýle ykrarda edilen dilsiz işler bolup biler.
Meselem, masgaralanmagyna garamazdan, ahlak kadalaryny peseltmekden ýüz öwürýän bir mesihçi, Rebbi ybadat edýär. Ol öz durmuşy bilen Hudaýa Onuň mukaddeslik kadalaryny ykrar edýär. Gahar-gazap etmezden, başgalaryň betbagtçylyk diýip atlandyrýan zatlaryny Hudaýdan kabul edýän bir mesihçi hem Rebbi ybadat edýär. Ol Hudaýa Onuň hökümdarlygyny we durmuşdaky talaplaryny ykrar edýär. Dilsiz ybadat, ýönekeýje ýekşenbe güni irden başgaça zeýrenýän dodaklardan we ylalaşykly durmuşlardan doga we öwgi aýtmakdan has köp Hudaýa makuldyr (Işaýa 1:10-17). Elbetde, ideal, ähli sözlerimiziň we hereketlerimiziň ybadat bilen häsiýetlendirilmegidir – durmuşyň synagynda hem, ybadathanada hem. Ybadat mesihçi durmuşyndaky birnäçe kategoriýanyň diňe biri däl. Ol mesihçi durmuşynyň jemi bolmalydyr.
Markus 14:3-9-da aýalyň Rebbi ýaglamagy baradaky hekaýada ybadatyň dürli taraplaryna degilýär. Biz onuň Betaniýaly Merýemdigine, «Rebbiň aýaklarynyň astynda» Sözi öwrenen (Luka 10:39) adamyňdygyna ynanýarys, sebäbi Ýahýa 12:1-8-däki parallel hekaýa bar. Biz ondan ybadat barada köp zat öwrenip bileris.
Ol Gurbanlygy Öz içine alýar
Ybadat gurbanlygy öz içine alýar! Bu Merýemiň Rebbi ýaglamak üçin çeken çykdajysy bilen nygtalýar. Arassa nard Hindistandan getirilýän gaty gymmat atyrdy. Üç ýüz dinar (Ýahýa 12:5) şol döwürde ortaça işçiniň bir ýyllyk aýlygydy. Şeýlelik bilen, Merýemiň ybadatyna köp zähmet we gurbanlyk sarp edildi. Meniň Hudaýa ybadatym maňa bir zatlara düşýärmi, ýa-da ol hakyky gurbanlygy öz içine almaýan «arzan atyr»my? Meniň ybadatym Reb üçin wagt gurbanlygyny öz içine alarmy?
Merýemiň Rebbiň kellesine atyr guýmak hereketi nädogry hasaplanmaly däldir. Ol gurak we tozanly howada myhmanlaryň aýaklaryny ýuwmak we kellelerini ýag bilen ýaglamak adaty tejribe bolupdy. Emma adaty bolmadyk zat, Merýemiň adaty ýag ýagyny däl-de, gaty gymmat atyr ulanmagydyr. Merýemiň hereketi adaty däldi. Bir ýyllyk aýlyk bilen näme edip biljekdigini pikir ediň! Ýöne ol Rebbi üçin söýgüsinden ählisini gurban etdi. Bir ýyllyk aýlyk bilen näme edip biljekdigimizi pikir ediň! Biz Reb üçin şonça zady bir wagtda gurban etmäge taýýarmy? Dil ýa-da durmuş arkaly bolsun, ybadat gurbanlygy öz içine alýar (Ýewreýler 13:15-16; Rimliler 12:1). Biziň Hudaýa ybadatymyz bize näçe düşýär?
Hiç zat saklama!
Ybadat yza çekilmeýär. Ol ähli güýji bilen gidýär. Bu gurbanlykdan bir ädim öňe. Birneme gurban etmek mümkin, ýöne ýene-de diňe «ýarym ýol gitmek.» Bu ybadatyň ýoly däl. Merýemiň hereketine ýene bir gezek serediň. Reb Simon, heýwere keselli adamyň öýünde agşamlyk naharynyň myhmanydy. Belki, ol Reb tarapyndan sagaldylandyr. Şol medeniýetde adamlar pes nahar stolunyň daşynda gysga, arkasyz diwanlarda ýatardylar. Olar bir eli bilen iýip, beýleki eli bilen özlerini goldardylar. Merýem, onuň dogany Lazar we uýasy Marta hem myhmandylar. Nahar wagtynda Merýem Rebbiň diwanyna geldi, alabaster (ak, ýarym şeffaf, inçe dokumaly daş) çüýşesini açdy we gymmat atyryň mazmunyny Rebbiň üstüne guýdy. Ýahýa 12:3-de onuň bir funtdugy aýdylýar. Bu köp atyr! «Öý ýagyň ysy bilen doldy» (Ýahýa 12:3) geň däl. Merýem ybadat hereketinde yza çekilmedi. Ol öz gymmatly emläginiň diňe birnäçe damjasy bilen Rebbi ýaglamady. Ol ählisini berdi. Bu hakyky ybadat!
Markus 14:8-de Reb şeýle diýýär: «Ol elinden gelenini etdi.» Bu sözlemiň doly güýji biziň iňlis terjimelerimizde ýitýär. Isa «Merýem elinden gelen az zady etdi» diýýän ýaly eşidilýär. Emma Ol hakykatda «Merýem elinden gelen ähli zady etdi» diýýär. Ol ähli güýji bilen gitdi! Biziň barada näme? Biziň ybadatymyza degişli edip, Ol biziň elinden geleniniň birnäçe damjasyny berendigimizi aýdýarmy, ýa-da Ol biziň elinden gelen ähli zady edendigimizi aýdyp bilermi? Men diňe özüm üçin bir zat saklaýarynmy? Ybadat yza çekilmeýär. Ol ähli güýji bilen gidýär!
Biderek däl!
Ybadat biderek däl. Biz käbir myhmanlaryň, Ýahuda we beýleki şägirtleriň Merýemiň ybadat hereketine gaharlandygyny okaýarys (Ýahýa 12:4; Matta 26:8). Olar ony biderek diýip atlandyrdylar we puluň garyplara kömek etmek üçin has gowy sarp ediljekdigini aýtdylar. Şeýle bellikler ýeterlik derejede makul görünýär. Ahyrsoňy, bir ýyllyk aýlyk garyplaryň zerurlyklaryny kanagatlandyrmakda köp ýol geçip biler. Adaty ýag ýagy işi bitirjek wagty, ony gymmat atyr çüýşesine näme üçin biderek sarp etmeli? Belki, Merýem şol pursatyň duýgusyna berlip, has çäkli bolmalydy. Emma şeýle pikirlenme Rebbimiz tarapyndan basylyp ýatyrylýar. Ol diňe bir onuň hereketini goraman, eýsem ony «gowy iş» (Markus 14:6) diýip öwýär.
Häzirki wagtda köp adamlar mesihçileri günäkärleýärler, dünýäniň agyr zerurlyklary bizi gurşap alanda doga we öwgi bilen wagt ýitirýärler diýip. Meselem, çagalar açlyk çekýän wagty, Rebbiň agşamlyk naharyny belläp, wagty nädip dogry ýitirip bileris? Reb Isa olara Özüne ybadat etmek üçin garyplaryň zerurlyklaryny unutmagy aýtmaýandygyny belläň. Gaýtam, Ol olary şol hemişelik zerurlyklary kanagatlandyrmak üçin hemişelik tagalla etmäge höweslendirýär (Markus 14:7). Aslynda, Mesih adyndan garyplaryň zerurlyklaryny kanagatlandyrmak ybadatdyr. Bu Hudaýa Onuň jandarlaryna aladasyny we gaýgysyny ykrar etmekdir. Emma diňe garyplara alada etmek, Mesihe açyk söýgi bolmazdan ybadat däl. Käbir mesihçiler bu ýerde iki tarapa-da deňagramsyz bolmaga meýilli. Dogry integrasiýa, ähli zat üçin Rebbi hemişe öwmek we şol öwginiň başgalaryň bähbidi üçin hereketlerimizde ýaýramagyna hemişe ýol bermekdir. Bu ugurda biziň ybadatymyz nähili?
Merýemiň ybadatynyň çuňlugy 8-nji aýatda has-da açylýar. Reb «Ol Meniň jesedimi jaýlamak üçin öňünden ýaglady» diýende näme diýmek isleýär? Merýem Rebbiň ýakyn wagtda jan berjekdigini bilýärdi. Ol Rebbiň ölümi we direlişi baradaky taglymatyny beýlekilerden, hatda şägirtlerden hem has köp düşünen ýaly görünýärdi (Markus 8:31-33; 9:31-32). Adaty prosedur, jesedi ölümden soňra ysly otlar bilen ýaglamakdy (Ýahýa 19:40). Merýem Rebbiň ýakyn wagtda olardan alynjakdygyny bildi, şonuň üçin ol mümkinçiligi bolanda Onuň jesedini jaýlamak üçin ýaglady. Ýahýa 12:3 bu ýaglamanyň diňe kelle bilen çäklenmändigini açyk görkezýär. Şeýlelik bilen, Merýemiň hereketi agşamlyk naharynyň myhmanynyň kellesini ýaglamak adaty däbinden has köpdi. Bu ýerde ýüzünde görünýän zatdan has çuň ybadat bardy. Beýleki myhmanlar diňe gymmat atyryň açyk biderek sarp edilişini gördüler. Olar Merýemiň hereketini duýguly isripçilik hökmünde okadylar. Reb onuň oýlanyşykly, makul ybadat hereketidigini bilýärdi.
Onuň Ebedi Gymmaty Bar
Rebbimiz tarapyndan öwülýän we ýatdan çykmajak diýlip yglan edilýän ybadatyň çuňlugy budur (Markus 14:8-9). Merýemiň işi biderek däldi; onuň ebedi gymmaty bardy. Betaniýaly Merýem tarapyndan Isanyň ýaglanmagy, Injil habarynyň bütin dünýäde ýaýran ýerinde ýatda saklanýar. Rebbiň Özi bize onuň hemişelik ýatda saklanjakdygyny aýdýar (Markus 14:9). Siziň hakyky ybadatyňyz üçin hem şol bir zat dogrydyr. Ol hiç haçan unudylmaz! Biziň dodaklarymyz we durmuşymyz ähli zatda – iş durmuşymyzda, jemgyýetçilik durmuşymyzda, maşgala durmuşymyzda, pikir durmuşymyzda Hudaýy ykrar etsin. Ybadat biziň ýaşaýyş ýolumyz bolsun.
