Durmuş köplenç hristianlar üçin gaty adalatsyz görünýär. Olar Hudaýy hormatlamaga çyn ýürekden synanyşýarlar. Olaryň her bir saýlamasy Mukaddes Kitabyň hakykatyna laýyk gelýär. Ýalňyş etmek has az çykdajyly bolsa-da, dogry ýol tutulýar. Ýöne hristianlar ejir çekmegini dowam etdirip bilerler, hatda has köp kynçylyklara duçar bolup bilerler. Hristian durmuşy şeýle bolmalymy? Köpümiz, eger biz gowy garaýyş bilen dogry iş etsek, onda iň gowy netijäniň geljekdigini pikir edýäris. Ýöne tejribelerimiz bize hemişe şeýle bolmaýandygyny aýdýar. Näme üçin däl?
Ýeremiýa we Ýusup
Öz gullugymda käwagt Ýeremiýa ýaly duýýaryn. Ol şeýle diýdi: «Sen hemişe dogrysyň, eý Reb, men Seniň öňüňde bir iş goýanymda. Ýöne men Seniň adalatlylygyň barada Seniň bilen gürleşmek isleýärin: Näme üçin erbetleriň ýoly gülläp ösýär? Näme üçin ähli wepasyzlar rahat ýaşaýarlar?» (Ýeremiýa 12:1). Ýeremiýa 40 ýyldan gowrak Hudaýa hyzmat etdi, bäş patyşanyň esasan betbagtçylykly hökümdarlygy döwründe. Ruhlandyryjy reformalar synanyşyklary lapykeçlik bilen ýatyryldy. Ýeremiýa dünýewi patyşalara, pygamberlere we ruhanylara garşy durdy. Bu onuň ýoldaşlary we maşgalasy tarapyndan ret edilmegine (Ýeremiýa 11:18-19; Ýeremiýa 12:6; Ýeremiýa 18:18), şeýle hem haýbatlara we türmä basylmagyna (Ýeremiýa 20:2; Ýeremiýa 36:26; Ýeremiýa 38:6) getirdi. Käwagt ol Hudaý tarapyndan ret edilen ýaly hem duýýardy (Ýeremiýa 15:15-18).
Öz durmuşymda, adatça birnäçe kyn ýyl geçenden soň, indi gutaran kyn wakalara yzyna sereden wagtlar boldy. Soňra, kynçylyklardan geçenim üçin, Ýusup ýaly duýup bilerdim. Ol 13 ýyl öň ony gul söwdagärlerine satan doganlaryna şeýle diýdi: «Siz maňa zyýan bermegi niýet etdiňiz, ýöne Hudaý ony gowy niýet etdi, häzir edilýän zady, köp adamyň halas bolmagyny amala aşyrmak üçin» (Gelip Çykyş 50:20).
Ýusup doganlary tarapyndan 13 ýyl ret edilmegi başdan geçirdi – munuň içine gulluk, ýalan aýyplama, nädogry türmä basylma we özüniň şahsy kömek eden başgalary tarapyndan ünsden düşürilme girýär (Gelip Çykyş 37:2-41:40). Haýran galdyryjy ýagdaýda, ol hemişe we her bir ýagdaýda Hudaýy hormatlady (Gelip Çykyş 39:2-6; Gelip Çykyş 39:21-23; Gelip Çykyş 40:8; Gelip Çykyş 41:16; Gelip Çykyş 41:25; Gelip Çykyş 41:28; Gelip Çykyş 41:32; Gelip Çykyş 41:37-40).
Biz Hudaýy hormatlamaga synanyşýandygymyz üçin ýüze çykýan kynçylyklara we yzarlamalara duçar bolanymyzda, Hudaýyň isleýşi ýaly nähili ýaşap bileris? Özüm üçin, Rebimiz Isa «Siziň gökdäki sylagyňyz uludyr» diýende nämäni aňladandygyny öwrenmeli we ýatda saklamaly, sebäbi bu şu kontekstde peýda bolýar: «Siz bagtlysyňyz, adamlar Meniň üçin size sögende, yzarlaganda we size garşy her hili ýaman zady ýalan sözlände. Şatlan we begen, sebäbi siziň gökdäki sylagyňyz uludyr, çünki sizden öňki pygamberleri hem şeýle yzarladylar» (Matta 5:11-12).
Isa sebäpli yzarlama we ejir çekmek bu dünýäden ýüz öwürmek we gök barada pikirlenmek üçin sebäpdir. Bu üns biziň durmuşymyza dogry perspektiwa berýär. Bu ömürde ýalňyş edilen zatlar üçin hiç haçan öwezini dolma bolmaz. Saglyk, baýlyk we abadançylyk wada berýän hristianlyk Täze Äht imanlylarynyň başdan geçiren zady däldi.
Ýahýa, Stefan we Pawlus
Çölde Ýahýa öz ýaşaýyş ýoly we adamlaryň toba etmeginiň zerurlygyny wagyz etmek bilen Hudaýa wepaly boldy (Matta 3:2). Isa Ýahýany Beýik Köne Äht pygamberleriniň soňkusy we Hudaýyň Patyşalygynyň saýlanan tanyşdyryjysy hökmünde gördi (Luka 16:16). Ýöne ol türmede kellesi kesildi. Ol geljekki Patyşalyk üçin ýaşady we öldi.
Stefan Ybadathananyň ilkinji hyzmatkär dolandyryjylaryndan biridi (Resullaryň Işleri 6:5). Ol «iman we Mukaddes Ruh bilen doludy.» Ol öz gullugyny (onuň ady «täç» diýmegi aňladýar) batyrgaý şaýatlyk etmek bilen tamamlady (Resullaryň Işleri 6:8-10). Ol duçar bolan garşylyk onuň ir ölümine getirdi; ýöne ölmezden ozal ol Sanhedrine, ýewreý dolandyryjy geňeşine gürlemek mümkinçiligini aldy. Ol adamlaryň Hudaýyň işini nähili yzygiderli ret edendigini batyrgaýlyk bilen beýan etdi (Resullaryň Işleri 7). Ol Isa barada gürledi, ýöne onuň diňleýjileri diňlemekden ýüz öwürdiler we ony daşlap öldürdiler (Resullaryň Işleri 7:57-60). Stefan ýerdäki ejirleri barada däl-de, gök barada pikirlenip öldi.
Pawlus ýehudilikden hristianlyga geçen adamdy. Ol köp hristianlara eden yzarlamalaryny (Resullaryň Işleri 8:3; Resullaryň Işleri 26:9-11) indi özüniň başdan geçirdi (Resullaryň Işleri 9:22-24; Resullaryň Işleri 9:28-29). Wagyz edýän wagtynda ol köplenç fiziki hüjüme duçar bolmak howpy astyndady (Resullaryň Işleri 13:49-50; Resullaryň Işleri 14:5-6; Resullaryň Işleri 14:19; Resullaryň Işleri 17:13; Resullaryň Işleri 19:26-32). Ol birnäçe gezek türmä basyldy (Resullaryň Işleri 16:22-24; Resullaryň Işleri 21:27-36; Resullaryň Işleri 23:10-11; Resullaryň Işleri 27:1-2; Resullaryň Işleri 28:16). Rim öý tussaglygynda bolanda, ol özüne gelen her bir adam bilen Mesihi erkin paýlaşdy (Resullaryň Işleri 28:30-31).
Täze Äht Ybadathanasy ejir çekdi. Isa Öz ilkinji şägirtlerine munuň ýer ýüzünde boljakdygyny öňünden duýdurypdy (Matta 5:11-12). Ilkinji imanlylar dünýewi sylag üçin däl-de, gökdäki sylag üçin ýaşadylar. Rebimiz geljek bilen häzirki wagtda dolandyrylmagyň iň beýik mysalydy. Ol haçda ejir çekip ölen wagtynda Atanyň isleginiň merkezindedi. Ýewreýler 12:2 şeýle diýýär: «Gözlerimizi Isa, imanymyzyň awtoryna we kämilleşdirijisine dikeliň, Ol öňünde goýlan şatlyk üçin haçy çydady, onuň utanjyny äsgermezlik etdi we Hudaýyň tagtynyň sag elinde oturdy.»
Isa bize ünsümizi göge gönükdirmegi aýtdy: «Gökdäki sylagyňyz uludyr.» Gökde näme boljakdygy baradaky pikir, ýüreklerimiz, arzuwlarymyz we bedenlerimiz döwülýän wagtynda hem ýüzümize ýylgyryş getirip biler.
Ýakup we Petrus
Ýakup şeýle ýazdy: «Doganlarym, dürli synaglara duçar bolanyňyzda, ony arassa şatlyk hasaplaň, çünki bilýärsiňiz, imanyňyzyň synagy çydamlylygy ösdürýär. Çydamlylyk öz işini tamamlamaly, şonda siz ýetişen we kämil bolarsyňyz, hiç zatdan kem bolmazsyňyz» (Ýakup 1:2-4). Käwagt kynçylyk bize günäkärligimiz sebäpli däl-de, wepadarlygymyz sebäpli gelýär! Ýaşaýan Hudaý bilen gatnaşyk bizi ýaman zatlardan goramaýar, ýöne olara nähili jogap bermelidigimizi bilmäge kömek edýär.
Hartumda ýaşan wagtym käwagt Nil derýasynyň günbatar kenaryndaky gämi gurluşyk ussahanalaryna giderdim. Ol ýerde işleýän adamlar agajy gämi gurmak üçin nähili ulanmalydygyny bilýärdiler. Agaç berkidilmek üçin guratylýardy. Ol laýyk ölçegde kesilýärdi. Ol ýylmanak bolmak üçin zımparalanýardy. Ol suw geçirmeýän bolmak üçin ýapylýardy. Eger agajyň duýgulary bolan bolsa we gürläp bilen bolsa, ol şeýle diýerdi: «Dur! Näme üçin maňa beýle köp zyýan berýärsiňiz?»
Jogap, elbetde, şeýle bolardy: «Eger gämi hökmünde peýdaly bolmak isleseň, bu ähli proseslerden geçmeli bolarsyň, olar agyryly bolsa-da.»
Ejir çekenimde, durmuşymy Baş ussanyň, Rebim Isanyň ellerine tabşyrandygymy ýatlamaga synanyşýaryn. Ol nämäniň iň gowudygyny bilýändigine rahatlyk bilen ynanýaryn. Ol bir meýilnama laýyklykda işleýär. Soňky önüm ajaýyp bolar. Bu pikiri ýatda saklap, men howpsuzlykda.
Petrus hristianlaryň yzarlama howp salanda nähili jogap berip biljekdigini nygtaýar. «Şonuň üçin, Hudaýyň islegine görä ejir çekýänler özlerini wepaly Ýaradyja tabşyrmaly we gowy işleri etmegini dowam etdirmeli» (1 Petrus 4:19).
«Şonuň üçin» bu aýaty ähli hata baglaýar. Petrus dünýäniň dürli ýerlerine ýaýran hristianlara ýazýardy (1 Petrus 1:1), olara agyryly synaglaryna geň galmazlygy aýdýardy (1 Petrus 4:12).
«Ejir çekýänler» käbirleriniň başgalardan has köp ejir çekjekdigini aňladýar, ýöne hudaýhon durmuşda ýaşaýan ähli adamlara belli bir derejede yzarlama wada berilýär (2 Timoteos 3:12).
«Hudaýyň islegine görä» uly teselli berýär. Hudaýyň islegi bolany üçin, ol ahyrynda biziň üçin gowy bolar (Rimliler 8:28). Hudaý bizi ondan geçirer we onuň haçan we nähili gutarjakdygyny saýlar. Wakalar gözegçilikden çykmaýar, eýsem Hudaýyň gözegçiligindedir. Men onuň üsti bilen has güýçli, has Mesih ýaly bolaryn, sebäbi Hudaý meniň üstümde işleýän ussadyr. Başgalar Meniň içimde Ony görüp kömek alyp bilerler.
«Etmeli» dogry we ýalňyş jogaplara ýol berýär. Hristian jogaby we hristian däl jogap bar.
«Özlerini tabşyrmak» azyndan bir iman ädimini, ýöne belki birnäçe ädimi öz içine alýar. Hudaýa üns beriň, kynçylyga däl. Özüňizi hemişe Hudaýyň ellerine tabşyryň: «Biz yzarlananymyzda, oňa çydaýarys» (1 Korinfliler 4:12).
«Wepaly Ýaradyja» Hudaýyň häsiýetini bilmegi aňladýar. Bu ejir çekýän wagtyňyzda uly kömekdir. Hudaý gowy, mukaddes, mähirli we rehimdardyr (Müsürden Çykyş 15:11; Rimliler 11:22; Zebur 106:1; Efesliler 2:4-5). Ol Öz wadalaryny ýerine ýetirmekde wepalydyr (Kanun Taglymaty 32:3-4). Hudaý hiç haçan hiç kim bilen gatnaşyklarynda Öz häsiýetine garşy çykmaz.
«We gowy işleri etmegini dowam etdirmeli» hiç hili bahana kabul edilmeýändigini, hiç hili ýeňillik edilmeýändigini aňladýar. Isa gowy işleri edip gezdi (Resullaryň Işleri 10:38), biz hem şeýle etmeli – hatda duşmanlarymyza hem (Luka 6:27). Ol ret edildi we haça çüýlendi. Biz ýaman garşylanmagy garaşmaly.
Petrusyň birinji hatynyň hemmesini gözden geçirenimizde, ejir çekmek barada şulary öwrenýäris: ol wagtlaýyndyr (1 Petrus 1:6); ol hakyky imany gowulandyrýar (1 Petrus 1:7); ol bizi görünmeýän Hudaýa gönükdirýär (1 Petrus 1:8); ol wada berilýär (1 Petrus 1:11); ol akyl ýagdaýy bilen ýeňilýär (1 Petrus 1:13); ol şahsy şaýatlyk saýlamasydyr (1 Petrus 2:11-12); ol köplenç adalatsyzdyr (1 Petrus 2:19); Hudaý ondan habardardyr (1 Petrus 2:20); Mesihiň mysalyna eýerilmeli (1 Petrus 2:21); Ol öwezini dolmady, holan bolsa-da (1 Petrus 2:23); ol bereket hökmünde görülmeli (1 Petrus 3:14); oňa dogry garaýyş töwerekdäkiler üçin şaýatlykdyr (1 Petrus 3:15); dogry ýa-da ýalňyş, ol Hudaýyň islegi bolup biler (1 Petrus 3:17); oňa bolan reaksiýamyz ruhy durmuşymyzyň fiziki durmuşymyzdan has möhümdigini görkezýär (1 Petrus 4:1); ol garaşylmaly (1 Petrus 4:12); ol Isa bilen gatnaşykdyr (1 Petrus 4:13); ol ýörite bereket getirýär (1 Petrus 4:14); ol Hudaýy şöhratlandyrmak üçin gowy sebäpdir (1 Petrus 4:16).
Biz näme öwrenýäris
Ýeremiýa, Ýusup, Ýahýa, Stefan, Pawlus, Ýakup we Petrus biziň ýaly adamlardy. Olar Hudaýyň Mukaddes Ruhunyň durmuşlarynda bardygyny biz ýaly bilýärdiler. Olar gündelik kararlarynda Oňa gulak asanlarynda, Ol olary adam balykçylaryna öwürdi. Bu Mukaddes Kitap adamlary käwagt gaharly duýýardylar. Başga wagtlar olar ýalňyz duýýardylar. Wagtal-wagtal Mukaddes Kitap olaryň käbirleriniň nämäniň dogry we nämäniň dälidigini Hudaý bilen jedelleşendigini ýazýar.
Ýöne biz bu mowzuk boýunça Mukaddes Kitabyň käbir taglymatlaryny gözden geçirenimizde, olaryň hemmesine mahsus inkär edilmez bir temany görýäris. Yzarlamanyň we ejir çekmegiň agyrysy hakykatdanam agyrýar. Ýöne biz Rebimize eýerýän hristianlar hökmünde oňa çydamaga çagyrylýarys. Bu her gün haçymyzy götermegiň we Isa eýermegiň bir bölegidir (Luka 9:23). Isa haçda ölen wagtynda biziň günälerimiz üçin töleg tölänligi sebäpli, Oňa hormat goýup ýaşanymyzda tölemeli bahamyz gaty ýokary bolup bilmez.
