Iman hristian durmuşynyň möhüm bölegidir. Mukaddes Kitap şeýle diýýär: “Imansyz Hudaýy razy etmek mümkin däl” (Ýewreýler 11:6 NIV). Ähli imanlylar Hudaýy razy etmek isleýändikleri üçin, Ýewreýler 11-däki uly iman bölümindäki Köne Äht gahrymanlarynyň durmuşyndaky mysallar olara hakyky ruhlandyryjy bolup biler.
Iman Geljegi Häzirki Zamana Getirýär
Bu bölüm “iman umyt edýän zatlarymyza ynanmak we görmeýän zatlarymyza ynanmakdyr” (Ýewreýler 11:1) diýen sözler bilen başlaýar. Bu aýat imanyň kesgitlemesi bolman, eýsem imanyň näme edýändigini aýdýar. Hudaý bize iman sowgadyny berende, ol bize “umyt edýän zatlarymyza ynanmaga” mümkinçilik berýär. Biz ölüleriň direlişi, Mesihiň ikinji gelişi we jennetiň gözýaşsyz bir ýer bolmagy ýaly boljak zatlara umyt edýäris. Biziň umydymyz diňe “belki” Mukaddes Kitabyň aýdýanlary dogrudyr diýmek däl.
Iman geljegi häzirki zamana getirýär; ol umyt edýän zatlarymyzy doly ynamly edýär. Iman şeýle hem bizi “görmeýän zatlarymyza ynanmaga” mejbur edýär. Biz entek gökdäki Atamyzy, ýa-da jenneti, ýa-da Isa Mesihi gözlerimiz bilen görmeýäris. Ýöne iman gözleri bilen olary görýäris we Hudaýyň biziň bilen, Mesihiň jennetde tagtda oturandygyna we biziň üçin gaýdyp geljekdigine ynanýarys. Ýewreýler 11:2-de adamlar iman işleri üçin öwülýär. Bu, hakyky Mukaddes Kitap imanynyň şertlere we netijelere garamazdan Hudaýyň Sözüne ynamly boýun egmekdigini görkezýär. Mysal üçin, bu bölümde hiç bir adam dünýäniň öwjek zady üçin, mysal üçin 8 ölçegli köýnege sygmak, baý bolmak, owadan bolmak, meşhur bolmak ýa-da akylly bolmak üçin öwülmedi. Şeýle hem, ýaradylyşdaky dizaýnyň subutnamasy bilen Ýaradyjynyň bardygyny subut edip biljekdigimizi pikir etmäň, Mukaddes Kitap şeýle diýse-de: “Dünýä ýaradylandan bäri Hudaýyň görünmeýän häsiýetleri – Onuň ebedi güýji we ylahy tebigaty – ýaradylan zatlardan aýdyň görünýär, düşündirilýär” (Rimliler 1:20). Älemiň Hudaýyň buýrugy bilen ýaradylandygyny (11:3) düşünmek üçin iman gerek. Biz iman etmeýän adamyň biziň akylly hasaplaýan zadymyzy akyl ýetirip biljekdigine garaşyp bilmeris. Ýewreýler 11-iň galan bölegi Köne Äht gahrymanlarynyň durmuşynda beýan edilen imany suratlandyrýar.
Habil
Habiliniň gurbanlary gymmatly we oýlanyşyklydy; olar sürüsiniň ilkinji doglanlarynyň iň gowy bölekleridi (11:4). Beýleki tarapdan, Kainiň gurbanlary oýlanyşyksyz we az gymmatlydy; ol “ýeterlik derejede gowy” garaýyşdady. Ol Hudaýy razy etjek gowy gurban üçin Habil bilen söwda etmeli bolardy. Munuň manysy, biz Hudaýa gulluk edenimizde, Oňa iň gowusyny bermeli we elimizden gelenini etmeli, şonuň üçin Oňa Habil görnüşli gurban bermeli, Kain görnüşli däl.
Enoh
Enoh Hudaý bilen aragatnaşyk saklaýardy (11:5). Ol gündelik durmuşda Hudaýa wepaly bolup görünýärdi. Hudaý üçin uly işler etmeli diýip pikir etmäň. Biz dünýäniň düşünmeýän adaty zatlarda, mysal üçin “beýleki ýaňagy öwürmek” ýaly zatlarda wepaly bolmalydyrys. Şeýle hem, şertlere we netijelere garamazdan, kiçijik zatlarda-da wepaly bolmalydyrys.
Nuh
Wepaly ata öz maşgalasyna uly täsir edip biler. Nuh köpçülige garşy çykan we beýlekileriň hemmesi masgaralaýarka Hudaýa wepaly bolan atady. Ol görmeýän zadyna ynanýardy (11:7). Ol hiç haçan ýagyş görmedik we suw joşmasyny başdan geçirmedik bolsa-da, suwdan uzakda, takmynan 100 ýyl bäri uly gämi gurýardy. Hudaýyň iman sowgady oňa hakyky suw joşmasynyň geljekdigine ynanmaga mümkinçilik berdi. Munuň bir bahasy bardy – ol adamlara wagyz edeninde maşgalasynyň çekmeli bolan masgaralamasyny göz öňüne getiriň.
Ybraýym
Ybraýym ýaly, köp missionerler Hudaýyň olary nirede alyp barýandygyny takyk bilmeýän ýagdaýda bolýarlar (11:8). Hudaýa boýun egmekde bir bahasy bar, sebäbi Ybraýym Ur şäheriniň rahatlygyny terk etmeli boldy. Ybraýymyň imanynyň başga bir mysaly, aýaly çaga dogurmak ýaşyndan geçenden soň ogul wadasyny kabul etmegidi (11:11). Olar Hudaýyň öňki işlerini görenleri üçin ynanýardylar – ynsan aňyna laýyk gelmese-de. Başga bir mysal, ýeke-täk ogluny gurban etmäge islegliligidi (11:17-19). Bu Ybraýymyň kiçijik zatlarda gurlan imanynyň synagy boldy. Ybraýym Hudaýy gaýta-gaýta subut edipdi. Eger biz Hudaýyň kiçijik zatlarda imanymyzy gurmagyna rugsat bermesek, missionerlik işi ýa-da Onuň görkezmesi bilen başga bir ýere göçmek ýaly zatlary etmäge nähili ýetip bileris? Biz diňe iman bilen hereket etmeýändigimiz üçin Hudaýyň biziň üçin taýýarlan köp zatlaryny ýitirýäris. Bu bolsa Onuň imanymyzy gurup bilmeýändigini aňladýar. Ybraýymyň umydy geljekdedi (11:10). Ol göçmäge şatdy, sebäbi onuň umydy ýaşaýan ýerine bagly däldi, eýsem Hudaýdady.
Olar wada edilen zatlary almadyklar; olar diňe olary uzakdan gördüler we garşyladylar ... Olar has gowy ýurda – gökdäki ýurda – arzuw edýärdiler (Ýewreýler 11:13,16).
Hudaý wagtyň daşyndady we Ybraýym bu durmuşdan has uzaklary görüp bilýärdi. Bu pikir bu bölümde gaýta-gaýta beýan edilýär.
Musa
Käwagt iman bizi käbir zatlardan mahrum edýär ýa-da olary etmegi islesek-de, etmegi ret etdirýär. Faraonyň gyzynyň ogly hökmünde Musa ähli zady elýeterlidi (11:24). Ýöne ol patyşa maşgalasynyň agzasy hökmünde öz ornuny saklamakdan has gowy ýewreý gullary bilen tanalmagy saýlady. “Ol öz sylagyna garaşýardy” we “görünmeýän Zady görenligi üçin sabyr etdi” (11:26-27). Ol görmeýän zadyna ynanýardy. “Mesih” (Isa) üçin masgaralanmak Müsüriň ähli hazynalaryndan has gymmatlydy.
Şimşon
Biz adatça Şimşony şowsuz hasaplaýarys, ýöne Hudaý ony şeýle görmeýär (11:32). Eger siz Hudaýyň sizden hemişe lapykeç bolýandygyny we Oňa hemişe şowsuzlyk getirýändigiňizi duýýan bolsaňyz, Hudaýyň hiç hili wepasyzlygy bellige almaýandygyny belläň. Siz gaýta-gaýta şowsuzlyga uçrasaňyz-da, Hudaýyň şowsuzlyklaryňyzy bellige almaýandygyna ruhlanýarsyňyz, sebäbi olar haçda çözüldi.
Yzarlaýanlar
Beýlekiler bolsa gynamalara sezewar edildi we azat edilmekden ýüz öwürdiler, şeýlelik bilen olar has gowy direlişi gazanmak üçin (Ýewreýler 11:35).
Olar imanlaryny inkär edip, gynamalardan dynmak üçin saýlaw etdiler, ýöne olar Hudaýa bolan imanlarynyň netijelerine garşy durmagy saýladylar. Bu adamlar öýsüz galdyryldy we haýwanlar ýaly garaldy:
Käbirleri masgaralandy we gamçylandy, beýlekiler bolsa zynjyrlanyp türmä salyndy. Olar daşlandy; olar iki bölege kesildi; olar gylyç bilen öldürildi. Olar goýun derilerinde we geçi derilerinde, garyp, yzarlanan we ýaramaz garalan ýagdaýda gezýärdiler (Ýewreýler 11:36-37).
Täze Ähtdäki Saul adamlary türmä salan we imanlary üçin yzarlanan adamy ýatlaň. Ol Stiweniň daşlanmagyny synlady. Şeýle zatlar käbir ýurtlarda hristianlara şu gün hem bolup biler. Siz “Şehitleriň Sesi” žurnaly ýaly neşirlerde hasabatlary okap bilersiňiz. Bu biziň imanymyzyň näderejede güýçlüdigini oýlandyrýar. Eger biz kiçijik zatlarda wepaly bolmasak, yzarlamalarda nähili wepaly bolup bileris? Şeýle hem, bu hristianlar näme üçin imanlarynda şeýle güýçli? Sebäbi olar beýleki hristianlaryň bu şertlerde sabyr edýändigini görýärler we olar biri-birini goldaýarlar.
Biziň Imanymyz
Bu imanly adamlar Mesihi görmediler (11:39), ýöne biz ýazga alnan taryh arkaly Isanyň nähili ýaşandygyny we ölendigini, we Onuň Köne Ähtde wada edilen Mesihe doly laýyk gelendigini bilýäris. Biz umyt edýän zadymyza, ýagny ölüleriň direlişine ynanýarys. Köne Ähtdäki bu wepaly adamlaryň bedenleri biziňkiler bilen birlikde Reb bilen howada duşuşmak üçin göteriler (11:40). Hudaý wepalydyr; Ol ynamlydyr. Biz gündelik durmuşyň kiçijik zatlarynda wepaly bolup bilerismi? Soňra Ol imanymyzy gurup biler we hatda bizi has uly zatlar üçin ulanyp biler.
